Άμυνα & Διπλωματία

Ξέσπασε «πόλεμος» για το λιμάνι Αλεξανδρούπολης και τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά


Η ισχυρή διεκδίκηση από τους Αμερικανούς και οι επικίνδυνοι ανταγωνιστές

Σκηνικό πολέμου με επιχειρηματικές διαστάσεις και διπλωματικές προεκτάσεις στήνεται γύρω από δύο ιδιωτικοποιήσεις που θεωρείται ότι έχουν στρατηγική σημασία για την υλοποίηση των αμερικανικών σχεδίων, σε στρατιωτικό και ενεργειακό επίπεδο. Στο διαγωνισμό για το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, όπως και σε αυτόν που θα διεξαχθεί για την επιλογή αγοραστή των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά, οι Αμερικανοί έχουν «στήσει» ισχυρές κοινοπραξίες με χρηματοδοτική υποστήριξη απευθείας από την Ουάσιγκτον, αλλά και στις δύο περιπτώσεις βρίσκουν απέναντί τους εξίσου ισχυρή «αμφισβήτηση».

Η κυβέρνηση έχει στείλει σαφή μηνύματα ότι επιθυμεί, στο πλαίσιο της ανάπτυξης της στρατηγικής σχέσης με τις ΗΠΑ, να επικρατήσουν αμερικανικά συμφέροντα και στους δύο διαγωνισμούς. Μάλιστα, σε πρόσφατη συζήτηση που οργάνωσε το Ελληνοαμερικανικό Επιμελητήριο, ο υπουργός Ανάπτυξης, Άδωνις Γεωργιάδης, έδειξε έως και... παρεξηγήσιμο ενθουσιασμό για τις συγκεκριμένες αμερικανικές επενδυτικές πρωτοβουλίες, λέγοντας ότι η κυβέρνηση συνεργάζεται με την ONEX και την κρατική αναπτυξιακή τράπεζα DFC, ενόψει του διαγωνισμού για τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά. Πρόκειται για μια τουλάχιστον ασυνήθιστη εκδήλωση κυβερνητικής υποστήριξης ενός από τους υποψηφίους σε ένα δημόσιο διαγωνισμό.

Αυτή η  υποστήριξη που συνδέεται περισσότερο με γεωπολιτικούς υπολογισμούς: και στις δύο σημαντικές αυτές ιδιωτικοποιήσεις, υπάρχει η παράμετρος της αναβάθμισης της αμυντικής συνεργασίας της Ελλάδας με τις ΗΠΑ. Η Αλεξανδρούπολη προορίζεται να αποτελέσει την πύλη διακίνησης αμερικανικών δυνάμεων στην Ανατολική Ευρώπη, στο πλαίσιο της επιχείρησης Atlantic Resolve, που στοχεύει στην ανάσχεση της Ρωσίας μετά την κρίση στην Ουκρανία. Στα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά σχεδιάζεται να γίνει η συμπαραγωγή των τριών από τις τέσσερις φρεγάτες που θεωρείται πλέον βέβαιο ότι θα προμηθευθεί η Ελλάδα από την Lockheed Martin.

Η σαφέστερη ένδειξη του αμερικανικού ενδιαφέροντος και για τις δύο αυτές ιδιωτικοποιήσεις είναι η εμπλοκή της κρατικής αναπτυξιακής τράπεζας, DFC, στη χρηματοδότηση τόσο των σχεδιαζόμενων εξαγορών, όσο και των επενδύσεων που θα πρέπει να γίνουν, ύψους πολλών εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ. Η κοινοπραξία για τη διεκδίκηση του 67% του Οργανισμού Λιμένος Αλεξανδρούπολης, όπως και η ONEX, που θα διεκδικήσει τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά, για να «στήσει» ένα ναυπηγικό κέντρο που θα συνδυάζει τα τρία μεγαλύτερα ναυπηγεία της χώρας (Σύρου, Ελευσίνας, Σκαραμαγκά) έχουν εξασφαλίσει χρηματοδότηση από την DFC και, ενδεχομένως σε επόμενη φάση, τη συμμετοχή της και στη μετοχική σύνθεση.

