Νέο ευρύ μέτωπο στο παγκόσμιο εμπόριο ανοίγουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, προτείνοντας την επιβολή πρόσθετων δασμών έως 12,5% σε εισαγωγές από 60 οικονομίες ανά τον κόσμο. Η κίνηση βασίζεται στο επιχείρημα ότι οι συγκεκριμένες χώρες δεν έχουν λάβει επαρκή μέτρα για να αποτρέψουν την εισαγωγή ή διακίνηση προϊόντων που παράγονται με καταναγκαστική εργασία, δημιουργώντας – σύμφωνα με την Ουάσιγκτον – συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού εις βάρος των Αμερικανών εργαζομένων.
Η πρόταση προέρχεται από το Γραφείο του Αντιπροσώπου Εμπορίου των Ηνωμένων Πολιτειών (USTR), το οποίο ολοκλήρωσε έρευνα βάσει του Άρθρου 301 του Νόμου περί Εμπορίου των ΗΠΑ του 1974.
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έρευνας, οι 60 οικονομίες που εξετάστηκαν είτε δεν έχουν θεσπίσει, είτε δεν εφαρμόζουν αποτελεσματικά απαγορεύσεις στις εισαγωγές προϊόντων που συνδέονται με καταναγκαστική εργασία.
Η αμερικανική πλευρά υποστηρίζει ότι η κατάσταση αυτή επιτρέπει σε επιχειρήσεις άλλων χωρών να επωφελούνται από χαμηλότερα κόστη παραγωγής, δημιουργώντας άνισους όρους ανταγωνισμού για τις αμερικανικές εταιρείες και τους εργαζομένους τους.
Δύο κατηγορίες δασμών
Η πρόταση προβλέπει διαφοροποίηση των δασμολογικών συντελεστών ανάλογα με τα μέτρα που έχει λάβει κάθε χώρα.
Οι οικονομίες που έχουν υιοθετήσει πλήρη ή μερική απαγόρευση στο εμπόριο προϊόντων που παράγονται με καταναγκαστική εργασία θα αντιμετωπίσουν πρόσθετους δασμούς 10%.
Για τις υπόλοιπες χώρες, οι οποίες κατά την αμερικανική αξιολόγηση δεν διαθέτουν επαρκές ρυθμιστικό πλαίσιο ή μηχανισμούς επιβολής, προτείνεται υψηλότερος συντελεστής 12,5%.
Μεταξύ των οικονομιών που ενδέχεται να επηρεαστούν περιλαμβάνονται η Κίνα, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ιαπωνία και οι περισσότεροι βασικοί εμπορικοί εταίροι των Ηνωμένων Πολιτειών.
Εξαιρέσεις για την κλωστοϋφαντουργία
Παράλληλα, το USTR προτείνει έναν ειδικό μηχανισμό για τον κλάδο της κλωστοϋφαντουργίας και της ένδυσης. Η πρόβλεψη αυτή θα επιτρέπει σε ορισμένες χώρες να εξάγουν συγκεκριμένες ποσότητες υφασμάτων και ενδυμάτων στις ΗΠΑ με χαμηλότερους δασμούς, λειτουργώντας ως μια μορφή ελεγχόμενης εξαίρεσης στο νέο πλαίσιο.
Η κίνηση αποσκοπεί στην αποφυγή απότομων διαταραχών στις αλυσίδες εφοδιασμού ενός κλάδου που παραμένει ιδιαίτερα εξαρτημένος από το διεθνές εμπόριο.
Ο Αμερικανός Εμπορικός Αντιπρόσωπος Τζέιμισον Γκριρ δήλωσε ότι η αποτυχία σημαντικών εμπορικών εταίρων των ΗΠΑ να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά το ζήτημα της καταναγκαστικής εργασίας δεν μπορεί πλέον να γίνει ανεκτή.
Όπως ανέφερε, ορισμένες χώρες έχουν ήδη προχωρήσει σε αρχικά βήματα μέσω εμπορικών συμφωνιών και διεθνών δεσμεύσεων, ωστόσο η Ουάσιγκτον θεωρεί ότι απαιτούνται πολύ πιο ουσιαστικές παρεμβάσεις, ώστε το παγκόσμιο εμπόριο να μην λειτουργεί ως μηχανισμός ενίσχυσης ή διατήρησης πρακτικών καταναγκαστικής εργασίας.
Ένα ακόμη επεισόδιο στη γεωοικονομική αντιπαράθεση
Πέρα από τη ρητορική περί εργασιακών δικαιωμάτων, η πρωτοβουλία εντάσσεται στη σταδιακή μετατόπιση της αμερικανικής εμπορικής πολιτικής προς κριτήρια που συνδέονται με την εθνική ασφάλεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ανθεκτικότητα των αλυσίδων εφοδιασμού.
Εάν οι προτάσεις υλοποιηθούν, οι νέοι δασμοί θα μπορούσαν να επηρεάσουν ένα τεράστιο φάσμα προϊόντων και να προσθέσουν νέα ένταση στις ήδη σύνθετες εμπορικές σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών με τους μεγαλύτερους οικονομικούς εταίρους τους.
