Μια αποστροφή των δηλώσεων Μητσοτάκη – κατά τη διάρκεια της κοινής συνέντευξης Τύπου με τον Ερντογάν – αποτύπωσε εμφατικά την ελληνική οπτική για τις σχέσεις με την Τουρκία και τις προοπτικές βελτίωσής τους. «Καιρός να αρθεί κάθε απειλή στις σχέσεις μας. Αν όχι τώρα πότε» αναρωτήθηκε ο Ελληνας πρωθυπουργός, αναφερόμενος στο τουρκικό casus belli, για το οποίο η Αθήνα ζητά διαχρονικά την άρση του, επισημαίνοντας ότι αποτελεί ένα από τα μεγάλα προσκόμματα που κρατούν στάσιμες τις ελληνουτουρκικές σχέσεις.
Ερντογάν και Μητσοτάκης συμφώνησαν πως οι σχέσεις των δύο χωρών έχουν βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια και ο δίαυλος επικοινωνίας που διατηρείται ανοιχτός, έχει ενισχύσει την εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο γειτόνων. Υπό αυτό το πρίσμα και με δεδομένο ότι οι συνθήκες είναι καλύτερες σε σύγκριση με παλαιότερες περιόδους αυξημένης έντασης, ο πρωθυπουργός «έριξε» το θέμα της άρσης του casus belli προς την Τουρκία.
Ο πρωθυπουργός επανέλαβε ότι για την Ελλάδα το μοναδικό θέμα διαβούλευσης για τα ελληνουτουρκικά, αποτελεί ο καθορισμός υφαλοκρηπίδας, θαλάσσιων ζωνών και ΑΟΖ.
Παράλληλα με αφορμή τα όσα είπε ο Ταγίπ Ερντογάν για τη μουσουλμανική μειονότητα στη Θράκη, έσπευσε εκ νέου να αποσαφηνίσει ότι πρόκειται για θρησκευτική, θέτοντας μάλιστα ως «αντίβαρο» προς την τουρκική πλευρά, την μικρή αλλά σημαντική ελληνική μειονότητα στην Κωνσταντινούπολη.
Μητσοτάκης και Ερντογάν εξέφρασαν την κοινή τους βούληση να μειωθούν οι εντάσεις και να προχωρήσουν σε διάλογο με βάση το διεθνές δίκαιο.
Οι δύο ηγέτες συζήτησαν για περίπου μιάμιση ώρα τα ελληνοτουρκικά ζητήματα, ενώ ακολούθησε η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας, κατά την οποία υπογράφηκαν έξι συμφωνίες και κοινή διακήρυξη.
Μητσοτάκης: Να μην οδηγούμαστε σε κρίσεις και εντάσεις
Στην αρχή της ομιλίας του ο πρωθυπουργός τόνισε ότι «ακόμα και όταν διαφωνούμε είναι σημαντικό να μην οδηγούμαστε σε κρίσεις και σε εντάσεις» και συνέχισε λέγοντας ότι «είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε ένα συνολικό απολογισμό των σχέσεων μας τα τελευταία δύο χρόνια. Πολιτικός διάλογος, πολιτική ατζέντα και μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης είναι οι τρεις πυλώνες των συζητήσεων» και πρόσθεσε:
«Γνωρίζουμε ότι υπάρχουν σημαντικές διαφωνίες. Η ελληνική θέση παραμένει σταθερή ότι η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών, υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στο Αιγαίο και στην Αν. Μεσόγειο είναι η μόνη διαφορά που θα μπορούσε να οδηγηθεί ενώπιον ενός διεθνούς δικαιοδοτικού οργάνου με βάση το διεθνές δίκαιο και ειδικότερα το δίκαιο της θάλασσας.
