H Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επιβεβαίωσε τις προβλέψεις αναλυτών και ειδικών, διατηρώντας σταθερά τα επιτόκια για έκτη διαδοχική συνεδρίαση. Εν μέσω της κρίσης στη Μέση Ανατολή και τον αντίκτυπο που έχει στην παγκόσμια οικονομία, το ενδιαφέρον επικεντρώθηκε ευλόγως στις αναθεωρημένες εκτιμήσεις της ΕΚΤ για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη στην Ευρώπη.
Η ΕΚΤ «γκριζάρει» τις προβλέψεις για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, απόρροια του πολέμου στη Μέση Ανατολή και των πολλαπλών επιπτώσεων που θα έχουν – βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα- και στην ευρωπαϊκή οικονομία. Εκτιμά δηλαδή ότι ο πληθωρισμός θα παρουσιάσει ισχυρή άνοδο- κυρίως το 2026, εξαιτίας κυρίως της επίδρασης των τιμών της ενέργειας και προβλέπει ότι θα κόψει η ευρωπαϊκή οικονομία θα κόψει ταχύτητα.
Ειδικότερα, οι εμπειρογνώμονες της Ευρωπαϊκής Τράπεζας αναθεωρούν προς τα πάνω τις εκτιμήσεις για τον πληθωρισμό, σε σχέση μ’ αυτές που έκαναν τον Δεκέμβριο, πριν τον πόλεμο. Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, ο γενικός πληθωρισμός προβλέπεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,6% το 2026, 2,0% το 2027 και 2,1% το 2028. Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής, οι εμπειρογνώμονες προβλέπουν ότι θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,3% το 2026, 2,2% το 2027 και 2,1% το 2028. Αυτοί οι ρυθμοί είναι επίσης υψηλότεροι σε σχέση με την πορεία που προβλεπόταν στις προβολές του Δεκεμβρίου, κυρίως λόγω της μετάδοσης των υψηλότερων τιμών της ενέργειας στον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής.
Οι εμπειρογνώμονες αναμένουν ότι η οικονομική ανάπτυξη θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 0,9% το 2026, 1,3% το 2027 και 1,4% το 2028. Αυτό συνεπάγεται αναθεώρηση προς τα κάτω, ιδίως για το 2026, αντανακλώντας τις παγκόσμιες επιδράσεις του πολέμου στις αγορές βασικών εμπορευμάτων, στα πραγματικά εισοδήματα και στην εμπιστοσύνη.
Ταυτόχρονα, η χαμηλή ανεργία, οι εύρωστοι ισολογισμοί του ιδιωτικού τομέα και οι δημόσιες δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές αναμένεται να συνεχίσουν να στηρίζουν την ανάπτυξη.
Πώς διαμορφώνονται τα βασικά επιτόκια
Προς ώρας, πάντως, και με βάση τη σημερινή απόφαση των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, τα επιτόκια της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων, των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης και της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης θα παραμείνουν αμετάβλητα σε 2%, 2,15% και 2,40% αντιστοίχως.
Αναλυτές και ειδικοί τιμολογούν πλέον πιθανές αυξήσεις επιτοκίων (έως και δύο των 25 μονάδων βάσης) -0,25%- μέχρι το τέλος του 2026.
Κρίσιμος παράγοντας η ενεργειακή διαταραχή
Σύμφωνα με τη δέσμευση της στρατηγικής νομισματικής πολιτικής του Διοικητικού Συμβουλίου να ενσωματώνει τους κινδύνους και την αβεβαιότητα στη λήψη των αποφάσεών του, οι εμπειρογνώμονες αξιολόγησαν επίσης τον τρόπο με τον οποίο ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επηρεάσει την οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό σύμφωνα με ορισμένα εναλλακτικά ενδεικτικά σενάρια. Αυτά τα σενάρια θα δημοσιευθούν μαζί με τις προβολές των εμπειρογνωμόνων στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ. Η ανάλυση των σεναρίων υποδηλώνει ότι μια παρατεταμένη διατάραξη της προσφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου θα είχε ως αποτέλεσμα ο πληθωρισμός να διαμορφωθεί σε υψηλότερο επίπεδο, και η ανάπτυξη σε χαμηλότερο επίπεδο, από ό,τι υποθέτει το βασικό σενάριο των προβολών. Οι επιπτώσεις για τον μεσοπρόθεσμο πληθωρισμό εξαρτώνται σε κρίσιμο βαθμό από το μέγεθος των έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων μιας ισχυρότερης και πιο επίμονης ενεργειακής διαταραχής.
Το Διοικητικό Συμβούλιο-σύμφωνα με το ανακοινωθέν της ΕΚΤ- θα ακολουθήσει μια προσέγγιση που βασίζεται στα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία και θα λαμβάνει αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση για τον καθορισμό της κατάλληλης κατεύθυνσης της νομισματικής πολιτικής. Συγκεκριμένα, οι αποφάσεις του όσον αφορά τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγησή του για τις προοπτικές του πληθωρισμού και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν, υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, καθώς και για τη δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και την ένταση με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική. Το Διοικητικό Συμβούλιο δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.
Πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού (APP) και έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού λόγω πανδημίας (PEPP)
Τα χαρτοφυλάκια APP και PEPP μειώνονται με μετρημένο και προβλέψιμο ρυθμό, καθώς το Ευρωσύστημα δεν επανεπενδύει πλέον τα ποσά από την εξόφληση τίτλων κατά τη λήξη τους.