Η ανάγκη ενίσχυσης της πολιτικής προστασίας και η προσαρμογή των τοπικών κοινωνιών στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης κυριάρχησαν στη συζήτηση με θέμα «Εθνική πολιτική προστασία απέναντι στην κλιματική κρίση: στρατηγικές επιλογές και τοπική εφαρμογή», η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του συνεδρίου Attica Green Expo στις εγκαταστάσεις του Tae Kwon Do.
Στη συζήτηση συμμετείχαν ο υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Κωνσταντίνος Κατσαφάδος, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, ο δήμαρχος Βάρης - Βούλας - Βουλιαγμένης και α' αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ Γρηγόρης Κωνσταντέλλος, ο πρόεδρος του ΣΠΑΥ και δήμαρχος Παιανίας Ισίδωρος Μάδης, ο δημοτικός σύμβουλος Χάλκης Γιάννης Συντιχάκης και ο δήμαρχος Βόρειας Κέρκυρας Γεώργιος Μαχειμάρης.
Ο κ. Κατσαφάδος υποστήριξε ότι από το 2019 η χώρα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τόσο στην πρόληψη και την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών όσο και στην αποκατάσταση των πληγεισών περιοχών. Όπως ανέφερε, η επιτυχία της αντιπυρικής περιόδου συνδέεται άμεσα με την καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης στους πολίτες. Παρουσιάζοντας στοιχεία για την ενίσχυση του κρατικού μηχανισμού, σημείωσε ότι το Πυροσβεστικό Σώμα διαθέτει πλέον 18.800 στελέχη, αριθμό που συνιστά ιστορικό ρεκόρ, ενώ παράλληλα έχουν ενισχυθεί τα εναέρια μέσα και λειτουργούν 130 drones τα οποία επιτηρούν διαρκώς τις πιο ευάλωτες περιοχές της χώρας.
Ο υφυπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία της συνεργασίας ανάμεσα στο υπουργείο, το Πυροσβεστικό Σώμα, την Πολιτική Προστασία, την τοπική αυτοδιοίκηση α' και β' βαθμού και τους εθελοντές, επισημαίνοντας ότι κοινός στόχος παραμένει η προστασία της ανθρώπινης ζωής, της περιουσίας και του φυσικού περιβάλλοντος. Αναφερόμενος στη διεθνή διάσταση του ζητήματος, χρησιμοποίησε ως παράδειγμα τον τυφώνα Κατρίνα στη Νέα Ορλεάνη, τονίζοντας ότι καμία χώρα δεν είναι απρόσβλητη από τις συνέπειες των ακραίων φαινομένων.
Παράλληλα, επεσήμανε ότι η πρόληψη δεν περιορίζεται μόνο στους καθαρισμούς οικοπέδων, αλλά περιλαμβάνει τη συνεχή επιτήρηση από drones, τη λειτουργία της επιτροπής Αντιπλημμυρικού Κινδύνου και εξειδικευμένες παρεμβάσεις στα δασικά οικοσυστήματα. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο 112, υπογραμμίζοντας ότι τα σχετικά μηνύματα δεν αποτελούν απλές ενημερώσεις, αλλά δεσμευτικές οδηγίες που σώζουν ζωές χάρη στην εξειδικευμένη πληροφόρηση που περιέχουν.
Στο οικονομικό πεδίο, παραδέχθηκε ότι οι ανάγκες απαιτούν περισσότερους πόρους, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι οι σχετικές δαπάνες καθορίζονται από τα δημοσιονομικά περιθώρια της χώρας και μπορούν να αυξάνονται παράλληλα με τη βελτίωση της οικονομίας. Τόνισε ακόμη ότι κρίσιμο ζήτημα αποτελεί και η αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων κονδυλίων, ενώ αναγνώρισε τις δυσκολίες στελέχωσης που αντιμετωπίζουν οι δημόσιες υπηρεσίες.
Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας υποστήριξε ότι οι πόλεις πρέπει να επανασχεδιαστούν ριζικά ώστε να γίνουν πραγματικά ανθεκτικές απέναντι στην κλιματική κρίση. Παρουσιάζοντας στοιχεία για την Αθήνα, ανέφερε ότι, σύμφωνα με επιστημονική μελέτη η οποία έχει λάβει ευρωπαϊκό label, απαιτούνται περίπου 6 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για την προστασία της πρωτεύουσας, τη στιγμή που ο δήμος διαθέτει μόλις 650 εκατομμύρια ευρώ.
Ο ίδιος χαρακτήρισε το πρόβλημα των υποδομών δομικό, επισημαίνοντας ότι μόνο το 20% των δρόμων της Αθήνας διαθέτει φρεάτια. Για να προσεγγιστεί ο ευρωπαϊκός μέσος όρος του 40%, απαιτούνται 100 εκατομμύρια ευρώ, ενώ τα διαθέσιμα κονδύλια ανέρχονται σε μόλις 4 εκατομμύρια ευρώ.
Ο κ. Δούκας υπογράμμισε ότι η Αθήνα παραμένει μια πόλη έντονα τσιμεντοποιημένη, σχεδιασμένη με δεδομένα άλλων εποχών. Όπως ανέφερε, η χαρτογράφηση των πλημμυρικών φαινομένων έδειξε ότι αυτά εμφανίζονται σε περιοχές όπου έχουν μπαζωθεί ρέματα. Για τον λόγο αυτό πρότεινε την ενίσχυση του πρασίνου, τη μείωση των σκληρών επιφανειών, τον περιορισμό του ύψους των κτιρίων και την κατάργηση των πολεοδομικών μπόνους δόμησης. Σύμφωνα με τον ίδιο, η πιο αποδοτική και χωρίς κόστος λύση είναι η διατήρηση «ζωντανού χώματος», το οποίο απορροφά φυσικά τα όμβρια ύδατα.
Παράλληλα, χαρακτήρισε ως θετικό παράδειγμα την ανάπλαση του Βοτανικού, όπου μια περιοχή που λειτουργούσε ως χωματερή μετατρέπεται σε χιλιάδες στρέμματα πρασίνου. Αντίθετα, επέκρινε τις διατάξεις του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού, σημειώνοντας ότι οδηγούν σε περαιτέρω τσιμεντοποίηση και σε οικοδομές που αποκρύπτουν ακόμη και την Ακρόπολη. Μάλιστα, αναφέρθηκε στην περίπτωση ξενοδοχείου που όχι μόνο δεν κατεδαφίστηκε, αλλά απέκτησε μέσω νόμου του 2024 τη δυνατότητα εξαγοράς του προστίμου που του είχε επιβληθεί.
