Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης αλλάζει ριζικά τον παγκόσμιο χάρτη της απασχόλησης. Σε πρόσφατες δηλώσεις του στην εφημερίδα The Observer, ο Μπιλ Γκέιτς χαρακτήρισε την τρέχουσα τεχνολογική μετάβαση ως ένα «άκρως ανατρεπτικό γεγονός», σημειώνοντας ότι η ανθρωπότητα περνά σε μια φάση όπου παύει να κατέχει την αδιαμφισβήτητη πρωτοκαθεδρία στην ευφυΐα.
Σύμφωνα με τον συνιδρυτή της Microsoft, η ρίζα του προβλήματος βρίσκεται στα λανθασμένα επιχειρηματικά κίνητρα της εποχής: η εύκολη αντικατάσταση του ανθρώπινου δυναμικού από αυτοματοποιημένα συστήματα γίνεται χωρίς δεύτερη σκέψη.
Η κάλυψη των εργασιακών αναγκών από την τεχνητή νοημοσύνη δεν θα περιοριστεί σε έναν τομέα, αλλά αναμένεται να επηρεάσει σχεδόν το σύνολο των ανθρώπινων δεξιοτήτων. Η αλλαγή αυτή θα αγγίξει:
-
Τη δημιουργική σκέψη και την καινοτομία.
-
Τις καθημερινές διοικητικές εργασίες γραφείου.
-
Τη χειρωνακτική εργασία, με τη σταδιακή ενσωμάτωση των ανθρωποειδών ρομπότ.
Αυτή η τεχνολογική έξαρση δημιουργεί ένα σοβαρό οικονομικό παράδοξο. Παρότι η συνολική ευημερία και η παραγωγικότητα μπορεί να σημειώσουν άνοδο, τα κρατικά έσοδα για την κοινωνική προστασία θα συρρικνωθούν, καθώς θα χάνονται θέσεις εργασίας.
Για να αντιμετωπιστεί αυτό το κενό, οι κυβερνήσεις θα κληθούν να βρουν νέους πόρους ώστε να χρηματοδοτήσουν προγράμματα επανειδίκευσης, να ενισχύσουν την εκπαίδευση και να στηρίξουν τους ανέργους.
Φόρος στην AI και μεγαλύτερη επιβάρυνση στους πολύ πλούσιους
Για την κάλυψη των αναγκών αυτών, ο Γκέιτς προτείνει τη θεσμοθέτηση φόρου στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, ο οποίος θα μπορούσε να συνδέεται άμεσα με την αξιοποίηση των υπολογιστικών της μοντέλων.
Παράλληλα, τάσσεται ανοιχτά υπέρ της αύξησης των φόρων για τους πολύ πλούσιους, υπογραμμίζοντας ότι οι κυβερνήσεις οφείλουν να διαμορφώσουν ένα δίκαιο φορολογικό σύστημα. Ο ίδιος αποκάλυψε πως αν και έχει καταβάλει 14 δισεκατομμύρια δολάρια σε φόρους σε όλη του τη ζωή, θα ήταν πρόθυμος να είχε πληρώσει έως και 40 δισεκατομμύρια δολάρια (δηλαδή πάνω από το διπλάσιο ποσό).
Ωστόσο, ξεκαθαρίζει ότι η φορολόγηση του πλούτου από μόνη της δεν αρκεί.
Σε πολλές ισχυρές οικονομίες, όπως αυτή των ΗΠΑ, η απόσταση μεταξύ δημοσίων δαπανών και φορολογικών εσόδων διευρύνεται συνεχώς τα τελευταία χρόνια. Για να κλείσει αυτή η ψαλίδα, οι κυβερνήσεις θα αναγκαστούν είτε να προχωρήσουν σε αυξήσεις φόρων είτε σε δραστικές περικοπές δαπανών.
Βιοτρομοκρατία, κυβερνοεπιθέσεις και ο κίνδυνος απώλειας ελέγχου
Αν και η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει τεράστιες ευκαιρίες —όπως η ταχύτατη ανακάλυψη νέων φαρμάκων— η διαχείρισή της αποτελεί μια τεράστια δοκιμασία για τα κράτη, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που οι ανεπτυγμένες χώρες βιώνουν πολλαπλές κρίσεις και αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις.
Ο Γκέιτς αναγνωρίζει ότι η συγκυρία για μια τέτοια πρόκληση είναι ιδιαίτερα δύσκολη, ενώ ιεραρχεί ως τους πιο άμεσους κινδύνους:
-
Την έξαρση της βιοτρομοκρατίας.
-
Την αύξηση των κυβερνοεπιθέσεων.
Επιπλέον, εκπέμπει σήμα κινδύνου για το μέλλον, εκτιμώντας ότι μέχρι το τέλος της δεκαετίας η τεχνολογία ενδέχεται να λειτουργεί αυτόνομα, εκτός ανθρώπινου ελέγχου. Τονίζει ότι στα επόμενα 3 με 4 χρόνια η ανθρωπότητα πρέπει να εστιάσει αυστηρά στην εποπτεία των αλγορίθμων, ώστε να διασφαλιστεί ότι ευθυγραμμίζονται με τις ανθρώπινες αξίες και δεν δρουν ενάντια στα συμφέροντά μας.
Για την αντιμετώπιση αυτών των απειλών, τις οποίες αναγνωρίζουν ακόμα και οι μεγάλες εταιρείες του κλάδου, κρίνεται απαραίτητη η συνεργασία ΗΠΑ και Κίνας. Οι δύο δυνάμεις οφείλουν να δουν το ζήτημα ως κοινή πρόκληση για την ανθρωπότητα και όχι ως πεδίο γεωπολιτικού ανταγωνισμού.
Η αυτοκριτική για τη σχέση με τον Τζέφρι Επστάιν
Στη συνέντευξή του, ο Μπιλ Γκέιτς δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στη μεταμέλειά του για τις επαφές που είχε με τον καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα , Τζέφρι Επστάιν — θέμα για το οποίο είχε κληθεί να καταθέσει και σε ακρόαση επιτροπής του αμερικανικού Κογκρέσου τον περασμένο Ιούνιο.
Ο ιδρυτής της Microsoft παραδέχθηκε ότι η συναναστροφή μαζί του ήταν αναμφίβολα επιζήμια, εκφράζοντας την ελπίδα τα διδάγματα από αυτή την εμπειρία να αποδειχθούν πολυτιμότερα από την αναστάτωση και τον πόνο που προκλήθηκαν.