Ολοκληρωμένο στρατηγικό σχεδιασμό για τη σταδιακή συμπίεση των λιανικών τιμών ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30% την περίοδο 2027–2029 θέτει σε εφαρμογή η κυβέρνηση. Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΘΟΟ εξειδικεύει τη στρατηγική αυτή, η οποία βασίζεται στην επέκταση των ΑΠΕ, την ενίσχυση των ηλεκτρικών δικτύων, την αποθήκευση ενέργειας και τα εκτεταμένα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης.
Το σκεπτικό της στρατηγικής και η πορεία των μεγεθών
Η αποκλιμάκωση των τιμών στηρίζεται στη συνδυασμένη αύξηση της προσφοράς φθηνής πράσινης ενέργειας καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ώρου και στη μείωση της συνολικής κατανάλωσης. Η ανάπτυξη των ΑΠΕ θα υλοποιηθεί με αυστηρούς κανόνες μέσω του νέου ειδικού χωροταξικού πλαισίου μετά από σχεδόν 20 χρόνια.
Τα μέχρι τώρα βήματα έχουν ήδη αλλάξει την εικόνα της χώρας στην ευρωπαϊκή αγορά:
-
Το 2019 η Ελλάδα κατέγραφε την υψηλότερη τιμή χονδρικής στην Ευρώπη και εισήγαγε το 18% των αναγκών της σε ρεύμα.
-
Σήμερα αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη, με τις χονδρικές τιμές να κατατάσσονται στις φθηνότερες.
-
Τα οικιακά τιμολόγια διαμορφώθηκαν το 2025 περίπου 19% χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
-
Στην πρόσφατη ενεργειακή κρίση του Ιράν, οι εγχώριες χονδρικές τιμές επηρεάστηκαν αναλογικά πολύ λιγότερο από την αύξηση του φυσικού αερίου, χάρη στη διείσδυση των εγχώριων ανανεώσιμων πηγών.
Για την περαιτέρω ενίσχυση του συστήματος, έχουν ήδη διοχετευθεί 400 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) για μπαταρίες και αντλησιοταμίευση, πάνω από 1 δισ. ευρώ για έργα εξοικονόμησης, ενώ διαμορφώθηκε ενισχυμένο πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση. Παράλληλα, ολοκληρώνονται οι διαδικασίες ώστε μέχρι το τέλος του έτους τα 2/3 της κατανάλωσης στο δίκτυο του ΔΕΔΔΗΕ να λειτουργούν με τηλεμέτρηση μέσω των έξυπνων μετρητών.
Μείωση 50% στις χρεώσεις ΥΚΩ και ενίσχυση της αποθήκευσης
Στο επίκεντρο των άμεσων ελαφρύνσεων βρίσκεται η παρέμβαση στις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ):
-
Από την 1η Ιανουαρίου 2027, η πρώτη κλίμακα χρέωσης ΥΚΩ (έως 500 kWh) μειώνεται κατά 50% για όλες τις οικιακές παροχές (ημερήσιο και διζωνικό τιμολόγιο, περίπου 6 εκατομμύρια παροχές). Η χρέωση υποχωρεί από τα 6,9 €/MWh στα 3,45 €/MWh.
-
Το ετήσιο κόστος των 50 εκατ. ευρώ εξοικονομείται από τη μείωση των δαπανών του λογαριασμού ΥΚΩ λόγω της διασύνδεσης των νησιών.
-
Για την υποστήριξη του μέτρου, ο κρατικός προϋπολογισμός θα επιχορηγήσει τον λογαριασμό ΥΚΩ με 200 εκατ. ευρώ εντός του 2027.
-
Η ελάφρυνση αυτή συνδέεται με την αντίστοιχη μείωση 50% που εφαρμόζεται ήδη από την 1η Ιουλίου 2026 για τη βιομηχανία.
Παράλληλα, θεσμοθετείται νέο πρόγραμμα επιχορήγησης μπαταριών ύψους 200 εκατ. ευρώ από εθνικούς πόρους για τα έτη 2027 και 2028. Η δράση θα καλύψει ένα μείγμα παρεμβάσεων (μπαταρίες σε έργα ΑΠΕ, μπαταρίες για αυτοκατανάλωση και αυτοτελείς μπαταρίες), συμβάλλοντας στη συγκράτηση της χονδρικής τιμής.
