Στο Lyttelton Theatre του National Theatre στο Λονδίνο, η «Ηλέκτρα» παρουσιάζεται με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Στην παράσταση «Electra/Persona» σε σκηνοθεσία του Μπένεντικτ Άντριους, η Κέιτ Μπλάνσετ και η Νίνα Χος ανεβαίνουν στη σκηνή χωρίς προκαθορισμένη διανομή. Οι ρόλοι αποφασίζονται μπροστά στους θεατές με ρίψη νομίσματος στην αρχή κάθε βραδιάς.
Η παράσταση συνδέει την «Ηλέκτρα» του Σοφοκλή με την ταινία «Περσόνα» του Ίνγκμαρ Μπέργκμαν. Από τη μία πλευρά βρίσκεται η κόρη που είναι εγκλωβισμένη στον κύκλο της εκδίκησης για τον φόνο του Αγαμέμνονα, ενώ από την άλλη παρακολουθούμε την ηθοποιό που σωπαίνει ξαφνικά κατά τη διάρκεια της παράστασης και αναπτύσσει μια ιδιαίτερη σχέση με τη νοσοκόμα της.
Η εναλλαγή των δύο διαφορετικών κόσμων
Όποια ηθοποιός αναλαμβάνει την Ηλέκτρα στο πρώτο μέρος υποδύεται στη συνέχεια την Ελίζαμπεθ της «Περσόνα». Αντίστοιχα, όποια παίρνει τον ρόλο της Κλυταιμνήστρας υποδύεται στη συνέχεια την Άλμα.
Στη βραδιά των κριτικών, η Μπλάνσετ κλήθηκε να ερμηνεύσει την Κλυταιμνήστρα και την Άλμα, ενώ η Χος έπαιξε την Ηλέκτρα και την Ελίζαμπεθ.
Ο σκηνοθέτης αντιμετωπίζει τα δύο έργα σαν ένα ενιαίο σύνολο που εστιάζει στο πένθος, τους οικογενειακούς και θεατρικούς ρόλους, καθώς και στα όρια μεταξύ προσωπικότητας και υποκριτικής. Η αρχαία τραγωδία εισάγει τα στοιχεία του αίματος, της εκδίκησης και της μητρικής βίας, ενώ το έργο του Μπέργκμαν φέρνει στο προσκήνιο τη σιωπή, τον καθρέφτη και την κατάρρευση της ταυτότητας.
Η χημεία των πρωταγωνιστριών και οι πρώτες κριτικές
Οι δύο πρωταγωνίστριες, οι οποίες είχαν συνεργαστεί ξανά στην ταινία «Tár», εμπλέκονται σε μια σκηνική διαδικασία που διαφοροποιείται καθημερινά. Η ίδια σκηνή, η σχέση μητέρας και κόρης, η σιωπή και ο λόγος αποδίδονται κάθε φορά με διαφορετικό ρυθμό και εκφραστικότητα, καθιστώντας την ίδια τη διανομή δομικό μέρος του θεάματος.
Οι πρώτες κριτικές από το Λονδίνο περιγράφουν την παράσταση ως ένα ισχυρό θεατρικό πείραμα. Επισημαίνουν ότι το σοφόκλειο μέρος εμφανίζεται πιο συμπαγές, ενώ η μεταφορά της «Περσόνα» παρουσιάζει μεγαλύτερες σκηνοθετικές δυσκολίες.
Η παράσταση εξετάζει την έννοια της υποκριτικής μέσα από δύο σώματα που εναλλάσσουν θέσεις. Η διανομή παύει να είναι στατική και μετατρέπεται σε πεδίο σύγκρουσης και ερμηνείας.
Πληροφορίες παράστασης
Το «Electra/Persona» θα παρουσιάζεται στο National Theatre έως τις 10 Οκτωβρίου, με τη ρίψη του νομίσματος να καθορίζει κάθε βράδυ ποια ηθοποιός θα υποδυθεί τη μητέρα, την κόρη, τη σιωπή ή τη φωνή.
