Κριτική στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) ασκούν από κοινού ο τομέας Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας καθώς και ο τομέας Περιβάλλοντος και Ενέργειας της ΕΛΑΣ, με αφορμή την υπουργική ανακοίνωση ότι «το AntiNero κρίνεται από τα στοιχεία και τα αποτελέσματά του».
Όπως υπογραμμίζουν τα στελέχη του κόμματος, ένα πρόγραμμα τέτοιας κλίμακας οφείλει πράγματι να κρίνεται από τα δεδομένα. Ωστόσο, επισημαίνουν ότι το ΥΠΕΝ παραθέτει κυρίως στοιχεία που πιστοποιούν την υλοποίηση φυσικού αντικειμένου, χωρίς αυτό να σημαίνει αυτόματα επιχειρησιακή, περιβαλλοντική και οικονομική αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων.
Η ενεργός διαχείριση των δασών και της καύσιμης ύλης είναι αναγκαίο μέτρο πρόληψης. Το AntiNero δεν πρέπει ούτε να απαξιώνεται συλλήβδην ούτε να μετατρέπεται σε κυβερνητικό επικοινωνιακό τρόπαιο.
Τα πέντε αιτήματα για διαφάνεια και μετρήσιμα αποτελέσματα
Για την ουσιαστική αποτίμηση του προγράμματος, η ΕΛΑΣ ζητά την άμεση ικανοποίηση πέντε συγκεκριμένων προϋποθέσεων:
-
Ανεξάρτητη αξιολόγηση του συνόλου του προγράμματος από διεπιστημονική επιτροπή εμπειρογνωμόνων, με τη συμμετοχή πανεπιστημίων και ερευνητικών φορέων, χωρίς την εποπτεία των φορέων υλοποίησης.
-
Δημοσιοποίηση των μελετών, των γεωχωρικών δεδομένων των παρεμβάσεων και των μη διαβαθμισμένων επιχειρησιακών εκτιμήσεων, ώστε τα αποτελέσματα να ελεγχθούν και να επαληθευτούν.
-
Προκαθορισμένους δείκτες επιχειρησιακής, οικολογικής και οικονομικής αποτελεσματικότητας, όπως η επίδραση στην ένταση και την ταχύτητα εξάπλωσης των πυρκαγιών, ο περιορισμός της καμένης έκτασης, η επιχειρησιακή χρησιμότητα και η σχέση κόστους-οφέλους.
-
Αξιολόγηση της αξιοποίησης των παρεμβάσεων πρόληψης από το Πυροσβεστικό Σώμα και τη Δασική Υπηρεσία, με αποτίμηση της συμβολής τους κατά την αντιμετώπιση πραγματικών συμβάντων.
-
Αποσαφήνιση του καθεστώτος περιβαλλοντικής αξιολόγησης, με δημόσια τεκμηρίωση του τρόπου εξέτασης των συνολικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων ενός προγράμματος εθνικής κλίμακας.
Η πρόληψη είναι πολύ σοβαρή υπόθεση για να αξιολογείται αποκλειστικά από εκείνους που σχεδιάζουν, χρηματοδοτούν και υλοποιούν το πρόγραμμα. Χωρίς ανεξάρτητη αξιολόγηση και μετρήσιμα αποτελέσματα, ο ισχυρισμός ότι "το AntiNero δουλεύει" παραμένει κυβερνητικό αφήγημα και όχι επιστημονικά τεκμηριωμένο συμπέρασμα.