Απερίφραστο μήνυμα προς την Ευρώπη έστειλε η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, προειδοποιώντας ότι η ήπειρος κινδυνεύει να χάσει περαιτέρω οικονομική και γεωπολιτική επιρροή, την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ κλιμακώνει τις απειλές για δασμούς κατά ευρωπαϊκών χωρών.
Οι δηλώσεις της επικεφαλής του ΔΝΤ έρχονται σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης, με φόντο την απειλή εμπορικού πολέμου.
Το Σάββατο, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι οκτώ ευρωπαϊκές χώρες θα αντιμετωπίσουν κλιμακούμενους δασμούς, αρχικά 10% από την 1η Φεβρουαρίου και έως 25% από την 1η Ιουνίου, αν δεν επιτευχθεί συμφωνία που θα επιτρέπει στις ΗΠΑ να «αγοράσουν» τη Γροιλανδία, η οποία αποτελεί ημιαυτόνομο έδαφος της Δανίας.
Στο στόχαστρο βρίσκονται η Δανία, η Νορβηγία, η Σουηδία, η Γαλλία, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ολλανδία και η Φινλανδία. Ευρωπαίοι ηγέτες απέρριψαν τις απειλές, ζητώντας διάλογο με την Ουάσινγκτον.
Την Τρίτη, ο Τραμπ προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, απειλώντας με δασμούς 200% στο γαλλικό κρασί και τη σαμπάνια, μετά από πληροφορίες ότι ο Εμανουέλ Μακρόν αρνήθηκε να συμμετάσχει στο λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη Γάζα.
«Η Ευρώπη έχει μείνει πίσω»
Μιλώντας στο περιθώριο του Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, σε συνέντευξη στο CNBC, η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα αναγνώρισε ότι οι δασμοί πρέπει να αντιμετωπίζονται με ρεαλισμό και κατά περίπτωση, ωστόσο παραδέχθηκε ότι η Ευρώπη δεν αξιοποιεί το οικονομικό της βάρος για να ενισχύσει τη διεθνή της θέση.
Όπως είπε η επικεφαλής του ΔΝΤ:
Έχουμε κατ’ επανάληψη καλέσει τους Ευρωπαίους να ολοκληρώσουν την ενιαία αγορά και να επικεντρωθούν στην εσωτερική τους ανταγωνιστικότητα. Η Ευρώπη έχει μείνει πίσω στην παραγωγικότητα. Έχει μείνει πίσω στη δυνατότητα μικρών επιχειρήσεων να εξελιχθούν σε μεγάλους παίκτες. Αυτό πρέπει να αλλάξει
Τα τέσσερα "πρέπει" για την Ευρώπη
Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα υπογράμμισε τέσσερις κρίσιμες παρεμβάσεις που, κατά την άποψή της, είναι απαραίτητες για να απελευθερωθεί το οικονομικό δυναμικό της Ευρώπης:
- Ολοκλήρωση της Ένωσης Κεφαλαιαγορών, ώστε οι ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις να κατευθύνονται σε επενδύσεις εντός της ηπείρου.
- Ολοκλήρωση της Ενεργειακής Ένωσης, καθώς «δεν μπορείς να ανταγωνιστείς με 27 διαφορετικά ενεργειακά συστήματα».
- Διευκόλυνση της κινητικότητας εργαζομένων εντός της Ε.Ε., με λιγότερα εμπόδια στη διασυνοριακή εργασία.
- Επενδύσεις στην έρευνα και την καινοτομία, για την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης παραγωγικότητας.
Αυτή τη στιγμή, 300 δισ. ευρώ ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων βρίσκονται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Κάντε το ευρωπαϊκό χρήμα να δουλέψει για την Ευρώπη
Παράλληλα, επεσήμανε ότι ακόμη και σήμερα, αν κάποιος περάσει τα σύνορα από τη Γερμανία στη Γαλλία, δεν μπορεί εύκολα να εργαστεί εκεί. «Ξέρουν τι πρέπει να κάνουν, αλλά καθυστερούν στην πράξη», είπε χαρακτηριστικά, τονίζοντας με έμφαση:
Ευρωπαίοι, αν μας παρακολουθείτε: συγκεντρωθείτε
Στο ίδιο μήκος κύματος, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι η Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να βασίζεται στην παλιά παγκόσμια τάξη πραγμάτων και οφείλει να γίνει πιο ανεξάρτητη, καθώς οι γεωπολιτικοί κραδασμοί εντείνονται.
«Αν αυτή η αλλαγή είναι μόνιμη, τότε η Ευρώπη πρέπει να αλλάξει μόνιμα», δήλωσε στο Νταβός, καλώντας σε οικοδόμηση μιας «νέας, ανεξάρτητης Ευρώπης».
Συγκρατημένη αισιοδοξία για την παγκόσμια οικονομία
Παρά τις εντάσεις, το ΔΝΤ αναβάθμισε ελαφρώς τις προβλέψεις του για την παγκόσμια οικονομία, εκτιμώντας ανάπτυξη 3,3% φέτος και 3,2% το 2027.
Ένας από τους λόγους, σύμφωνα με τη Γκεοργκίεβα, είναι ότι οι επιπτώσεις των δασμών αποδείχθηκαν περιορισμένες. «Δεν είδαμε γενικευμένο εμπορικό πόλεμο αντιποίνων. Θα ήταν πολύ θετικό να παραμείνουμε σε αυτή την πορεία», δήλωσε.
Κλείνοντας, κάλεσε κυβερνήσεις και αγορές να διατηρήσουν ψυχραιμία:
«Πέρυσι πολλοί προέβλεπαν ύφεση λόγω των δασμών. Δεν συνέβη. Γιατί; Επειδή τελικά επικράτησε η οικονομική λογική».
