Σε μια κίνηση που αποτυπώνει τη μεταβαλλόμενη φιλοσοφία της οικονομικής της πολιτικής, η Κίνα έθεσε για το 2026 στόχο αύξησης του ΑΕΠ μεταξύ 4,5% και 5%, το χαμηλότερο επίπεδο από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, εξαιρουμένου του 2020, όταν δεν είχε ανακοινωθεί στόχος λόγω πανδημίας.
Η ανακοίνωση έγινε στο πλαίσιο της ετήσιας συνεδρίασης του Εθνικού Λαϊκού Κογκρέσου στο Πεκίνο, όπου παρουσιάστηκε η κυβερνητική έκθεση έργου από τον πρωθυπουργό Λι Τσιανγκ. Ο νέος στόχος συνιστά υποβάθμιση σε σχέση με το «περίπου 5%» που ίσχυε τα τρία προηγούμενα έτη και σηματοδοτεί, σύμφωνα με αναλυτές, στροφή από τη λογική «πρώτα οι αριθμοί» σε μια προσέγγιση «πρώτα η ποιότητα».
Το Πεκίνο διατήρησε τον στόχο δημοσιονομικού ελλείμματος στο «περίπου 4%» του ΑΕΠ, το υψηλότερο επίπεδο από το 2010, ενώ ο στόχος για τον πληθωρισμό παρέμεινε στο «περίπου 2%», το χαμηλότερο όριο των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Η επιλογή αυτή αντανακλά τη συνεχιζόμενη αδυναμία της εγχώριας ζήτησης. Το 2025 οι τιμές παρέμειναν ουσιαστικά στάσιμες, ενώ ο δομικός πληθωρισμός (χωρίς τρόφιμα και ενέργεια) διαμορφώθηκε μόλις στο 0,7%.
Παρά την επίτευξη ρυθμού ανάπτυξης 5% το προηγούμενο έτος, η κινεζική οικονομία διανύει τέταρτο συνεχόμενο έτος αποπληθωριστικών πιέσεων, με την κρίση στον κλάδο ακινήτων και το υψηλό χρέος των τοπικών κυβερνήσεων να επιβαρύνουν τις προοπτικές.
Οι λιανικές πωλήσεις αυξήθηκαν κατά 3,6%, ενώ οι τιμές παραγωγού υποχώρησαν κατά 2,6% σε ετήσια βάση. Οι επενδύσεις παγίου κεφαλαίου μειώθηκαν κατά 3,8%, η πρώτη ετήσια πτώση εδώ και δεκαετίες, με τις επενδύσεις στον τομέα ακινήτων να καταγράφουν βουτιά 17,2%.
Στροφή στην «ποιοτική ανάπτυξη»
Αναλυτές εκτιμούν ότι ο χαμηλότερος στόχος αντανακλά μια πιο ρεαλιστική και θεσμικά ώριμη προσέγγιση. Υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, σημειώνουν, συχνά ωθούσαν τοπικούς αξιωματούχους σε υπερβολικές επενδύσεις χαμηλής απόδοσης ή ακόμη και σε ωραιοποίηση στοιχείων.
Η κυβέρνηση στοχεύει σε αστική ανεργία περί το 5,5% και στη δημιουργία 12 εκατομμυρίων νέων θέσεων εργασίας στις πόλεις, επιδιώκοντας σταθερότητα σε μια περίοδο διεθνούς και εσωτερικής αβεβαιότητας.
Νομισματικά και δημοσιονομικά εργαλεία
Το Πεκίνο σχεδιάζει την έκδοση χρέους 1,3 τρισ. γουάν σε υπερμακροπρόθεσμα ειδικά κρατικά ομόλογα, καθώς και 4,4 τρισ. γουάν σε ειδικά ομόλογα τοπικής αυτοδιοίκησης για τη χρηματοδότηση μεγάλων έργων και την αποσυμπίεση του τοπικού χρέους.
Παράλληλα, 250 δισ. γουάν θα κατευθυνθούν σε προγράμματα αντικατάστασης καταναλωτικών αγαθών και 300 δισ. γουάν στην κεφαλαιακή ενίσχυση μεγάλων κρατικών τραπεζών.
Σε νομισματικό επίπεδο, η κυβέρνηση δεσμεύθηκε να διατηρήσει «κατάλληλα διευκολυντική» πολιτική, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μειώσεων επιτοκίων και του ποσοστού υποχρεωτικών διαθεσίμων.
Εμπόριο, δασμοί και γεωπολιτική
Η συνεδρίαση πραγματοποιείται εν μέσω παρατεταμένων εμπορικών εντάσεων με τις ΗΠΑ. Ο Λι Τσιανγκ έκανε ειδική αναφορά στο «σοκ των δασμών», υποστηρίζοντας ότι τα μέτρα τόνωσης της οικονομίας που υιοθετήθηκαν το 2025 μετρίασαν τις επιπτώσεις.
Την ίδια ώρα, οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η επικείμενη επίσκεψη του Ντόναλντ Τραμπ στην Κίνα, όπου αναμένεται να συναντηθεί με τον Σι Τζινπίνγκ, προσθέτουν ένα επιπλέον στρώμα αβεβαιότητας. Στην ατζέντα περιλαμβάνονται οι δασμοί, οι έλεγχοι εξαγωγών και το ζήτημα της Ταϊβάν.
Το Πεκίνο επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη σταθεροποίηση της εσωτερικής οικονομίας και στη διαχείριση ενός όλο και πιο σύνθετου διεθνούς περιβάλλοντος. Ο χαμηλότερος στόχος ανάπτυξης δεν αποτελεί απλώς ένδειξη επιβράδυνσης, αλλά και δήλωση πρόθεσης: λιγότερη έμφαση στην ταχύτητα, περισσότερη στη βιωσιμότητα.
