Η αυστηροποίηση της φορολόγησης υπεράκτιων περιουσιών από το Πεκίνο ωθεί εύπορους Κινέζους να μεταφέρουν κεφάλαια από τη Σιγκαπούρη και το Χονγκ Κονγκ σε αμερικανικές τράπεζες. Το γεγονός ότι οι ΗΠΑ δεν συμμετέχουν στο διεθνές σύστημα αυτόματης ανταλλαγής τραπεζικών πληροφοριών προσφέρει μεγαλύτερη διακριτικότητα, χωρίς όμως να καταργεί τις φορολογικές υποχρεώσεις στην Κίνα.
Η Κίνα επιχειρεί να επεκτείνει τον έλεγχο στον πλούτο που βρίσκεται εκτός συνόρων της και η αντίδραση των εύπορων πολιτών είναι ήδη ορατή. Σύμφωνα με τραπεζίτες ιδιωτικού πλούτου και φορολογικούς συμβούλους που μίλησαν στο CNBC, από τον Ιούλιο και μετά αυξήθηκαν αισθητά τα αιτήματα για άνοιγμα τραπεζικών λογαριασμών στις ΗΠΑ, καθώς κεφάλαια που βρίσκονταν στη Σιγκαπούρη ή στο Χονγκ Κονγκ μεταφέρονται πλέον στην αμερικανική αγορά.
Η αλλαγή επιταχύνθηκε όταν το Πεκίνο ανακοίνωσε αναδρομική φορολόγηση των εισοδημάτων και των κερδών από υπεράκτια καταπιστεύματα (offshore trusts) που ανήκουν σε φορολογικούς κατοίκους Κίνας, με συντελεστή 20%. Η απόφαση προκάλεσε κύμα αναδιάρθρωσης περιουσιών, με δικηγορικά γραφεία στη Σιγκαπούρη και το Χονγκ Κονγκ να οργανώνουν λύσεις όπως διάλυση trusts, πωλήσεις μετοχών ή δανεισμό για την κάλυψη των νέων φορολογικών υποχρεώσεων.
Το αμερικανικό πλεονέκτημα απέναντι στο CRS
Η βασική εξήγηση για τη στροφή προς τις ΗΠΑ βρίσκεται στο θεσμικό πλαίσιο. Οι ΗΠΑ δεν συμμετέχουν στο Common Reporting Standard (CRS), το σύστημα του ΟΟΣΑ μέσω του οποίου περισσότερες από 100 χώρες ανταλλάσσουν αυτόματα πληροφορίες για τραπεζικούς λογαριασμούς. Έτσι, ενώ τράπεζες στη Σιγκαπούρη και το Χονγκ Κονγκ οφείλουν να διαβιβάζουν σχετικά στοιχεία στις κινεζικές αρχές, οι αμερικανικές τράπεζες δεν έχουν αντίστοιχη υποχρέωση.
Αυτό έχει δημιουργήσει ένα νέο κύμα ζήτησης, ιδιαίτερα σε τράπεζες της Νέας Υόρκης, οι οποίες προσαρμόζουν ακόμη και τις διαδικασίες ανοίγματος λογαριασμών για να ανταποκριθούν στον αυξημένο αριθμό πελατών. Παράλληλα, οικογένειες με συγγενείς που διαθέτουν αμερικανική «πράσινη κάρτα» αξιοποιούν δομές όπως τα foreign grantor trusts και επιλέγουν πολιτείες όπως η Νεβάδα και η Φλόριντα, όπου το φορολογικό περιβάλλον θεωρείται πιο ευνοϊκό.
Ωστόσο, οι ειδικοί επιμένουν ότι η συγκεκριμένη στρατηγική δεν ισοδυναμεί με νόμιμη φορολογική απαλλαγή. Η Κίνα απαιτεί πλέον από όσους θεωρούνται φορολογικοί κάτοικοί της να δηλώνουν το παγκόσμιο εισόδημά τους, ανεξάρτητα από το πού βρίσκεται ο λογαριασμός. Επιπλέον, οι μεταφορές κεφαλαίων από λογαριασμούς που ήδη υπάγονταν στο CRS αφήνουν ίχνη, γεγονός που μπορεί να επιτρέψει στις φορολογικές αρχές να διεκδικήσουν τον αναλογούντα φόρο ακόμη και μετά τη μεταφορά των χρημάτων στις ΗΠΑ.
Το μεγαλύτερο εμπόδιο, πάντως, ίσως βρίσκεται αλλού. Αν και η μετακίνηση κεφαλαίων που βρίσκονται ήδη εκτός Κίνας παραμένει σχετικά εύκολη, οι περιορισμοί στην εξαγωγή νέων κεφαλαίων από την ηπειρωτική Κίνα έχουν αυστηροποιηθεί σημαντικά. Αυτό σημαίνει ότι το αμερικανικό «καταφύγιο» είναι διαθέσιμο κυρίως για τον ήδη υπεράκτιο κινεζικό πλούτο και όχι για όσους επιχειρήσουν τώρα να βγάλουν μεγάλα ποσά από τη χώρα, στοιχείο που αναδεικνύει τη βαθύτερη γεωοικονομική αντιπαράθεση ανάμεσα στον κινεζικό φορολογικό έλεγχο και το ιδιαίτερο καθεστώς του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού συστήματος.