Σε περίοδο αυξημένης κυκλοφορίας βρίσκεται ο ιός του Δυτικού Νείλου στην Ελλάδα, με την επιδημιολογική εικόνα να παραμένει στο επίκεντρο λόγω των υψηλών θερμοκρασιών και των συνθηκών που ευνοούν την παρουσία κουνουπιών.
Ο καθηγητής Θεόδωρος Βασιλακόπουλος εκτίμησε, μιλώντας στο ΕΡΤnews, ότι η αυξημένη δραστηριότητα του ιού ενδέχεται να συνεχιστεί για ακόμη δύο έως τρεις εβδομάδες, ενώ συνέστησε αυξημένη προσοχή, ιδιαίτερα στους ηλικιωμένους και στα άτομα που ανήκουν σε ομάδες υψηλότερου κινδύνου.
Σύμφωνα με την τελευταία διαθέσιμη έκθεση του ΕΟΔΥ, έως τις 19 Αυγούστου είχαν καταγραφεί 157 εγχώρια κρούσματα και 13 θάνατοι. Μέσα σε μία εβδομάδα προστέθηκαν 47 νέα περιστατικά, ενώ οι θάνατοι αυξήθηκαν κατά τέσσερις. Από τους ασθενείς, 42 νοσηλεύονταν, εκ των οποίων 23 σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.
Γιατί αυξάνονται τα κρούσματα
Ο κ. Βασιλακόπουλος απέδωσε μέρος της αυξημένης καταγραφής περιστατικών και στην εντατική επιδημιολογική επιτήρηση, η οποία επιτρέπει την έγκαιρη διάγνωση περισσότερων κρουσμάτων.
Παράλληλα, χαρακτήρισε τη φετινή περίοδο δύσκολη, παραπέμποντας στις συνθήκες που επικράτησαν τους προηγούμενους μήνες. Ο θερμός χειμώνας και η υγρή άνοιξη, σε συνδυασμό με τις βροχοπτώσεις, δημιούργησαν συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη πληθυσμών κουνουπιών.
«Είμαστε στην κορύφωση, αλλά αυτή η αιχμή θα διατηρηθεί τουλάχιστον δύο με τρεις εβδομάδες ακόμα, λόγω των μετεωρολογικών συνθηκών», εκτίμησε.
Κρούσματα έχουν καταγραφεί, σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, στην Αττική, τη Θεσσαλία, την Κεντρική Μακεδονία, την Πελοπόννησο και τη Στερεά Ελλάδα, με την Αττική να εμφανίζει ιδιαίτερα αυξημένη επιβάρυνση.
Γιατί οι ψεκασμοί έχουν όρια
Η αντιμετώπιση των κουνουπιών πραγματοποιείται στο πλαίσιο εθνικού σχεδίου δράσης, το οποίο προβλέπει και στοχευμένους ψεκασμούς.
Ωστόσο, όπως εξήγησε ο καθηγητής, η χρήση εντομοκτόνων δεν μπορεί να αυξάνεται απεριόριστα, καθώς απαιτείται να λαμβάνονται υπόψη οι επιπτώσεις στο περιβάλλον, σε άλλα είδη εντόμων, στα ζώα και στον άνθρωπο.
Για τον λόγο αυτό, παράλληλα με τις παρεμβάσεις των αρμόδιων αρχών, σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν τα μέτρα ατομικής προστασίας.
Οι ομάδες υψηλότερου κινδύνου
Οι ηλικιωμένοι αποτελούν μία από τις βασικές ομάδες που χρειάζονται αυξημένη προσοχή, καθώς έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσουν σοβαρή νόσο.
Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, αυξημένος κίνδυνος υπάρχει επίσης για άτομα με ανοσοκαταστολή και χρόνια υποκείμενα νοσήματα, ενώ σοβαρή λοίμωξη μπορεί να εμφανιστεί και σε άλλες ηλικιακές ομάδες.
Όπως ανέφερε ο κ. Βασιλακόπουλος, όλοι οι θάνατοι που είχαν καταγραφεί έως τις 19 Αυγούστου αφορούσαν άτομα άνω των 65 ετών.
Μακριά ρούχα, εντομοαπωθητικά και... ανεμιστήρας
Η αποφυγή των τσιμπημάτων παραμένει βασικό μέτρο προστασίας. Οι ειδικοί συστήνουν τη χρήση μακρυμάνικων ρούχων, ιδιαίτερα κατά τις ώρες μεγαλύτερης δραστηριότητας των κουνουπιών, καθώς και εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών για το σώμα και τον χώρο.
Χρήσιμες είναι επίσης οι σήτες και οι κουνουπιέρες, ενώ ο καθηγητής αναφέρθηκε και σε ένα απλό μέτρο: τον ανεμιστήρα.
Το ρεύμα του αέρα δυσκολεύει την προσέγγιση των κουνουπιών και μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά στην προστασία, ιδιαίτερα όταν κατευθύνεται προς τα πόδια.
Σημαντικό είναι επίσης να μην υπάρχουν στάσιμα νερά σε αυλές, μπαλκόνια και κήπους. Ακόμη και μικρές ποσότητες νερού σε πιατάκια γλαστρών μπορούν να αποτελέσουν σημεία αναπαραγωγής κουνουπιών.
Ποια συμπτώματα χρειάζονται προσοχή
Η πλειονότητα των ανθρώπων που μολύνονται από τον ιό δεν εμφανίζει συμπτώματα. Περίπου ένας στους πέντε εμφανίζει συνήθως ήπια συμπτώματα, όπως πυρετό, ενώ σε λιγότερο από 1% των λοιμώξεων μπορεί να εκδηλωθεί σοβαρή νόσος με προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται όταν ο υψηλός πυρετός συνοδεύεται από συμπτώματα όπως:
- έντονος πονοκέφαλος,
- ζάλη ή ίλιγγος,
- σύγχυση και αποπροσανατολισμός,
- μεταβολή του επιπέδου συνείδησης,
- δυσκολία στην κίνηση.
Σε μια τέτοια εικόνα χρειάζεται άμεση ιατρική αξιολόγηση, καθώς τα συγκεκριμένα συμπτώματα μπορεί να συνδέονται με προσβολή του νευρικού συστήματος.
Δεν μεταδίδεται όπως ο κορονοϊός
Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν μεταδίδεται με την καθημερινή επαφή από άνθρωπο σε άνθρωπο. Ο κύριος τρόπος μετάδοσης είναι το τσίμπημα μολυσμένου κουνουπιού.
Ο άνθρωπος θεωρείται «αδιέξοδος ξενιστής», καθώς δεν έχει συνήθως αρκετό ιικό φορτίο στο αίμα ώστε να μολύνει στη συνέχεια άλλα κουνούπια.
Ο ΕΟΔΥ αναφέρει ότι εξαιρετικά σπάνια έχουν καταγραφεί άλλοι τρόποι μετάδοσης, όπως μέσω μετάγγισης αίματος ή μεταμόσχευσης οργάνων.
Το επόμενο διάστημα
Η εξέλιξη της κυκλοφορίας του ιού θα εξαρτηθεί σε σημαντικό βαθμό από τις καιρικές συνθήκες. Η πτώση της θερμοκρασίας και η σταδιακή μείωση των πληθυσμών κουνουπιών αναμένεται να περιορίσουν την κυκλοφορία του ιού.
Μέχρι τότε, οι ειδικοί συνιστούν συνέχιση των μέτρων ατομικής προστασίας, με ιδιαίτερη έμφαση στους ηλικιωμένους και τις ευάλωτες ομάδες.