Η 25η Οκτωβρίου έχει καθιερωθεί ως η Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Μαστού, προσφέροντας μια ουσιαστική αφορμή για ενημέρωση γύρω από τη νόσο που επηρεάζει τις ζωές εκατομμυρίων γυναικών καθώς και των οικογενειών τους. Με κεντρικό σύνθημα της διεθνούς εκστρατείας για το 2026: «Κάθε ιστορία είναι μοναδική, κάθε διαδρομή έχει σημασία», αναδεικνύεται η ανάγκη για ισότιμη πρόσβαση όλων των γυναικών σε ποιοτική φροντίδα υγείας, αποτελεσματική θεραπεία και αξιοπρεπή αντιμετώπιση.
Στο πλαίσιο των εκδηλώσεων αυτών, η Θεσσαλονίκη συμμετείχε ενεργά στη μεγάλη δράση Pink Together 2026 που διοργάνωσε το «Άλμα Ζωής», στέλνοντας μήνυμα ελπίδας και πρόληψης.
Η παγκόσμια εικόνα και η πραγματικότητα της νόσου
Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί τη συχνότερη μορφή καρκίνου στον γυναικείο πληθυσμό διεθνώς. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που δημοσιοποίησε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας για το 2024:
-
2,4 εκατομμύρια γυναίκες διαγνώστηκαν με τη νόσο.
-
694.000 ασθενείς έχασαν τη ζωή τους.
-
8,2 εκατομμύρια γυναίκες ζούσαν με τη διάγνωση στο τέλος του ίδιου έτους.
Η νόσος μπορεί να εκδηλωθεί σε οποιαδήποτε ηλικιακή ομάδα μετά την εφηβεία, με την πιθανότητα να αυξάνεται όσο περνούν τα χρόνια. Παράλληλα, οι περισσότερες γυναίκες που νοσούν δεν έχουν οικογενειακό ιστορικό, γεγονός που καθιστά σαφές ότι η απουσία περιστατικών στην οικογένεια δεν συνεπάγεται μηδενικό κίνδυνο.
Τα 5 συμπτώματα που απαιτούν ιατρικό έλεγχο
Αν και στα αρχικά στάδια η νόσος ενδέχεται να μην προκαλεί πόνο, η καλή γνώση του σώματος βοηθά στον εντοπισμό αλλαγών. Τα βασικότερα σημεία που χρήζουν εκτίμησης από γιατρό είναι:
-
Εξόγκωμα ή σκλήρυνση: Η εμφάνιση ενός νέου ογκιδίου στο στήθος ή τη μασχάλη.
-
Μεταβολή μορφολογίας: Ανεξήγητη αλλαγή στο μέγεθος ή στο σχήμα του μαστού.
-
Αλλοιώσεις δέρματος: Κοκκινίλες, πάχυνση, βαθουλώματα ή υφή που μοιάζει με φλούδα πορτοκαλιού.
-
Αλλαγές στη θηλή: Νέα εισολκή (στροφή προς τα μέσα) ή ασυνήθιστες βλάβες γύρω από αυτήν.
-
Έκκριση υγρού: Αυτόματη εκροή υγρού από τη θηλή, ιδιαίτερα όταν είναι αιματηρό ή αφορά τον ένα μαστό.
Η παρουσία κάποιου από τα παραπάνω στοιχεία οφείλεται συχνά σε καλοήθεις καταστάσεις, ωστόσο η άμεση επίσκεψη στον ειδικό εξασφαλίζει τη σωστή διαγνωστική προσέγγιση.
Προληπτικός έλεγχος και παράγοντες κινδύνου
Η μαστογραφία αποτελεί το βασικό εργαλείο πρόληψης, καθώς εντοπίζει αλλοιώσεις πολύ πριν γίνουν ψηλαφητές. Το εξατομικευμένο πρόγραμμα εξετάσεων πρέπει να καθορίζεται σε συνεννόηση με τον γυναικολόγο.
Παράλληλα, η πιθανότητα εμφάνισης της νόσου επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες, όπως:
-
Η μεγαλύτερη ηλικία και το οικογενειακό ιστορικό.
-
Επιβαρυντικοί παράγοντες, όπως η παχυσαρκία, το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ.
-
Το αναπαραγωγικό ιστορικό και η προηγούμενη έκθεση σε ακτινοβολία.
Η υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής συμβάλλει στη μείωση ορισμένων κινδύνων, χωρίς ωστόσο να εξαλείφει πλήρως την πιθανότητα νόσησης.
Οι παγκόσμιες ανισότητες και ο στόχος του ΠΟΥ
Η πρόσβαση στη φροντίδα παρουσιάζει τεράστιες αποκλίσεις παγκοσμίως. Η πενταετής επιβίωση αγγίζει το 87% στις χώρες υψηλού εισοδήματος, ενώ περιορίζεται μόλις στο 41% στις χώρες χαμηλού εισοδήματος, λόγω ελλείψεων σε υποδομές πρόληψης και θεραπείας.
Για την αντιμετώπιση αυτής της αδικίας, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, μέσω της Παγκόσμιας Πρωτοβουλίας για τον Καρκίνο του Μαστού, έχει θέσει ως στόχο τη μείωση της θνησιμότητας κατά 2,5% ετησίως, επιδιώκοντας να σωθούν εκατομμύρια ζωές μέχρι το 2040.