Ριζικές αλλαγές στο σύστημα της βίζας εργασίας H-1B στις ΗΠΑ φέρνει η κυβέρνηση Τραμπ, επιβάλλοντας για πρώτη φορά τέλος 100.000 δολαρίων στους εργοδότες που χορηγούν βίζα σε εργαζομένους από το εξωτερικό. Το νέο πλαίσιο, που δίνει προτεραιότητα σε υψηλότερους μισθούς και πιο έμπειρους επαγγελματίες, αναμένεται να αλλάξει τις ισορροπίες στην αγορά ταλέντου και ιδιαίτερα στον κλάδο της τεχνολογίας.
Η ετήσια κλήρωση για τις 85.000 διαθέσιμες βίζες H-1B, τη δημοφιλέστερη άδεια εργασίας για εξειδικευμένους επαγγελματίες που θέλουν να εργαστούν στις ΗΠΑ, ξεκινά αυτόν τον μήνα με νέους κανόνες, που αποτελούν τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση του συστήματος εδώ και δεκαετίες.
Για πρώτη φορά, οι εργοδότες που θέλουν να φέρουν εργαζόμενους απευθείας από το εξωτερικό θα πρέπει να καταβάλλουν τέλος 100.000 δολαρίων. Παράλληλα, το νέο σύστημα αυξάνει τις πιθανότητες επιλογής για υποψηφίους με υψηλότερες αμοιβές και μεγαλύτερη εμπειρία.
Η αλλαγή αυτή εκτιμάται ότι θα πλήξει κυρίως τις εταιρείες παροχής υπηρεσιών πληροφορικής και στελέχωσης προσωπικού, οι οποίες τα προηγούμενα χρόνια απορροφούσαν μεγάλο ποσοστό των διαθέσιμων αδειών παραμονής.
Η μεταρρύθμιση αυτή συνιστά σημαντική αλλαγή στο τοπίο. Ειδικοί εκτιμούν ότι πολλές εταιρείες στελέχωσης θα αποφύγουν να πληρώσουν το νέο τέλος, αφήνοντας περισσότερες θέσεις διαθέσιμες για επιχειρήσεις τεχνολογίας και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών που μπορούν να απορροφήσουν το κόστος.
Ποιοι χρησιμοποιούν περισσότερο τη βίζα H-1B
Μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες όπως η Amazon, η Google και η Microsoft συγκαταλέγονται στους μεγαλύτερους χρήστες της βίζας H-1B.
Σημαντικό ρόλο έχουν επίσης εταιρείες outsourcing και συμβουλευτικών υπηρεσιών όπως η Tata Consultancy Services, η Infosys και η Cognizant Technology Solutions, οι οποίες έχουν δημιουργήσει ένα επικερδές επιχειρηματικό μοντέλο στρατολόγησης προγραμματιστών και άλλων επαγγελματιών τεχνολογίας από το εξωτερικό για τοποθέτησή τους σε αμερικανικές εταιρείες.
Ωστόσο, το μοντέλο αυτό έχει δεχθεί έντονη πολιτική κριτική στην Ουάσιγκτον. Εργατικά σωματεία και πολιτικοί, τόσο Δημοκρατικοί όσο και Ρεπουμπλικανοί, υποστηρίζουν ότι η εκτεταμένη χρήση της βίζας μπορεί να ασκεί πιέσεις προς τα κάτω στους μισθούς ή να περιορίζει τις ευκαιρίες απασχόλησης για Αμερικανούς εργαζομένους.
Οι εταιρείες αναζητούν εναλλακτικές
Ακόμη και πριν τις τελευταίες αλλαγές, αρκετές συμβουλευτικές εταιρείες είχαν αρχίσει να περιορίζουν την εξάρτησή τους από τη βίζα H-1B, καθώς το μεταναστευτικό πλαίσιο στις ΗΠΑ γίνεται όλο και πιο περίπλοκο.
