Το οξυμένο δημογραφικό πρόβλημα της Ελλάδας περνά από τις στατιστικές στις σχολικές αίθουσες, με ολοένα και μεγαλύτερη ένταση. Εκατοντάδες νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα δεν θα ανοίξουν τη φετινή σχολική χρονιά, καθώς δεν υπάρχουν πλέον αρκετοί μαθητές για να λειτουργήσουν.
Σύμφωνα με όσα είναι γνωστά μέχρι τώρα, έχει αποφασιστεί η αναστολή λειτουργίας 275 σχολικών μονάδων, με το μεγαλύτερο πλήγμα να εντοπίζεται στην Κεντρική Μακεδονία. Εκεί αναστέλλεται η λειτουργία 99 νηπιαγωγείων και 45 δημοτικών σχολείων. Ακολουθεί η Ανατολική Μακεδονία-Θράκη, όπου τίθενται σε αναστολή 48 σχολικές μονάδες, ενώ στην Πελοπόννησο ανακοινώθηκε η αναστολή λειτουργίας ακόμη 26 μονάδων.
Λιγότερα πρωτάκια, μείωση γεννήσεων
Πίσω από τους αριθμούς βρίσκεται η ίδια η δημογραφική εικόνα της χώρας. Τον Σεπτέμβριο θα περάσουν για πρώτη φορά την πόρτα των δημόσιων δημοτικών σχολείων 69.895 παιδιά, έναντι 71.094 την προηγούμενη σχολική χρονιά. Πρόκειται για 1.199 λιγότερους μαθητές μέσα σε μόλις έναν χρόνο.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ανησυχητική σε βάθος χρόνου. Οι εγγραφές στην Α΄ Δημοτικού ακολουθούν σταθερά πτωτική πορεία, από περίπου 74.000 το 2020-21 σε 69.895 φέτος. Και η εξέλιξη των γεννήσεων δείχνει ότι η μείωση δεν σταματά. Το 2025 καταγράφηκαν μόλις 65.594 γεννήσεις, 2.873 λιγότερες από το 2024, μείωση 4,2%.
Ανισότητες
Το πρόβλημα, μάλιστα, δεν κατανέμεται ομοιόμορφα. Η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε το 2025 σημαντικές μειώσεις γεννήσεων σε αρκετές περιφέρειες, με την Ήπειρο να εμφανίζει πτώση 10,8%, την Πελοπόννησο 8,2%, το Βόρειο Αιγαίο 6,4% και την Κεντρική Μακεδονία 5,8%. Αντίθετα, μόλις λίγες περιοχές, όπως η Κρήτη, κινήθηκαν ανοδικά.
Το κλείσιμο ενός σχολείου, επομένως, δεν είναι απλώς μια διοικητική απόφαση. Είναι ένας ακόμη δείκτης ότι σε αρκετές περιοχές της χώρας λιγοστεύουν οι νέες οικογένειες και τα παιδιά. Και ταυτόχρονα συνεχίζεται ο φαύλος κύκλος: όσο υποχωρεί ο μαθητικός πληθυσμός, τόσο συρρικνώνονται οι βασικές υπηρεσίες που κρατούν ζωντανές τις τοπικές κοινωνίες.
Είναι σαφές ότι το δημογραφικό δεν είναι πλέον πρόβλημα του μέλλοντος. Είναι ήδη εδώ και χτυπά όλο και πιο δυνατά την πόρτα των σχολείων. Επίσης, εκ του αποτελέσματος φαίνεται, ότι για την αντιμετώπισή του, χρειάζονται τομές και όχι ευχολόγια ή ημίμετρα.
Δ.Κ.