Με την ενεργοποίηση της νέας έκτακτης πλατφόρμας των 72 δόσεων και την πρόσφατη (26 Ιουλίου 2026) μείωση του ελάχιστου ορίου υπαγωγής στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό στα 5.000 ευρώ, το τοπίο για τους οφειλέτες με «μικρά» χρέη αλλάζει ριζικά.
Πλέον, ένας φορολογούμενος με οφειλή 5.000 ευρώ δεν είναι εγκλωβισμένος σε μία μόνο επιλογή, αλλά έχει μπροστά του τρεις διακριτούς δρόμους. Η απόφαση παύει να είναι ένα απλό μαθηματικό πρόβλημα και μετατρέπεται σε ζήτημα στρατηγικής.
1. Η πάγια ρύθμιση της ΑΑΔΕ: Γρήγορη λύση
Η «παραδοσιακή» επιλογή απευθύνεται σε όσους θέλουν να κλείσουν τις εκκρεμότητές τους άμεσα, χωρίς να εμπλακούν σε πολύπλοκες διαδικασίες:
- Απευθύνεται σε αυτούς που έχουν κυρίως «φρέσκα» χρέη (π.χ. τρέχων φόρος εισοδήματος, ΦΠΑ) ή πρόστιμα, και αντέχουν μια υψηλότερη μηνιαία δόση.
- Τα υπέρ: Μηδενική γραφειοκρατία. Η ρύθμιση ενεργοποιείται με μερικά κλικ στο myAADE. Προστατεύεται το φορολογικό και τραπεζικό απόρρητο του οφειλέτη.
- Τα κατά: Η δόση για 5.000 ευρώ σε 24 μήνες ξεπερνά τα 215€/μήνα. Το επιτόκιο είναι κυμαινόμενο και αυξάνεται αισθητά αν επιλεγούν περισσότερες από 12 δόσεις. Δεν υπάρχει καμία απολύτως δυνατότητα διαγραφής χρέους (κουρέματος).
2. Νέα έκτακτη ρύθμιση για τα παλιά χρέη
Μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2026, το υπουργείο Οικονομικών προσφέρει μια μέση λύση, ιδανική για όσους θέλουν περισσότερο χρόνο αλλά θέλουν να αποφύγουν το μικροσκόπιο του Εξωδικαστικού:
- Απευθύνεται σε όσους «κουβαλούν» ληξιπρόθεσμες οφειλές που δημιουργήθηκαν έως τις 31/12/2023 και παρέμεναν αρρύθμιστες τον Απρίλιο του 2026. Υπάρχει όμως ένα αυστηρό φίλτρο: τα νεότερα χρέη (από 1/1/2024 και μετά) πρέπει να έχουν ήδη εξοφληθεί ή να ενταχθούν στην πάγια ρύθμιση.
- Τα υπέρ: Απλώνει την αποπληρωμή σε βάθος 6 ετών, ρίχνοντας τη δόση για τα 5.000€ κάτω από τα 85€/μήνα. Αποφεύγεται άρση απορρήτου προσφέρεται η ίδια ταχύτητα με την πάγια ρύθμιση.
- Τα κατά: Δεν αφορά «φρέσκα» χρέη, δεν προσφέρει «κούρεμα» και αφήνει ακάλυπτες τις οφειλές σε τρίτους (ΕΦΚΑ, τράπεζες).
3. Εξωδικαστικός μηχανισμός: Το «βαρύ πυροβολικό»
Με τη μείωση του ορίου υπαγωγής στα 5.000 ευρώ, άνοιξε η πόρτα για 300.000 οφειλέτες, όμως η διαδικασία απαιτεί συνολική αποκάλυψη της οικονομικής κατάστασης:
- Απευθύνεται σε αυτούς που τα 5.000€ στην Εφορία είναι μόνο η «κορυφή του παγόβουνου» (έχουν χρέη και αλλού) ή σε όσους το ποσό προέρχεται από βαριά πρόστιμα και αδυνατούν πραγματικά να τα πληρώσουν.
