Δραματικές αυξήσεις στο κόστος έκδοσης θεωρήσεων εισόδου (βίζα) και στον φόρο αναχώρησης εφαρμόζει από την 1η Ιουλίου η Ιαπωνία, για πρώτη φορά από το 1978. Η κυβέρνηση αποδίδει την απόφαση στον αυξημένο πληθωρισμό, τις διακυμάνσεις της ισοτιμίας του γεν και το αυξανόμενο κόστος διαχείρισης του πρωτοφανούς κύματος τουριστών που δέχεται η χώρα.
Η Ιαπωνία προχώρησε στην πρώτη αναπροσαρμογή των τελών έκδοσης θεωρήσεων εισόδου εδώ και σχεδόν πέντε δεκαετίες, αυξάνοντας το κόστος έως και κατά 400% για τους ταξιδιώτες που χρειάζονται βίζα προκειμένου να εισέλθουν στη χώρα.
Από την 1η Ιουλίου, το τέλος για βίζα μίας εισόδου αυξάνεται από 3.000 γεν σε 15.000 γεν (περίπου 93 δολάρια), ενώ η βίζα πολλαπλών εισόδων διαμορφώνεται πλέον στις 30.000 γεν, έναντι 6.000 γεν έως σήμερα.
Η ιαπωνική κυβέρνηση αιτιολόγησε την απόφαση επικαλούμενη την αύξηση του κόστους ζωής και τις έντονες διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών, οι οποίες έχουν επηρεάσει σημαντικά το κόστος παροχής των σχετικών υπηρεσιών.
Η απόφαση λαμβάνεται σε μια περίοδο κατά την οποία το ιαπωνικό γεν εξακολουθεί να κινείται κοντά στα χαμηλότερα επίπεδα δεκαετιών έναντι του δολαρίου, παρά τις κατά καιρούς παρεμβάσεις των ιαπωνικών αρχών στις αγορές συναλλάγματος.
Ο τουρισμός αυξάνει τα έσοδα, αλλά και τις πιέσεις
Οι αυξήσεις έρχονται ενώ η Ιαπωνία βιώνει πρωτοφανή τουριστική άνθηση, η οποία έχει ενισχύσει σημαντικά την οικονομία, αλλά ταυτόχρονα ασκεί ολοένα μεγαλύτερη πίεση στις δημόσιες υποδομές και στις κρατικές υπηρεσίες. Οι διεθνείς αφίξεις ανήλθαν σε 36,8 εκατομμύρια το 2024 και εκτινάχθηκαν στα 42,6 εκατομμύρια το 2025, καταγράφοντας νέα ιστορικά υψηλά.
Ο τουρισμός εξελίσσεται πλέον σε έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες του ιαπωνικού ΑΕΠ, καθώς η αδυναμία του γεν έχει καταστήσει τη χώρα ιδιαίτερα ελκυστικό προορισμό για επισκέπτες από το εξωτερικό.
Η αναπροσαρμογή των τελών δεν παρουσιάζεται ως μέτρο περιορισμού του υπερτουρισμού, αλλά κυρίως ως τρόπος κάλυψης του αυξανόμενου διοικητικού και λειτουργικού κόστους που συνεπάγεται η διαχείριση των ολοένα περισσότερων επισκεπτών.
Αυξάνεται και ο φόρος αναχώρησης
Παράλληλα με τις αυξήσεις στις βίζες, η κυβέρνηση αυξάνει και τον φόρο αναχώρησης για όλους τους ταξιδιώτες που εγκαταλείπουν τη χώρα. Το σχετικό τέλος τριπλασιάζεται, από 1.000 γεν σε 3.000 γεν ανά ταξιδιώτη.
Η αλλαγή αντανακλά τη σημαντική μεταβολή στη σύνθεση των ταξιδιωτών που αναχωρούν από την Ιαπωνία. Ενώ πριν από το 2013 οι ξένοι επισκέπτες αντιστοιχούσαν περίπου στο 20%-30% των συνολικών αναχωρήσεων, σήμερα αποτελούν περίπου το 74%.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με τις οικονομικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν την προηγούμενη δεκαετία και οδήγησαν σε αποδυνάμωση του γεν, ενισχύοντας παράλληλα την εισερχόμενη τουριστική κίνηση.
Παράλληλα, επειδή οι ξένοι επισκέπτες δικαιούνται επιστροφή του φόρου κατανάλωσης για πολλές αγορές που πραγματοποιούν στη χώρα, η κυβέρνηση επιδιώκει να ανακτήσει μέρος του σχετικού δημοσιονομικού κόστους μέσω υψηλότερων τελών για την έκδοση βίζας και της αύξησης του φόρου αναχώρησης.
Η ζήτηση θα παραμείνει ισχυρή
Παρά τις σημαντικές αυξήσεις, η κυβέρνηση δεν εκτιμά ότι θα υπάρξει ουσιαστική επιβράδυνση του τουρισμού. Η εικόνα αυτή ενισχύεται και από πρόσφατη διεθνή έρευνα της Dentsu, σύμφωνα με την οποία το 52,7% των 12.400 συμμετεχόντων δήλωσε ότι επιθυμεί να επισκεφθεί ξανά την Ιαπωνία, κατατάσσοντάς την στην πρώτη θέση μεταξύ 20 τουριστικών αγορών.
Η δημοτικότητα της χώρας αποδίδεται όχι μόνο στην ευνοϊκή ισοτιμία του γεν, αλλά και στη διαρκή απήχηση της ιαπωνικής γαστρονομίας, του πολιτισμού, των τοπικών προϊόντων και της συνολικής ταξιδιωτικής εμπειρίας, στοιχεία που φαίνεται να διατηρούν ισχυρή τη ζήτηση ακόμη και με υψηλότερο κόστος εισόδου.
Η ευρύτερη μεταναστευτική πολιτική
Οι αυξήσεις εντάσσονται σε μια ευρύτερη αναθεώρηση της μεταναστευτικής πολιτικής της Ιαπωνίας. Τον Μάιο, η Άνω Βουλή ενέκρινε νομοθεσία που αυξάνει το ανώτατο τέλος για τις αιτήσεις μόνιμης διαμονής από 10.000 γεν σε 300.000 γεν, ενώ το ανώτατο τέλος για την αλλαγή καθεστώτος διαμονής αυξάνεται από 10.000 σε 100.000 γεν.
Στόχος των αλλαγών είναι αφενός να καλυφθεί το αυξανόμενο διοικητικό κόστος που συνεπάγεται η διαχείριση των μεταναστευτικών και ταξιδιωτικών ροών και αφετέρου να ενισχυθεί η προσέλκυση εργαζομένων υψηλής εξειδίκευσης.
Οι αλλαγές υλοποιούνται ενώ στη χώρα εντείνεται η δημόσια συζήτηση γύρω από τον υπερτουρισμό και τη μετανάστευση, οδηγώντας την κυβέρνηση σε αυστηρότερη διαχείριση τόσο των εισερχόμενων ταξιδιωτών, όσο και των διαδικασιών νόμιμης εγκατάστασης στην Ιαπωνία.
