Διεθνή

«Τραμπ εναντίον Τραμπ» για την Κίνα: Ρήγμα στον Λευκό Οίκο με φόντο το σκάνδαλο Nvidia


Τις βαθιές διαφωνίες στο επιτελείο του Ντόναλντ Τραμπ για την τεχνολογική πολιτική απέναντι στην Κίνα έφερε στην επιφάνεια το σκάνδαλο της Nvidia. Ενώ Μπέσεντ και Ρούμπιο πιέζουν για αυστηρότερους ελέγχους στις εξαγωγές προηγμένων chips, ο Λάτνικ φοβάται νέα εμπορική σύγκρουση, με τον Αμερικανό πρόεδρο να προσπαθεί να ισορροπήσει ενόψει της συνάντησής του με τον Σι Τζινπίνγκ.

Η εσωτερική σύγκρουση για την πολιτική απέναντι στην Κίνα βγήκε πλέον ανοιχτά στον Λευκό Οίκο, λίγες ημέρες πριν από την κρίσιμη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Σι Τζινπίνγκ. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πρόσβαση κινεζικών επιχειρήσεων σε προηγμένα αμερικανικά chips τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και το πώς οι ΗΠΑ θα προστατεύσουν το τεχνολογικό τους πλεονέκτημα, χωρίς να διαταράξουν τις εμπορικές σχέσεις με το Πεκίνο.

Τη Δευτέρα, λίγο πριν αναχωρήσει για την Ασία, ο Τραμπ επιβεβαίωσε δημόσια τη διαφωνία μεταξύ του υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ και του υπουργού Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ. Όπως είπε χαρακτηριστικά, ο ένας επιδιώκει φιλικές σχέσεις με την Κίνα και ο άλλος μια μετωπική σύγκρουση, προσθέτοντας ότι και οι δύο προσεγγίσεις είναι αποδεκτές, παρότι οδηγούν σε εντελώς διαφορετική πολιτική.

Στην πλευρά της αυστηρής γραμμής βρίσκονται ο Μπέσεντ, ο υπουργός Εξωτερικών και σύμβουλος εθνικής ασφάλειας Μάρκο Ρούμπιο, ο εμπορικός αντιπρόσωπος των ΗΠΑ Τζέιμισον Γκριρ και στελέχη του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας. Αντίθετα, ο Λάτνικ, το υπουργείο του οποίου καταρτίζει και εφαρμόζει τους κανόνες εξαγωγών chips, έχει αντιταχθεί σε ευρύτερους περιορισμούς, προειδοποιώντας ότι θα μπορούσαν να προκαλέσουν νέο εμπορικό πόλεμο με το Πεκίνο.

Το σκάνδαλο Nvidia ανατρέπει τις ισορροπίες

Η αντιπαράθεση έχει ενταθεί μετά τις αποκαλύψεις γύρω από τον πρώην επικεφαλής της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, ο οποίος παραιτήθηκε την προηγούμενη εβδομάδα υπό την πίεση του διοικητικού συμβουλίου. Στην υπόθεση εμπλέκεται η Άλις Χουάνγκ, ιδρύτρια της εταιρείας data centers Megaspeed στη Σιγκαπούρη, την οποία Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν χαρακτηρίσει πρόσωπο συνδεδεμένο με τις κινεζικές υπηρεσίες πληροφοριών. Η Megaspeed ερευνάται για φερόμενη παράνομη διοχέτευση προηγμένων chips στην Κίνα, ενώ η ίδια υποστηρίζει ότι λειτουργεί νόμιμα.

Σύμφωνα με τους New York Times, ο Ρούμπιο είχε προειδοποιήσει επανειλημμένα τον Τραμπ για τις σχέσεις του Χουάνγκ με την Άλις Χουάνγκ. Μάλιστα, στις 30 Μαρτίου είχε συντάξει διαβαθμισμένο υπόμνημα με πληροφορίες για τις επαφές της με την κορυφαία κινεζική υπηρεσία κατασκοπείας, ενώ τον Μάιο είχε ενημερώσει προσωπικά τον πρόεδρο για την υπόθεση. Ο Τραμπ, ωστόσο, εμφανίστηκε τη Δευτέρα να αμφισβητεί ότι η γυναίκα είναι πράκτορας, δηλώνοντας ότι δεν γνωρίζει αν πρόκειται για κατάσκοπο και ότι δεν θυμάται σχετική ενημέρωση από τον Ρούμπιο.

