Για πρώτη φορά μετά το ξέσπασμα του πολέμου με το Ιράν, ο πληθωρισμός στην Τουρκία παρουσίασε κάμψη, καθώς η υποχώρηση στις τιμές της ενέργειας περιόρισε τις πιέσεις στις τιμές. Η εξέλιξη αυτή τροφοδοτεί εκ νέου τις εκτιμήσεις της αγοράς για επερχόμενη χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της TurkStat, οι τιμές καταναλωτή αυξήθηκαν κατά 32,1% σε ετήσια βάση τον Ιούνιο, καταγράφοντας μικρή πτώση από το 32,6% του προηγούμενου μήνα. Η επίδοση αυτή επιβεβαίωσε πλήρως τις προβλέψεις 21 οικονομολόγων σε σχετική έρευνα του Bloomberg. Σε μηνιαία βάση, η άνοδος των τιμών επιβραδύνθηκε στο 1%.
Με αυτόν τον τρόπο διακόπηκε ένα δίμηνο ανοδικής τροχιάς. Η Τουρκία, ως ένας από τους βασικότερους εισαγωγείς πετρελαίου και φυσικού αερίου, είχε επηρεαστεί έντονα από την αύξηση του ενεργειακού κόστους, η οποία προκλήθηκε μετά το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Η αντίδραση των τουρκικών αγορών
Η δημοσιοποίηση των στοιχείων έφερε μεταβολές στις εγχώριες αγορές. Οι τουρκικές τραπεζικές μετοχές απώλεσαν τα αρχικά τους κέρδη, σημειώνοντας πτώση έως και 1,9%.
Παράλληλα, υποχώρηση εμφάνισαν τα βραχυπρόθεσμα κρατικά ομόλογα σε τοπικό νόμισμα, με την απόδοση των διετών τίτλων να σκαρφαλώνει στο 40,2%, ενώ η τουρκική λίρα κατέγραψε οριακές απώλειες της τάξης του 0,1% έναντι του αμερικανικού δολαρίου.
Πιέσεις για μείωση των επιτοκίων
Οι επιχειρήσεις και οι τράπεζες ασκούν έντονες πιέσεις προς τις νομισματικές αρχές για ταχύτερη μείωση των επιτοκίων, δεδομένου ότι η διαδικασία αποκλιμάκωσης των τιμών είχε παρουσιάσει καθυστέρηση. Για το μεγαλύτερο μέρος του τελευταίου έτους, τα επιτόκια παρέμεναν κοντά στο 40%, με την πρόοδο στη συγκράτηση του πληθωρισμού να έχει ουσιαστικά παγώσει.
Θέλοντας να προλάβει τις δευτερογενείς συνέπειες από το ενεργειακό κόστος, η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας είχε σταματήσει τις μειώσεις επιτοκίων τον Μάρτιο. Αντί για το βασικό επιτόκιο πολιτικής που βρίσκεται στο 37%, επέλεξε μια έμμεση αυστηροποίηση, χρηματοδοτώντας τα τραπεζικά ιδρύματα με κόστος 40%.
Αν και ο διοικητής της τράπεζας, Φατίχ Καραχάν, ξεκαθάρισε τον προηγούμενο μήνα σε επενδυτές στο Λονδίνο ότι δεν σχεδιάζεται επιστροφή στο 37% πριν από την επόμενη προγραμματισμένη συνεδρίαση, αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι η πτώση του πετρελαίου μπορεί να φέρει μειώσεις ήδη από τη συνεδρίαση του Ιουλίου.
Οι εκτιμήσεις των αναλυτών για το επόμενο διάστημα
Ο ιδρυτής της Burumcekci Research and Consulting, Χαλούκ Μπουρούμτσεκτσι, θεωρεί ότι στη συνεδρίαση της 23ης Ιουλίου τα επιτόκια θα παραμείνουν σταθερά, βλέποντας ωστόσο κινήσεις στη συνέχεια:
«Η κεντρική τράπεζα μπορεί να επανεκκινήσει τη χρηματοδότηση μέσω των εβδομαδιαίων πράξεων repo με επιτόκιο 37% μετά τη συνεδρίαση. Βλέπουμε πολύ περιορισμένο περιθώριο για μειώσεις επιτοκίων κατά το υπόλοιπο του έτους, της τάξης των 2-3 ποσοστιαίων μονάδων.»
Από την πλευρά της, η Selva Bahar Baziki, οικονομολόγος του Bloomberg Economics, αναμένει επίσης μια σταδιακή υποχώρηση του κόστους δανεισμού μέσα στους επόμενους μήνες:
«Αναμένουμε σταδιακή επιστροφή στη χρηματοδότηση μέσω του επιτοκίου repo μίας εβδομάδας, γεγονός που θα επαναφέρει το πραγματικό κόστος χρηματοδότησης στο 37% κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.»
Σχετικά με την πορεία του έτους, η πλειοψηφία των οικονομολόγων προβλέπει ότι ο πληθωρισμός στην Τουρκία θα διαμορφωθεί ελαφρώς κάτω από το 30% έως το τέλος του έτους. Η εκτίμηση αυτή είναι πιο συντηρητική σε σχέση με τον επίσημο στόχο της κεντρικής τράπεζας, ο οποίος κάνει λόγο για 26%.