Η ενεργειακή κρίση – απόρροια της κρίσης στη Μέση Ανατολή- δείχνει τα «δόντια» της και στην Ελλάδα, όπου οι τιμές στα καύσιμα πραγματοποιούν ράλι ανόδου. Η κυβέρνηση βρίσκεται ευλόγως σε συναγερμό και ο πρωθυπουργός ανοίγει για πρώτη φορά «παράθυρο» για μείωση φόρων στα καύσιμα, ένα μέτρο το οποίο Μαξίμου και οικονομικό επιτελείο απέρριπταν χωρίς δεύτερη σκέψη μέχρι πρότινος.
Τώρα, όμως, ο Κυριάκος Μητσοτάκης το ρίχνει στο τραπέζι, θέτοντας ωστόσο δύο προαπαιτούμενα. Το πρώτο είναι να δώσει η Ευρωπαϊκή Ένωση το νεύμα για την εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά πανευρωπαϊκώς και ο δεύτερος να εξασφαλιστεί ότι η μείωση του ΕΦΚ δεν θα έχει δημοσιονομικό κόστος.
Η ελληνική πρόταση που θα καταθέσει ο πρωθυπουργός στους ομολόγους του, στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ (19/3) περιλαμβάνει μια περιορισμένη ρήτρα διαφυγής, η οποία θα επιτρέπει στις κυβερνήσεις:
- Να μειώνουν τους ΕΦΚ όταν οι διεθνείς τιμές βρίσκονται σε μεγάλη άνοδο
- Το δημοσιονομικό κόστος της παρέμβασης να μην προσμετράται στο έλλειμμα ή στους στόχους των πλεονασμάτων.
«Οσον αφορά την Ελλάδα, θα εξετάζαμε μειώσεις ειδικών φόρων μόνο αν αυτό αποτελούσε ευρωπαϊκή απόφαση. Αν όμως εξαρτάται από τους εθνικούς προϋπολογισμούς, τότε θα προτιμούσαμε πάντα στοχευμένα μέτρα εισοδηματικής ενίσχυσης. Μια πιθανή λύση θα ήταν, εάν οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, να υπάρξει μια περιορισμένη ρήτρα διαφυγής για τους φόρους αυτούς, ώστε να μπορούν οι κυβερνήσεις να τους μειώνουν χωρίς το δημοσιονομικό κόστος να προσμετράται στο έλλειμμα ή στους στόχους για πλεονάσματα» είπε ο πρωθυπουργός μιλώντας στο πλαίσιο του συνεδρίου του Bloomberg «Greek Energy: The New Era.
Η δήλωση αυτή αντικατοπτρίζει την αλλαγή στάσης της κυβέρνησης στο μείζον ζήτημα της μείωσης του ΕΦΚ, εν μέσω των πιέσεων που ασκεί το ράλι των τιμών στα καύσιμα και των έντονων ανησυχιών που υπάρχουν για περαιτέρω κλιμάκωση της ενεργειακής κρίσης, εξαιτίας του πόλεμου στη Μέση Ανατολή.
Στα 2 ευρώ ανά λίτρο η αμόλυβδη
Τα πρώτα εξόχως ανησυχητικά σημάδια της εν εξελίξει ενεργειακής κρίσης, κάνουν την εμφάνισή τους και στην ελληνική αγορά. Στα καύσιμα η μέση τιμή της αμόλυβδης έχει ξεπεράσει τα 2 ευρώ ανά λίτρο και αυτή του πετρελαίου κίνησης τα προσεγγίζει (1,98 ευρώ το λίτρο).
Πάνω από τα 102 δολάρια το brent
Σήμερα, πάντως, η συμφωνία για εξαγωγές πετρελαίου από το ιρακινό Κουρδιστάν μέσω Τουρκίας και η αύξηση των αποθεμάτων αργού στις ΗΠΑ οδηγούν σε πτωτική τροχιά τς τιμές του "μαύρου χρυσού", λειτουργώντας καθησυχαστικά στις αγορές. Η τιμή του μπρεντ υποχωρεί αυτή την ώρα κατά 1,3% στα 102,2 δολάρια το βαρέλι. Το αμερικανικό αργό κινείται στα 93,4 δολάρια, με πτώση 2,4%.