» Θα συμμεριστώ την αισιοδοξία σας ότι οι συνθήκες θα επιτρέψουν μια εξέλιξη προς αυτή την κατεύθυνση Καιρός να αρθεί πια κάθε απειλή, τυπική και ουσιαστική, στις μεταξύ μας σχέσεις -αν όχι τώρα πότε;
» Δεν μπορούμε να αλλάξουμε τη γεωγραφία μπορούμε όμως να την κάνουμε σύμμαχο. Καθαρή η θέση μας για μειονότητες με βάση τη Συνθήκη της Λωζάννης. Ας εργαστούμε για να γίνουν οι μειονότητες γέφυρες φιλίας μεταξύ των λαων μας».
Συνεργασία στο μεταναστευτικό
Μιλώντας για τη συνεργασία στο μεταναστευτικό, ο πρωθυπουργός είπε:
«Αναφερθήκατε, κύριε Πρόεδρε, το συζητήσαμε και στο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας, την πάρα πολύ καλή συνεργασία που έχουμε στο ζήτημα του μεταναστευτικού. Οι ροές στο Ανατολικό Αιγαίο έχουν μειωθεί, μόλις το τελευταίο χρόνο, κατά σχεδόν 60%. Και είναι το αποτέλεσμα της συστηματικής φύλαξης των χερσαίων και των θαλασσίων συνόρων, αλλά και του βελτιωμένου συντονισμού μεταξύ των δύο χωρών. Είναι κάτι που μπορεί και πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω.
» Όπως μας υπενθύμισε το πρόσφατο τραγικό περιστατικό στα ανοιχτά της Χίου, η καταπολέμηση των απάνθρωπων δικτύων των διακινητών οφείλει να είναι σταθερός, διαχρονικός στόχος των δύο κρατών μας.
Ερντογάν: Υπάρχουν ακανθώδη ζητήματα, αλλά δεν είναι άλυτα
«Παρόλο που τα υφιστάμενα ζητήματα είναι ακανθώδη, δεν είναι άλυτα στη βάση του Διεθνούς Δικαίου, αρκεί να υπάρχει καλή θέληση και βούληση για κοινή λύση», ανέφερε ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατά τη διάρκεια των δηλώσεών του στην κοινή συνέντευξη Τύπου που παρέθεσε με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, μετά τη συνάντησή τους στην Άγκυρα.
» Με ικανοποίηση διαπίστωσα ότι συμφωνούμε με τον φίλο μου Κυριάκο ότι τα θέματα δεν είναι άλυτα.. Πιστεύουμε ότι από το 2023 και μετά θα σημειωθεί πρόοδος και στην επίλυση των αλληλένδετων προβλημάτων στο Αιγαίο.
Μοιράστηκα με τον κ. Μητσοτάκη απόψεις για ελευθερίες στους μουσουλμάνους στη Δυτική Θράκη. Εξετάσαμε την κατάπαυση πυρός στη Γάζα και το ειρηνευτικό σχέδιο. Απορρίπτουμε τις αποφάσεις του Ισραήλ για να επεκταθεί στη Δυτική Όχθη. Απορρίπτουμε τις αποφάσεις του Ισραήλ να επεκτείνει την δραστηριότητά του στην Δυτική Όχθη», τόνισε ο Ταγίπ Ερντογάν.
Οι συμφωνίες που υπεγράφησαν είναι οι ακόλουθες
1. Κοινή Δήλωση ανάμεσα στην Κυβέρνηση της Ελληνικής Δημοκρατίας και την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Τουρκίας.
2. Μνημόνιο Κατανόησης για τη συνεργασία στον τομέα του Πολιτισμού.
3. Κοινή Δήλωση για τη Συνεργασία των υπουργείων Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας στο πλαίσιο του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ευξείνου Πόντου.
4. Κοινή Δήλωση για τη συνεργασία ανάμεσα στο «Enterprise Greece» και το «Invest in Turkiye».
5. Κοινή Δήλωση για την έναρξη του προγράμματος διμερούς συνεργασίας στην έρευνα και την τεχνολογία.
6. Κοινή Δήλωση για την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στον τομέα της ετοιμότητας έναντι σεισμών.
7. Koινή Δήλωση για τη δρομολόγηση ακτοπλοϊκής σύνδεσης ανάμεσα στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης και της Σμύρνης.
