Η πράσινη μετάβαση αποτελεί επένδυση στην ενεργειακή ασφάλεια, την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και τη μείωση του κόστους για νοικοκυριά και οικονομία. Αυτό ήταν το βασικό μήνυμα του αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ), Γιάννη Τσακίρη, στο συνέδριο «Green Deal Greece 2026», που διοργανώνουν το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και το economix.gr.
Όπως επισήμανε, πίσω από τα χρηματοδοτικά προγράμματα και τους ευρωπαϊκούς πόρους βρίσκεται ένα ζήτημα με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα: το πραγματικό κόστος της ενέργειας. Για τα νοικοκυριά αποτυπώνεται στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος και για τις επιχειρήσεις στο κόστος παραγωγής, ενώ για την Ευρώπη συνδέεται με την εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα και τις διεθνείς εξελίξεις.
Σύμφωνα με τον κ. Τσακίρη, οι πράσινες επενδύσεις μπορούν να περιορίσουν αυτές τις εξαρτήσεις, επιτρέποντας στην Ευρώπη να παράγει περισσότερη καθαρή ενέργεια, να αξιοποιεί αποτελεσματικότερα τους διαθέσιμους πόρους και να ενισχύει την ενεργειακή ασφάλεια και την παραγωγική της βάση.
Πράσινη χρηματοδότηση 57 δισ. ευρώ από την ΕΤΕπ
Το μέγεθος της χρηματοδοτικής προσπάθειας αποτυπώνεται στα στοιχεία του 2025. Η πράσινη χρηματοδότηση του Ομίλου της ΕΤΕπ ανήλθε σε 57 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 60% της συνολικής χρηματοδότησής του. Από αυτά, 33 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν στον ενεργειακό τομέα, με έμφαση στα ηλεκτρικά δίκτυα, την αποθήκευση ενέργειας, τις ανανεώσιμες πηγές και την ενεργειακή αποδοτικότητα.
Ειδικά για την Ελλάδα, ο αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ υπογράμμισε ότι η αξιοποίηση του δυναμικού της χώρας σε ήλιο και άνεμο απαιτεί επενδύσεις σε ολόκληρο το ενεργειακό σύστημα. Η αύξηση της παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές δεν αρκεί, χωρίς δίκτυα που θα μεταφέρουν την ενέργεια στους καταναλωτές, υποδομές αποθήκευσης που θα εξασφαλίζουν τη διαθεσιμότητά της όταν χρειάζεται και παρεμβάσεις εξοικονόμησης που θα μειώνουν το τελικό κόστος.
Από τα Κρεμαστά στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών
Ο κ. Τσακίρης αναφέρθηκε και στη μακρά παρουσία της ΕΤΕπ στην Ελλάδα, υπενθυμίζοντας ότι ήδη από τη δεκαετία του 1960 η Τράπεζα χρηματοδοτούσε τις γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας από τον υδροηλεκτρικό σταθμό των Κρεμαστών στον Αχελώο. Σήμερα, αντίστοιχη σημασία έχουν οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις των ελληνικών νησιών, τις οποίες στηρίζει χρηματοδοτικά η ΕΤΕπ.
Οι διασυνδέσεις περιορίζουν την εξάρτηση των νησιών από μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με πετρέλαιο, ενισχύουν την ασφάλεια του εφοδιασμού και δημιουργούν μεγαλύτερα περιθώρια αξιοποίησης των ανανεώσιμων πηγών. Η πορεία αυτή συνδέεται με τη συνολική παρουσία της Τράπεζας στη χώρα από το 1963, αλλά και με την επίδραση που μπορούν να έχουν οι σημερινές υποδομές στην ελληνική οικονομία για τις επόμενες δεκαετίες.
Κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων και στήριξη των μικρομεσαίων
Έμφαση δόθηκε επίσης στην ανάγκη επιτάχυνσης των επενδύσεων και προσέλκυσης ιδιωτικών κεφαλαίων. Η ΕΤΕπ συνδυάζει εγγυήσεις από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό με δική της χρηματοδότηση, επιδιώκοντας να κινητοποιήσει πρόσθετους πόρους και να δημιουργήσει επενδύσεις μεγαλύτερης κλίμακας. Παράλληλα, παρέχει τεχνική υποστήριξη για την ωρίμανση των σχεδίων και τη μετάβασή τους από τον σχεδιασμό στην υλοποίηση.
Ιδιαίτερη θέση σε αυτή την προσπάθεια έχουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες χρειάζονται πρόσβαση σε χρηματοδότηση για να αναβαθμίσουν τον εξοπλισμό τους, να περιορίσουν την ενεργειακή κατανάλωση και να ενισχύσουν την ανάπτυξή τους. Η πράσινη μετάβαση, σύμφωνα με τον κ. Τσακίρη, πρέπει να δημιουργεί ευκαιρίες και για τα νοικοκυριά, μέσω της ενεργειακής αναβάθμισης των κατοικιών, αλλά και για τους εργαζομένους, μέσα από νέες θέσεις απασχόλησης στον κλάδο των καθαρών τεχνολογιών.
Η κοινωνική αποδοχή της μετάβασης εξαρτάται, όπως σημείωσε, από το κατά πόσο οι πολίτες βλέπουν απτά οφέλη στην καθημερινότητά τους. Η μείωση του ενεργειακού κόστους, η βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και οι νέες επαγγελματικές δυνατότητες αποτελούν κρίσιμες παραμέτρους για τη διατήρηση της στήριξης στις σχετικές πολιτικές.
Μακροπρόθεσμος σχεδιασμός για τις επόμενες γενιές
Κλείνοντας την παρέμβασή του, ο αντιπρόεδρος της ΕΤΕπ υπογράμμισε ότι οι ευρωπαϊκοί πόροι πρέπει να αξιοποιηθούν με σχέδιο και ταχύτητα, καθώς οι αποφάσεις για τις ενεργειακές υποδομές θα επηρεάσουν την ελληνική οικονομία για πολλές δεκαετίες. «Η ευθύνη μας είναι να τους αξιοποιήσουμε με σχέδιο, ταχύτητα και ορίζοντα πέρα από το σήμερα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Το κεντρικό μήνυμα της ομιλίας ήταν ότι η πράσινη μετάβαση δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντική επιλογή, αλλά και οικονομική στρατηγική. Η ενεργειακή ασφάλεια, η παραγωγικότητα, η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας συνδέονται άμεσα με την πορεία των επενδύσεων. Στόχος, όπως σημείωσε ο κ. Τσακίρης, είναι η επόμενη γενιά να κληρονομήσει περισσότερες δυνατότητες και λιγότερες εξαρτήσεις.