Οι χειραψίες ήταν συνεχείς, τα χαμόγελα προσεκτικά μετρημένα και οι κινήσεις σχεδόν χορογραφημένες. Στη συνάντηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ με τον Κινέζο ηγέτη Σι Τζινπίνγκ στο Πεκίνο, τα μηνύματα δεν βρίσκονταν μόνο στις δημόσιες δηλώσεις για δασμούς, Ταϊβάν και σπάνιες γαίες, αλλά και στις μικρές κινήσεις ανάμεσα στους δύο άνδρες.
Παρά τις βαθιές διαφωνίες ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Πεκίνο, η εικόνα που επιχείρησαν να προβάλλουν ήταν εκείνη μιας ελεγχόμενης συνεννόησης και όχι ανοιχτής σύγκρουσης. Η ατμόσφαιρα απείχε αισθητά από άλλες σκληρές εμφανίσεις του Ντόναλντ Τραμπ με ηγέτες συμμάχων των ΗΠΑ ή από τη συγκρουσιακή υποδοχή που είχε επιφυλάξει στον πρόεδρο της Ουκρανίας στο Οβάλ Γραφείο.
Αυτή τη φορά, δεν υπήρξαν οι αμήχανες επιδείξεις κυριαρχίας που συχνά συνόδευαν τις περίφημες χειραψίες του Αμερικανού προέδρου. Αντίθετα, οι δύο ηγέτες περπάτησαν μαζί στο συγκρότημα του Ναού του Ουρανού, κοντά στην Απαγορευμένη Πόλη, συζητώντας σε ήπιους τόνους και διατηρώντας μικρή φυσική απόσταση μεταξύ τους.
Η επιδίωξη μιας ελεγχόμενης αποκλιμάκωσης
Αναλυτές της γλώσσας του σώματος και της διπλωματίας εκτιμούν ότι τόσο η Ουάσιγκτον όσο και το Πεκίνο επιχείρησαν να σηματοδοτήσουν μια πιο σταθερή φάση στις σχέσεις τους, έπειτα από την ένταση που προκάλεσαν οι εμπορικοί πόλεμοι και τα αμοιβαία αντίμετρα των τελευταίων ετών.
Η Μέλανι Χαρτ από το Atlantic Council σχολίασε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ έδειχνε να επιδιώκει προσωπική χημεία με τον Σι Τζινπίνγκ, ελπίζοντας πως μια πιο θερμή προσωπική σχέση θα μπορούσε να οδηγήσει σε ειδικές συμφωνίες ή παραχωρήσεις. Κατά την ίδια, αυτή η διάθεση αποτυπώθηκε καθαρά και στη γλώσσα του σώματος.
Ο Λάιλ Μόρις από το Asia Society Policy Institute σημείωσε πως ο Σι απέφυγε να επιτρέψει στον Αμερικανό πρόεδρο την περίφημη «έλξη ισχύος» στις χειραψίες -την κίνηση με την οποία ο Τραμπ συχνά τραβά συνομιλητές προς το μέρος του για να επιβάλει κυριαρχία. Αντιθέτως, ο Αμερικανός πρόεδρος περιορίστηκε σε φιλικά χτυπήματα στο χέρι του Κινέζου ηγέτη, ένδειξη πιο συμφιλιωτικής προσέγγισης.
Παρόντες στη συνάντηση ήταν και Αμερικανοί επιχειρηματίες, τους οποίους ο Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε ως ένδειξη «σεβασμού» προς την Κίνα, ενώ ταυτόχρονα πίεζε για μεγαλύτερη πρόσβαση των αμερικανικών εταιρειών στην κινεζική αγορά. Το Πεκίνο δεν επέλεξε αντίστοιχη επίδειξη επιχειρηματικής παρουσίας.
Δύο διαφορετικά πολιτικά στυλ στην ίδια σκηνή
Καθώς οι δύο ηγέτες περνούσαν μπροστά από στρατιωτική μπάντα και ομάδες παιδιών με σημαίες των δύο χωρών, οι διαφορές προσωπικότητας έγιναν ακόμη πιο εμφανείς. Ο Ντόναλντ Τραμπ χαμογελούσε, χειροκροτούσε και ανταποκρινόταν έντονα στις εκδηλώσεις ενθουσιασμού των παιδιών. Ο Σι Τζινπίνγκ παρέμεινε πιο αυστηρός και συγκρατημένος, περιοριζόμενος σε σύντομα νεύματα και ελεγχόμενες κινήσεις.
Οι ειδικοί θεωρούν ότι η εικόνα αυτή αντικατόπτριζε πλήρως τις πολιτικές τους περσόνες: από τη μία ο θεατρικός, εξωστρεφής Αμερικανός πρόεδρος, από την άλλη ο πειθαρχημένος και αποστασιοποιημένος Κινέζος ηγέτης.
Η διαφοροποίηση φάνηκε και στις δημόσιες τοποθετήσεις τους. Ο Τραμπ χαρακτήρισε τον Σι «μεγάλο ηγέτη» και μίλησε για ένα «φανταστικό κοινό μέλλον», δηλώνοντας πως οι δύο χώρες καταφέρνουν πάντα να ξεπερνούν τις δυσκολίες τους.
Ο Σι, αντίθετα, διατήρησε σαφώς πιο προσεκτικό τόνο. Υπογράμμισε ότι οι ΗΠΑ πρέπει να χειριστούν «με τη μέγιστη προσοχή» το ζήτημα της Ταϊβάν και προειδοποίησε, με αναφορές σε ιστορικές συγκρούσεις μεγάλων δυνάμεων, για τους κινδύνους κλιμάκωσης.
Δύο διαφορετικές αναγνώσεις της ίδιας συνάντησης
Η απόσταση ανάμεσα στις δύο πλευρές αποτυπώθηκε τελικά και στις επίσημες ανακοινώσεις μετά τη σύνοδο. Η αμερικανική εκδοχή επικεντρώθηκε σε κινεζικές επενδύσεις, αγορές αμερικανικού πετρελαίου και συνεργασία για την αντιμετώπιση της φαιντανύλης.
Αντίθετα, η κινεζική ανακοίνωση έδωσε έμφαση στην Ταϊβάν και στην ανάγκη ενίσχυσης της «στρατηγικής σταθερότητας» ανάμεσα στις δύο υπερδυνάμεις.
Όπως παρατήρησαν αναλυτές, ήταν σχεδόν σαν οι δύο κυβερνήσεις να περιέγραφαν διαφορετικές συναντήσεις.
Κοινός παρονομαστής, ωστόσο, παραμένει η αίσθηση, ότι τόσο ο Ντόναλντ Τραμπ όσο και ο Σι Τζινπίνγκ πιστεύουν πως μπορούν ακόμη να αποσπάσουν σημαντικά οφέλη ο ένας από τον άλλο, ακόμη κι αν επιδιώκουν εντελώς διαφορετικά πράγματα.