Η 12η Οκτωβρίου 1944 καταγράφηκε στην εθνική συλλογική μνήμη ως η στιγμή που η Αθήνα ανέπνευσε ξανά ελεύθερη. Η αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων κατοχής από την πρωτεύουσα σηματοδότησε την αρχή του τέλους για την εφιαλτική περίοδο της ναζιστικής θηριωδίας στην Ελλάδα.
Ήταν το επιστέγασμα ενός μαζικού και ανυποχώρητου αγώνα, στον οποίο ο ελληνικός λαός επέδειξε σπάνιο σθένος, έχοντας στην πρώτη γραμμή της Εθνικής Αντίστασης τις οργανώσεις του ΕΑΜ και του ΕΛΑΣ.
Το συλλογικό όραμα για δημοκρατία και κοινωνική δικαιοσύνη
Η ημέρα εκείνη δεν αποτελούσε απλώς μια στρατιωτική και αντιφασιστική νίκη, αλλά μια συλλογική ανάταση γεμάτη προσδοκία. Οι πολίτες που πλημμύρισαν τους δρόμους της Αθήνας δεν γιόρταζαν μόνο την ειρήνη και την αποκατάσταση της δημοκρατίας.
Στη συνείδηση του αγωνιζόμενου λαού είχε ήδη σφυρηλατηθεί η ανάγκη για βαθιά κοινωνική και πολιτική αλλαγή. Η ελπίδα για ένα δικαιότερο μέλλον φάνταζε τότε απόλυτα εφικτή.
Τιμή και ευγνωμοσύνη στους αγωνιστές της Αντίστασης
Ο ιστορικός απολογισμός επιβάλλει την απόδοση της οφειλόμενης τιμής σε όσους προέταξαν τη συλλογική προκοπή και την πατρίδα έναντι του ατομικού συμφέροντος, απορρίπτοντας τα ανταλλάγματα της προδοσίας.
Οι θυσίες, οι στερήσεις και οι μάχες των ανθρώπων της Αντίστασης απέναντι στις δυνάμεις του φασισμού ήταν εκείνες που επιτάχυναν την αποχώρηση των κατακτητών και άνοιξαν τον δρόμο για την ελευθερία.
Τα επίκαιρα διδάγματα του παρελθόντος
Η επέτειος της απελευθέρωσης προσφέρει καίρια συμπεράσματα για το παρόν και το μέλλον:
-
Η ισχύς της ενότητας: Ο λαός μπορεί να επιτύχει ιστορικούς στόχους ακόμη και υπό τις πλέον δυσμενείς συνθήκες, εφόσον λειτουργεί ενωμένος.
-
Διαρκές μέτωπο κατά του φασισμού: Απαιτείται συνεχής εγρήγορση απέναντι στις φασιστικές ιδεολογίες, ανεξάρτητα από τον πολιτικό μανδύα με τον οποίο εμφανίζονται.
-
Απόρριψη της θεωρίας των δύο άκρων: Επιβάλλεται η πλήρης και κατηγορηματική καταδίκη της ανιστόρητης εξίσωσης των άκρων.
-
Πρωτοβουλίες ειρήνης: Η προάσπιση της ειρήνης συνιστά διαρκή υποχρέωση.
Η ελευθερία, η δημοκρατία και η ειρήνη παραμένουν οργανικά στοιχεία μιας ευημερούσας κοινωνίας. Η διαφύλαξή τους απαιτεί κοινωνική αφύπνιση, πολιτική διορατικότητα, συνεννόηση και ένα σαφές όραμα που θέτει ως προτεραιότητα την πολιτική και κοινωνική αλλαγή και στο σήμερα.