Πολλές από αυτές τις επιχειρήσεις θα στραφούν περισσότερο στην τοποθέτηση εργαζομένων σε έργα εκτός ΗΠΑ.
Η Cognizant Technology Solutions, για παράδειγμα, έχει ήδη μειώσει τη χρήση των βίζας H-1B και δηλώνει ότι πλέον τις χρησιμοποιεί κυρίως για «επιλεγμένους τεχνολογικούς ρόλους» που συμπληρώνουν το αμερικανικό εργατικό δυναμικό της.
Προτίμηση σε εργαζομένους που βρίσκονται ήδη στις ΗΠΑ
Η νέα πραγματικότητα οδηγεί πολλές εταιρείες να προτιμούν υποψηφίους που βρίσκονται ήδη στις ΗΠΑ, όπως πρόσφατους αποφοίτους ή εργαζόμενους με άλλη μορφή άδειας παραμονής, ώστε να αποφύγουν το τέλος των 100.000 δολαρίων.
Η εταιρεία ένδυσης True Religion, με έδρα το Λος Άντζελες, βρέθηκε αντιμέτωπη με το νέο κόστος όταν θέλησε να προσλάβει διευθυντή παραγωγής και προμηθειών από τη Γουατεμάλα. Η απαίτηση για τέλος 100.000 δολαρίων έκανε την πρόσληψη οικονομικά αδύνατη για την εταιρεία, η οποία βγήκε από διαδικασία πτώχευσης μετά την πανδημία. «Δεν θα ζητήσουμε βίζα H-1B για μια θέση εάν πρέπει να πληρώσουμε 100.000 δολάρια», δήλωσε η αντιπρόεδρος ανθρώπινου δυναμικού Μάρα Ρόιτμαν.
Η εταιρεία εξέτασε την εναλλακτική της βίζας O‑1, που αφορά άτομα με «εξαιρετικές ικανότητες» σε τομείς όπως η επιστήμη, η εκπαίδευση ή οι επιχειρήσεις, αλλά η αίτηση απορρίφθηκε.
Αβεβαιότητα για το μέλλον του μέτρου
Το τέλος των 100.000 δολαρίων επιβλήθηκε μέσω εκτελεστικού διατάγματος τον Σεπτέμβριο, με στόχο -σύμφωνα με την κυβέρνηση Τραμπ- την αντιμετώπιση καταχρήσεων του συστήματος, που υπονομεύουν μισθούς και θέσεις εργασίας στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το μέτρο έχει ημερομηνία λήξης τον Οκτώβριο και δεν είναι ακόμη σαφές αν θα παραταθεί, γεγονός που προσθέτει νέα αβεβαιότητα για τις επιχειρήσεις.
Παράλληλα, ορισμένες πολιτείες λαμβάνουν δικές τους πρωτοβουλίες περιορισμού της χρήσης της συγκεκριμένης βίζας. Στη Φλόριντα, το διοικητικό συμβούλιο των δημόσιων πανεπιστημίων αποφάσισε να παγώσει για φέτος τις προσλήψεις κατόχων H-1B, ενώ στο Τέξας έχει επιβληθεί απαγόρευση σε δημόσια πανεπιστήμια και κρατικούς φορείς έως το 2027.
Πιέσεις στις startups
Για τις startups τεχνολογίας, οι αλλαγές ενδέχεται να δυσκολέψουν ακόμη περισσότερο την πρόσβαση σε εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.
Πολλές startups χρειάζονται συγκεκριμένες δεξιότητες από τα πρώτα στάδια ανάπτυξής τους, οι οποίες μπορεί να είναι καθοριστικές για την πορεία τους.
Οι συνδυαστικές αλλαγές στο σύστημα βίζας και οι αυστηρότεροι περιορισμοί στη μετανάστευση ενδέχεται να μειώσουν την ικανότητα των αμερικανικών εταιρειών τεχνολογίας να προσελκύουν και να διατηρούν κορυφαία ταλέντα.