Επενδυτικό πλάνο ΑΔΜΗΕ άνω των 6 δισ. ευρώ στα δίκτυα
Μετά την Αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου ύψους 1 δισ. ευρώ και τη χρηματοδότηση από ευρωπαϊκούς πόρους, ο ΑΔΜΗΕ υλοποιεί εκτεταμένο πρόγραμμα ηλεκτρικών διασυνδέσεων:
-
Δωδεκάνησα: Έργα προϋπολογισμού 2,8 δισ. ευρώ.
-
Βόρειο Αιγαίο: Διασύνδεση Λήμνου, Λέσβου, Σκύρου, Χίου και Σάμου, ύψους 1,4 δισ. ευρώ.
-
Κυκλάδες: Ολοκλήρωση της τέταρτης φάσης (Σαντορίνη, Φολέγανδρος, Μήλος, Σέριφος) με κόστος 161 εκατ. ευρώ.
-
Κρήτη: Ολοκληρώθηκε η δεύτερη διασύνδεση (Ηράκλειο – Αττική) σε συνέχεια της πρώτης (Χανιά – Πελοπόννησος), ενώ απομένει η κατασκευή της γραμμής Χανιά – Ηράκλειο.
-
Πελοπόννησος: Ολοκλήρωση του ανατολικού διαδρόμου που συνδέει το ΚΥΤ Μεγαλόπολης με τα νέα ΚΥΤ Κορίνθου και Κουμουνδούρου.
-
Λοιπά υποστηρικτικά έργα: Παρεμβάσεις ύψους 2,3 δισ. ευρώ, στις οποίες περιλαμβάνονται η αναβάθμιση του ΚΥΤ Κουμουνδούρου και η κατασκευή νέου ΚΥΤ στο Ρούφ.
Μπαράζ προγραμμάτων εξοικονόμησης άνω των 3 δισ. ευρώ
Για τη δραστική μείωση της κατανάλωσης ενεργοποιούνται στοχευμένα προγράμματα μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου και του Εθνικού ΠΔΕ:
-
Νέο «Εξοικονομώ»: Πόροι 1,2 δισ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο για 62.000 κατοικίες.
-
Αντικατάσταση συστημάτων θέρμανσης: Πόροι 930 εκατ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο για αγορά και τοποθέτηση αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων.
-
Πολύ μικρές επιχειρήσεις: Πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης ύψους 395 εκατ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο για 12.000 επιχειρήσεις.
-
Πανελλαδικό πρόγραμμα αντλιών θερμότητας & ηλιακών: Πόροι 200 εκατ. ευρώ από το Εθνικό ΠΔΕ για 100.000 δικαιούχους, με υλοποίηση εντός του 2027.
-
Δίκαιη Αναπτυξιακή Μετάβαση: Πρόγραμμα 50 εκατ. ευρώ από το Εθνικό ΠΔΕ (εντός του 2027) για φωτοβολταϊκά στη στέγη με μπαταρία, αντλίες θερμότητας και ηλιακούς για 10.000 δικαιούχους σε Δυτική Μακεδονία και Μεγαλόπολη.
-
Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών: Ενεργοποίηση επιδοτήσεων 1 δισ. ευρώ για έργα ΑΠΕ, αποθήκευση και αυτοκατανάλωση.
-
Δημόσια κτίρια & σχολεία: Υλοποίηση των προγραμμάτων «ΗΛΕΚΤΡΑ» (117 εκατ. ευρώ) για 109 δημόσια κτίρια και πανεπιστήμια, καθώς και «ΦΟΙΒΟΣ-ΑΘΗΝΑ» (45 εκατ. ευρώ) για 246 σχολεία και βρεφονηπιακούς σταθμούς.
Έργα ενεργειακής ανθεκτικότητας μέσω της ρήτρας διαφυγής
Στο πλαίσιο της ρήτρας διαφυγής για την ενέργεια, δρομολογούνται επιπλέον στοχευμένα έργα και υποδομές:
-
Δράση δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα στη βιομηχανία: 50 εκατ. ευρώ.
-
Σιδηροδρομικά έργα ενίσχυσης της ασφάλειας και επεκτάσεις: 320 εκατ. ευρώ.
-
Σταθμοί φόρτισης λεωφορείων: 20 εκατ. ευρώ.