Νέοι περιορισμοί, αλλά με αστερίσκους

Παρά τις αντιρρήσεις του Λάτνικ, η κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε τη Δευτέρα νέους περιορισμούς, τους οποίους υποστήριζε ο Μπέσεντ. Οι κανόνες θα υποχρεώνουν τα data centers εκτός ΗΠΑ να εξασφαλίζουν κυβερνητική άδεια πριν διαθέσουν σημαντική υπολογιστική ισχύ σε επιχειρήσεις με έδρα την Κίνα, τη Ρωσία, το Ιράν και άλλες χώρες υψηλού κινδύνου. Στόχος είναι να κλείσει το παράθυρο που επέτρεπε σε κινεζικές εταιρείες να νοικιάζουν προηγμένα chips της Nvidia μέσω τρίτων χωρών, παρακάμπτοντας τις απαγορεύσεις αγοράς.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η ίδια η ανακοίνωση του υπουργείου Εμπορίου, η οποία διευκρίνιζε ότι ο νέος κανόνας «συντάχθηκε από και κατ' εντολή του υπουργείου Οικονομικών και του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας». Η διατύπωση αποτυπώνει το βάθος της εσωτερικής αντιπαράθεσης, καθώς η εφαρμογή των περιορισμών θα ανατεθεί στο υπουργείο Εμπορίου, δηλαδή στον ίδιο τον Λάτνικ που αντιτάχθηκε σε αυτούς. Το μέτρο θα τεθεί σε ισχύ σε 90 ημέρες.

Η στάση του Τραμπ, πάντως, παραμένει αμφίσημη. Μπορεί η κυβέρνησή του να υιοθέτησε τους περιορισμούς που ζητούσε ο Μπέσεντ, αλλά ο ίδιος υπερασπίστηκε τον Λάτνικ και άφησε να εννοηθεί ότι η καθυστέρηση στην αντιμετώπιση της Megaspeed είχε στόχο να αποφευχθεί μια κρίση με την Κίνα. «Δεν θέλεις να προσβάλεις την Κίνα» λίγο πριν από την άφιξή σου, ήταν το χαρακτηριστικό σχόλιό του. Παράλληλα, δεν έκρυψε ότι θα έβλεπε θετικά την επιστροφή του Χουάνγκ στη θέση του επικεφαλής της Nvidia, εκτιμώντας ότι έχει πάρει το μάθημά του.

Η Nvidia, τα επιχειρηματικά συμφέροντα και το Πεκίνο

Η στενή σχέση του Τραμπ με τον Χουάνγκ έχει και οικονομική βάση. Ο επικεφαλής της Nvidia είχε στηρίξει δημόσια τον πρόεδρο, ενώ οι επενδυτικές δεσμεύσεις της εταιρείας στις ΗΠΑ παρουσιάζονταν από τον Λευκό Οίκο ως επιτυχίες της οικονομικής πολιτικής του. Τον Αύγουστο του 2025, ο Τραμπ επέτρεψε την επανέναρξη εξαγωγών των chips H20 στην Κίνα, με αντάλλαγμα ποσοστό 15% για την αμερικανική κυβέρνηση, ενώ τον Δεκέμβριο ανακοίνωσε ότι θα επιτρέπονταν και πωλήσεις των ισχυρότερων H200, με κρατική συμμετοχή 25% στα σχετικά έσοδα. Παράλληλα, η Nvidia είχε δεσμεύσει 25 εκατ. δολάρια για την αίθουσα χορού του Λευκού Οίκου.

Το δίλημμα γίνεται ακόμη πιο έντονο ενόψει της συνόδου στην κινεζική τεχνολογική πόλη Σενζέν, όπου ο Τραμπ θα συναντηθεί με τον Σι Τζινπίνγκ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Αξιωματούχοι που υποστηρίζουν σκληρότερη γραμμή απέναντι στο Πεκίνο, φοβούνται ότι ο πρόεδρος μπορεί να χρησιμοποιήσει τους νέους περιορισμούς ως διαπραγματευτικό χαρτί ή ακόμη και να υπαναχωρήσει. Ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Τραμπ, Χ.Ρ. ΜακΜάστερ, περιέγραψε το πρόβλημα ως αποτέλεσμα της πεποίθησης του προέδρου ότι μπορεί να πετύχει μια συμφωνία που κανείς άλλος δεν θα μπορούσε. Όπως σημείωσε, αυτή η λογική οδηγεί συχνά σε παλινωδίες και αποδυναμώνει τη συνολική αμερικανική στρατηγική απέναντι στην οικονομική ισχύ της Κίνας.

Διαβαστε επισης