Παρ' όλα αυτά, οι διαδικασίες ιδιωτικοποίησης δεν θα γίνουν με τους Αμερικανούς να κάνουν.... περίπατο:

  • Στην περίπτωση του λιμανιού Αλεξανδρούπολης, όπου συνολικά έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον στο ΤΑΙΠΕΔ τρεις κοινοπραξίες και ο ΟΛΘ, αυτό που περισσότερο προβληματίζει την αμερικανική πλευρά είναι η απόφαση της διοίκησης του ΟΛΘ, ο οποίος ελέγχεται από γαλλικά, γερμανικά αλλά και ρωσικά κεφάλαια, να κατέλθει τελικά στο διαγωνισμό, παρότι μέχρι πρότινος εκδήλωνε μάλλον «χλιαρό» ενδιαφέρον. Για τους Αμερικανούς, οι προθέσεις του ΟΛΘ αποτελούν σημείο έντονου προβληματισμού, καθώς εκτιμούν ότι δεν κινείται μόνο με επιχειρηματικά - οικονομικά κίνητρα, αλλά ενδεχομένως να επηρεάζονται οι κινήσεις του από τη Μόσχα. Άλλωστε, ο πρέσβης Τζέφρι Πάιατ δεν ξεχνά τη δυσάρεστη κατάληξη της διεκδίκησης του ΟΛΘ, όπου, παρά τις δημόσιες και αρκετά έντονες παρεμβάσεις του, το λιμάνι, που έχει επίσης μεγάλη σημασία για τους Αμερικανούς, κατέληξε στην κοινοπραξία όπου συμμετείχε ο όμιλος Σαββίδη. Κυβερνητικές πηγές ανεπίσημα αποκλείουν το ενδεχόμενο να καταλήξει στον ΟΛΘ το λιμάνι της Αλεξανδρούπολης, αλλά σε μια διαγωνιστική διαδικασία δεν είναι εύκολο να προεξοφληθεί το τελικό αποτέλεσμα.
  • Για τα ναυπηγεία Σκαραμαγκά, που ο Πάνος Ξενοκώστας της ONEX δηλώνει ότι αποτελούν απαραίτητο συστατικό για τη δημιουργία ενός διεθνώς ανταγωνιστικού ναυπηγικού κέντρου, ο εφοπλιστής Θεόφιλος Πριόβολος, που ελέγχει το ναυτιλιακό όμιλο North Star, δεν φαίνεται διατεθειμένος να εγκαταλείψει την κούρσα της διεκδίκησης. Αντίθετα, η πλευρά του αφήνει να «διαρρεύσει» ότι θα εισέλθει στη διαγωνιστική διαδικασία με αξιώσεις και ότι, μάλιστα, διαθέτει μεγάλη κεφαλαιακή «δύναμη πυρός», έχοντας την πρόθεση να κινητοποιήσει κεφάλαια 700 εκατ. ευρώ για να μετατρέψει τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά σε μια μονάδα διεθνούς εμβέλειας. Όλα αυτά, παρά το γεγονός ότι δεν είναι καθόλου βέβαιο πως η προσφορά της Lockheed για συμπαραγωγή των τριών φρεγατών στην Ελλάδα θα ισχύσει, στην περίπτωση που τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά περάσουν στον έλεγχο τρίτου επενδυτή και όχι του σχήματος που έχει προκρίνει η Ουάσιγκτον.

Το επόμενο διάστημα φαίνεται ότι θα βρεθούν σε εξέλιξη έντονες παρασκηνιακές διεργασίες, με εμπλοκή και της κυβέρνησης, ώστε να διασφαλισθεί ότι δεν θα εξελιχθούν οι δύο διαδικασίες ιδιωτικοποιήσεων σε επιχειρηματικούς πολέμους με αβέβαιη κατάληξη και πιθανές δυσάρεστες εκπλήξεις για την αμερικανική πλευρά, που θα επηρέαζαν αρνητικά και την προσπάθεια αναβάθμισης της στρατηγικής σχέσεις με τις ΗΠΑ.

Διαβάστε επίσης