Παρέμβαση ύψους έως 95 εκατ. ευρώ για τη στήριξη της ελληνικής βιομηχανίας απέναντι στις αυξημένες τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας προωθούν τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μετά την ανακοίνωση του μέτρου από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ.
Η νέα παρέμβαση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η άνοδος του ενεργειακού κόστους επιβαρύνει εκ νέου το κόστος παραγωγής και δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις στην ανταγωνιστικότητα των ελληνικών βιομηχανιών. Στόχος του μέτρου είναι να περιοριστεί η επιβάρυνση των ενεργοβόρων επιχειρήσεων και να αποτραπεί, στον βαθμό του δυνατού, η μετακύλιση του αυξημένου κόστους στην εφοδιαστική αλυσίδα και τελικά στις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.
Το ανώτατο δημοσιονομικό όριο της παρέμβασης ανέρχεται σε 95 εκατ. ευρώ, ενώ η τελική μορφή του μέτρου θα οριστικοποιηθεί μετά την απαιτούμενη έγκριση της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG COMP). Σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, οι σχετικές συζητήσεις με την Κομισιόν βρίσκονται ήδη σε προχωρημένο στάδιο.
Αξιοποίηση του ευρωπαϊκού πλαισίου CISAF
Η παρέμβαση βασίζεται στις δυνατότητες του Clean Industrial Deal State Aid Framework (CISAF), του ευρωπαϊκού πλαισίου κρατικών ενισχύσεων για την καθαρή βιομηχανία, το οποίο υιοθετήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούνιο του 2025.
Το CISAF επιτρέπει στα κράτη-μέλη να στηρίζουν ενεργοβόρες βιομηχανίες ως προς το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα, προβλέπει ενίσχυση που μπορεί να οδηγήσει σε μείωση έως 50% της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας για έως 50% της επιλέξιμης κατανάλωσης, με την τελική τιμή για την επιδοτούμενη κατανάλωση να μην μπορεί να υποχωρήσει κάτω από τα 50 ευρώ/MWh.
Η στήριξη συνδέεται ταυτόχρονα με την ενεργειακή μετάβαση και τη μόνιμη ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας. Προϋπόθεση για την αξιοποίηση του μέτρου είναι οι δικαιούχοι να κατευθύνουν τουλάχιστον το 50% της ενίσχυσης σε επενδύσεις που μειώνουν τις εκπομπές CO₂ και το ενεργειακό κόστος, όπως επενδύσεις σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, συστήματα αποθήκευσης και δράσεις ενεργειακής εξοικονόμησης.
Η λίστα των επιλέξιμων βιομηχανιών ορίζεται στο Παράρτημα 1 των κατευθυντήριων γραμμών CEEAG (Climate, Energy and Environmental Aid Guidelines) και αφορά κλάδους που είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένοι στον διεθνή ανταγωνισμό και αντιμετωπίζουν σημαντικό κίνδυνο μεταφοράς της παραγωγής εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πρόσθετες δυνατότητες μέσω του METSAF
Τον Απρίλιο του 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθέτησε το Middle East Crisis Temporary State Aid Framework (METSAF), διευρύνοντας τις δυνατότητες στήριξης λόγω των επιπτώσεων της κρίσης στη Μέση Ανατολή.
Το METSAF επιτρέπει την αύξηση της έντασης της ενίσχυσης για το κόστος ηλεκτρικής ενέργειας από 50% έως 70%, καθώς και, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τη σώρευση της ενίσχυσης με την αντιστάθμιση που λαμβάνουν βιομηχανίες για το έμμεσο κόστος των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.
Με αυτόν τον τρόπο, η Ελλάδα αξιοποιεί συνδυαστικά τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά εργαλεία, ώστε η στήριξη να φτάσει στις επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη ενεργειακή επιβάρυνση.
Η παρέμβαση σε δύο φάσεις
Το μέτρο θα υλοποιηθεί σε δύο διακριτές φάσεις, ανάλογα με την περίοδο κατανάλωσης και την κατηγορία των δικαιούχων.
Πρώτη φάση – Από Ιανουάριο έως Ιούλιο 2026
Για την περίοδο από τον Ιανουάριο έως και τον Ιούλιο του 2026, μέσω του CISAF θα ενισχυθούν βιομηχανίες του Παραρτήματος 1 των CEEAG οι οποίες δεν λαμβάνουν αντιστάθμιση για το κόστος CO₂ και αντιμετωπίζουν σημαντικό κίνδυνο απώλειας ανταγωνιστικότητας.
Η επιδότηση θα καλύπτει έως το 50% της επιλέξιμης κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας και θα μπορεί να οδηγεί σε μείωση έως 50% της τιμής, με κατώτατη τελική τιμή τα 50 ευρώ/MWh.
Δεύτερη φάση – Από Αύγουστο έως Δεκέμβριο 2026
Για την περίοδο από τον Αύγουστο έως και τον Δεκέμβριο του 2026, κατά την οποία παρατηρείται αύξηση της τιμής χονδρικής της ηλεκτρικής ενέργειας, θα αξιοποιηθούν οι πρόσθετες δυνατότητες του METSAF.
Η στήριξη επεκτείνεται για την περίοδο αυτή και σε επιχειρήσεις που λαμβάνουν ήδη αντιστάθμιση για το κόστος CO₂, ενώ η ένταση της ενίσχυσης θα μπορεί να οδηγεί σε μείωση έως 70%, με κατώτατη τιμή και πάλι τα 50 ευρώ/MWh.
Η επιλέξιμη κατανάλωση για τη δεύτερη περίοδο θα αφορά:
-
έως 50% της κατανάλωσης για τις βιομηχανίες που δεν δικαιούνται αντιστάθμιση CO₂,
-
έως 25% της συνολικής κατανάλωσης για τις επιχειρήσεις που λαμβάνουν αντιστάθμιση, δηλαδή το 50% του 50% της επιλέξιμης κατανάλωσης.
Από το μέτρο εξαιρούνται οι εταιρείες διύλισης, καθώς οι έκτακτες συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί στην αγορά ενέργειας αντισταθμίζουν μέρος του αυξημένου ενεργειακού τους κόστους.
Οι πληρωμές των ενισχύσεων θα ξεκινήσουν από το 2027 και θα αφορούν τις επιλέξιμες καταναλώσεις του 2026.
Στηρίζουμε την παραγωγή - Επενδύουμε στην επόμενη ημέρα
Η νέα παρέμβαση έρχεται να προστεθεί στα μέτρα που έχουν ήδη ληφθεί για τη μείωση του ενεργειακού κόστους της βιομηχανίας, μεταξύ των οποίων η αντιστάθμιση του έμμεσου κόστους CO₂, που αυξήθηκε κατά 75 εκατ. ευρώ για 50 επιχειρήσεις, οι χαμηλότερες χρεώσεις για δίκτυα, ΥΚΩ και Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, καθώς και η μείωση κατά 50% της συνεισφοράς 23.000 επιχειρήσεων στις ΥΚΩ. Συνολικά, οι παρεμβάσεις αυτές προσεγγίζουν το μισό δισ. ευρώ.