- Τα υπέρ: Είναι το μοναδικό εργαλείο που προσφέρει «κούρεμα» (έως 75% σε προσαυξήσεις/πρόστιμα). Ενοποιεί όλα τα χρέη κάτω από μια «ομπρέλα» με σταθερό επιτόκιο 3%. Προσφέρει άμεση νομική προστασία από κατασχέσεις με την οριστική υποβολή της αίτησης.
- Τα κατά: Πλήρης άρση τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Επιπλέον, λόγω του ελάχιστου ορίου δόσης στα 50€/μήνα, ένα χρέος 5.000€ δεν θα φτάσει ποτέ τις 240 δόσεις, αλλά θα «τερματίσει» περίπου στις 100.
Η άρση του τραπεζικού απορρήτου κρύβει παγίδες
Ένα από τα μεγαλύτερα «αγκάθια» του Εξωδικαστικού είναι η υποχρεωτική άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Πολλοί οφειλέτες είναι διστακτικοί —και δικαιολογημένα— να ανοίξουν τα χαρτιά τους, όχι επειδή απαραίτητα κρύβουν χρήματα, αλλά για συγκεκριμένους, πρακτικούς λόγους:
- Η «παγίδα» των κοινών λογαριασμών (συνδικαιούχοι): Ο αλγόριθμος ελέγχει όλους τους λογαριασμούς στους οποίους το ΑΦΜ σας εμφανίζεται ως δικαιούχος ή συνδικαιούχος. Αν είστε σε κοινό λογαριασμό με τους ηλικιωμένους γονείς σας (π.χ. για τη σύνταξή τους) ή με τον/τη σύζυγο, το σύστημα συνυπολογίζει αυτά τα υπόλοιπα στη δική σας «ικανότητα αποπληρωμής». Αυτό μπορεί να σας στερήσει κάθε πιθανότητα «κουρέματος» για χρήματα που στην πραγματικότητα δεν είναι δικά σας.
- Αποταμιεύσεις για έκτακτες ανάγκες: Ο αλγόριθμος είναι απρόσωπος. Αν έχετε 4.000 ευρώ στην άκρη για ένα προγραμματισμένο χειρουργείο, για τις σπουδές των παιδιών σας ή για να καλύψετε μήνες ανεργίας, το σύστημα τα βλέπει απλώς ως «διαθέσιμη ρευστότητα». Θα θεωρήσει ότι έχετε τα χρήματα να πληρώσετε την εφορία άμεσα και είτε θα σας ζητήσει μεγάλη προκαταβολή, είτε δεν θα κάνει καμία έκπτωση στο χρέος.
- Επαγγελματική Ρευστότητα: Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις μικρές επιχειρήσεις, τα χρήματα στον λογαριασμό είναι συχνά «κεφάλαιο κίνησης» (προορίζονται για προμηθευτές, ΦΠΑ, μισθοδοσίες) και όχι προσωπικό κέρδος. Η έκθεση αυτών των ποσών στον αλγόριθμο δημιουργεί μια πλασματική εικόνα πλούτου.
Επιλογή ανάλογα με το οικονομικό «αποτύπωμα»
Η επιλογή της κατάλληλης πλατφόρμας εξαρτάται, τελικά, από το οικονομικό σας «αποτύπωμα»:
- Αν έχετε την οικονομική άνεση και το χρέος είναι πρόσφατο, η Πάγια Ρύθμιση είναι ο πιο ανώδυνος γραφειοκρατικά δρόμος που προστατεύει την ιδιωτικότητά σας.
- Αν το χρέος είναι παλιό και θέλετε μικρή δόση χωρίς να ανοίξετε τα βιβλία της περιουσίας σας (και των συνδικαιούχων σας) στον κρατικό μηχανισμό, προτιμότερες είναι οι 72 δόσεις (μέχρι τις 31/12/2026).
- Αν τα χρέη σας «πνίγουν» πολλαπλά, υπάρχουν μεγάλες προσαυξήσεις, ή δεν έχετε καθόλου ρευστότητα και καταθέσεις, ο Εξωδικαστικός είναι η μόνη λύση που προσφέρει ρεαλιστική αναδιάρθρωση και πιθανό «κούρεμα».