Αρχές Ιουλίου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε τα αναθεωρημένα Ευρωπαϊκά Πρότυπα Υποβολής Εκθέσεων Βιωσιμότητας, τα γνωστά ESRS, καθώς και το νέο προαιρετικό πρότυπο σύνταξης Εκθέσεων Βιωσιμότητας VSME για μικρότερες επιχειρήσεις.
Αυτή η αναθεώρηση εντάσσεται στο πακέτο απλούστευσης Omnibus I. Το πακέτο Omnibus I περιορίζει το υποχρεωτικό πεδίο εφαρμογής της CSRD κατά περίπου 80%, απαλλάσσοντας χιλιάδες (μεγάλες και μεσαίες) επιχειρήσεις από το υπερβολικό βάρος αναφορών.
Αν και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει το Omnibus I ως ένα απλό εργαλείο «μείωσης της γραφειοκρατίας», στην πράξη επιφέρει ένα ισχυρό πλήγμα στην αρχική φιλοσοφία της CSRD. Για την κοινωνία των πολιτών αυτό θεωρείται οπισθοδρόμηση, ενώ για την αγορά είναι μια αναγκαία διόρθωση προκειμένου η βιωσιμότητα να μην πνίξει την οικονομία, αναφέρει η Κατερίνα Κατσούλη, ESG & Sustainability Principal στο τμήμα Sustainability & Governance Services της Grant Thornton.
Ποιες όμως επιδράσεις αναμένονται από την εφαρμογή των νέων δεδομένων στον τομέα της Υποβολής Εκθέσεων Βιωσιμότητας (ESG reporting); Η Κατερίνα Κατσούλη, αναφέρεται στο ΑΠΕ/ΜΠΕ στις πιο πρόσφατες εξελίξεις που πρέπει να γνωρίζουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι.
Θα υπάρξει οπισθοχώρηση ή απλά θα αλλάξουν οι προτεραιότητες των επιχειρήσεων;
Διαφορετικοί και ανεξάρτητοι φορείς διαπιστώνουν ότι ο περιορισμός των ορίων της CSRD μετατοπίζει, ουσιαστικά, τη βιωσιμότητα στον πυρήνα της επιχειρηματικής στρατηγικής. Η τάση αυτή δεν καθοδηγείται πλέον μόνο από τις ρυθμιστικές αρχές μέσω επιμέρους νομοθετημάτων, αλλά κυρίως από τους επενδυτές, τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τους ίδιους τους πελάτες.
Σε απόλυτη ευθυγράμμιση με αυτή τη διαπίστωση, πρόσφατη έρευνα του Harvard Business Review επισημαίνει ότι το 2026 σηματοδοτεί επίσημα το πέρασμα από τις θεωρητικές δεσμεύσεις στην οικονομική ρεαλιστικότητα και την επιχειρηματική αξία.
Μετά τις έντονες αντιδράσεις γύρω από την CSRD, οι επενδυτές και οι επιχειρήσεις στρέφονται σε μια πιο πρακτική προσέγγιση διαχείρισης κινδύνου (risk-firstapproach). Η βιωσιμότητα δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως μια τυπική συμμόρφωση (box-ticking compliance), αλλά ως στρατηγικό εργαλείο για τη μείωση του κόστους, την καινοτομία και την ανθεκτικότητα της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Ειδικά σε περιόδους οικονομικής και γεωπολιτικής αστάθειας, η ανάπτυξη ενός στρατηγικού οδικού χάρτη Βιωσιμότητας μπορεί μόνο οφέλη να αποφέρει για μια εταιρεία, αναφέρει η κ. Κατσούλη.
Η υιοθέτηση των κριτηρίων Βιωσιμότητας στην καθημερινή λειτουργία της επιχείρησης συνδέεται αναμφίβολα με δύο επιπλέον πλεονεκτήματα:
• Την έγκαιρη αναγνώριση των κινδύνων που μπορεί να αντιμετωπίσει ο οργανισμός.
• Τον εντοπισμό νέων ευκαιριών για την επίτευξη ισχυρών οικονομικών αποτελεσμάτων.
Αυτή η στρατηγική προσέγγιση της Βιωσιμότητας είναι που αναδεικνύει τους «πρωταθλητές» της αγοράς.
Οι επιχειρήσεις αυτές, εκτός του ότι αξιολογούνται θετικά από ανεξάρτητους αναλυτές και φορείς, απολαμβάνουν την έμπρακτη εμπιστοσύνη των πελατών και των συνεργατών τους, επιτυγχάνοντας κορυφαίες επιδόσεις σε κάθε τομέα της δραστηριότητάς τους. Άλλωστε, η κατεύθυνση είναι πλέον δεδομένη σε παγκόσμιο και ευρωπαϊκό επίπεδο. Πρωτοβουλίες όπως η Συμφωνία του Παρισιού και η Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ έχουν χαράξει την πορεία, ενώ νέα κανονιστικά πλαίσια —συμπεριλαμβανομένων των EUDR και PPWR— λειτουργούν ως ισχυροί καταλύτες, επιταχύνοντας τον δομικό αυτό μετασχηματισμό σε ολόκληρο το επιχειρηματικό τοπίο.
Το ρυθμιστικό τοπίο, όπως επισημαίνει, αλλάζει συνεχώς και δεν μπορούμε να το αγνοήσουμε, ακόμη κι αν υπάρχουν αντιδράσεις για το υποχρεωτικό ESG Reporting σε Ευρώπη και Αμερική. Έχοντας παρακολουθήσει την εξέλιξη των θεμάτων αυτών τις τελευταίες δύο δεκαετίες, αναγνωρίζει κανείς εύκολα ότι δεν πρόκειται για μια περαστική τάση. Τα θεμέλιά της είναι ισχυρά και η σημασία της θα αυξάνεται συνεχώς.
Η ουσία παραμένει: η Βιωσιμότητα ήρθε για να μείνει. Οι επιχειρήσεις πρέπει να δράσουν σήμερα, επιστρατεύοντας και τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης προκειμένου να τη θέσουν στο επίκεντρο των δραστηριοτήτων τους, και να καταφέρουν να παραμείνουν ανταγωνιστικές και ανθεκτικές στο μέλλον.