Οικονομία

Μας έκαψαν... τα καύσιμα: Ο λογαριασμός του πολέμου στο Ιράν


Βαρύ τίμημα για τον πόλεμο στο Ιράν πλήρωσαν οι Έλληνες καταναλωτές κυρίως στα βενζινάδικα, αλλά και μέσω των λογαριασμών του ρεύματος, ενώ ευχάριστη έκπληξη αποτέλεσαν μέχρι και το τέλος Μαΐου οι τιμές των τροφίμων, που φαίνεται από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ ότι σημείωσαν οριακή πτώση.

Το σοκ από τον νέο πόλεμο στον Περσικό Κόλπο και το «έμφραγμα» στη διακίνηση πετρελαίου και LNG από τα Στενά του Ορμούζ φαίνεται ότι αύξησε το γενικό επίπεδο των τιμών (Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή) μέσα σε τέσσερις μήνες περισσότερο από 4%. Η περίοδος Ιανουαρίου - Μαΐου 2026 χαρακτηρίζεται από μια βίαιη αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων, η οποία ωστόσο είναι απόλυτα ασύμμετρη: πρόκειται για έναν πληθωρισμό που οδηγείται σχεδόν αποκλειστικά από την ενέργεια και τις μεταφορές.

Όπως προκύπτει από την επεξεργασία των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ που περιλαμβάνονται στο Στατιστικό Δελτίο Οικονομικής Συγκυρίας της ΤτΕ, ο δείκτης τιμών των αγαθών εκτινάχθηκε από 122,9 τον Ιανουάριο σε 129,7 τον Μάιο, καταγράφοντας άνοδο 5,53% μέσα σε μόλις τέσσερις μήνες. Την ίδια περίοδο, οι υπηρεσίες ακολούθησαν ηπιότερη πορεία, σημειώνοντας αύξηση 2,55%.

Ο πληθωρισμός του πολέμου

Η ενέργεια συμπαρασύρει μεταφορές και στέγαση

Το επίκεντρο της πληθωριστικής θύελλας εντοπίζεται στην κατηγορία των καυσίμων, όπου ο δείκτης «πέταξε» από το 123,6 στο 158,1, μια δραματική αύξηση της τάξης του 27,91%. Η ευρύτερη κατηγορία της ενέργειας ακολούθησε με άλμα 19,27% -σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνεται το ηλεκτρικό ρεύμα, που έγινε αρκετά ακριβότερο λόγω της αύξησης των τιμών του φυσικού αερίου.

Η «έκρηξη» αυτή στις αντλίες και στα ενεργειακά χρηματιστήρια δεν άργησε να διαχυθεί σε αλληλένδετους κλάδους:

  • Οι μεταφορές δέχθηκαν άμεσο πλήγμα, με τον δείκτη να σκαρφαλώνει κατά 8,83%.
  • Η στέγαση κατέγραψε αντίστοιχη άνοδο 8,81%, γεγονός που αντανακλά την κατακόρυφη αύξηση του κόστους θέρμανσης, ψύξης και ηλεκτροδότησης των νοικοκυριών.

Η «ανοσία» των τροφίμων

Αντιθέτως, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμπεριφορά του κλάδου των τροφίμων. Παρά το ενεργειακό σοκ, ο δείκτης της διατροφής και μη αλκοολούχων ποτών παρέμεινε όχι απλώς ανθεκτικός, αλλά σημείωσε και οριακή υποχώρηση κατά 0,36%.Το ίδιο ισχύει και για τα **Μη επεξεργασμένα τρόφιμα (-0,14%), δείχνοντας ότι η εφοδιαστική αλυσίδα του πρωτογενούς τομέα έχει καταφέρει, προσώρας, να απορροφήσει τους κραδασμούς από τα μεταφορικά κόστη.

Οι ανατιμήσεις του πρώτου πενταμήνου του 2026 φέρουν ξεκάθαρα τη γεωπολιτική σφραγίδα της κρίσης στον Περσικό. Πρόκειται για ένα κλασικό φαινόμενο "cost-push inflation" (πληθωρισμός κόστους), το οποίο, αν και δεν έχει μολύνει ακόμη τον πυρήνα των βασικών ειδών διατροφής, εξαντλεί το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών μέσω των εξόδων μετακίνησης και των λογαριασμών ρεύματος.