Ανησυχία στην Ουάσιγκτον προκαλούν οι πληροφορίες περί πιθανής θεσμοθέτησης του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» από την Τουρκία, με δύο μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου να ζητούν ευθέως από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να τοποθετηθεί και να αποτρέψει μια τέτοια εξέλιξη.
Οι βουλευτές Γκας Μπιλιράκης και Μπραντ Σνάιντερ απέστειλαν επιστολή προς την αμερικανική διπλωματία, προειδοποιώντας ότι η ενσωμάτωση του δόγματος Mavi Vatan στο τουρκικό νομικό πλαίσιο δεν αποτελεί απλώς μια εσωτερική πολιτική επιλογή της Άγκυρας, αλλά μια κίνηση με ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες για την Ανατολική Μεσόγειο, το ΝΑΤΟ και τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Φόβοι για νέα ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο
Στην επιστολή τους, οι δύο Αμερικανοί βουλευτές υπογραμμίζουν ότι η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελεί διαχρονικό στόχο της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.
Όπως αναφέρουν, μια νομοθετική κατοχύρωση της «Γαλάζιας Πατρίδας» θα μπορούσε να ενισχύσει τις περιφερειακές εντάσεις, να αμφισβητήσει το υφιστάμενο πλαίσιο διεθνών θαλάσσιων κανόνων και να δημιουργήσει νέες εστίες τριβής μεταξύ χωρών που ήδη βρίσκονται σε ευαίσθητη γεωπολιτική ισορροπία.
Η ανησυχία τους δεν περιορίζεται μόνο στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Εκτιμούν ότι οποιαδήποτε κίνηση που οξύνει τις διαφωνίες μεταξύ συμμάχων του ΝΑΤΟ λειτουργεί αποσταθεροποιητικά σε μια περίοδο κατά την οποία η Συμμαχία καλείται να αντιμετωπίσει πολλαπλές διεθνείς προκλήσεις.
Το ενεργειακό διακύβευμα
Ιδιαίτερο βάρος δίνουν οι δύο βουλευτές και στο ενεργειακό πεδίο.
Σύμφωνα με την ανάλυσή τους, η θεσμοθέτηση του δόγματος θα μπορούσε να πλήξει το πλαίσιο συνεργασίας που οικοδομήθηκε τα τελευταία χρόνια στην Ανατολική Μεσόγειο μέσω του Eastern Mediterranean Security and Energy Partnership Act του 2019.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποτέλεσε βασικό πυλώνα για την εμβάθυνση της συνεργασίας των ΗΠΑ με την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ στους τομείς της ενέργειας και της ασφάλειας.
Οι Μπιλιράκης και Σνάιντερ προειδοποιούν ότι η δημιουργία κλίματος αβεβαιότητας στις θαλάσσιες ζώνες της περιοχής θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτρεπτικά για επενδύσεις, να καθυστερήσει μεγάλα ενεργειακά έργα και να υπονομεύσει τη στρατηγική διαφοροποίησης ενεργειακών πηγών που επιδιώκουν οι δυτικές χώρες.
Τι ζητούν από την Ουάσιγκτον
Οι δύο βουλευτές δεν περιορίζονται στην καταγραφή των ανησυχιών τους, αλλά καλούν την αμερικανική κυβέρνηση να αναλάβει συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.
Ζητούν από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ να τοποθετηθεί δημόσια απέναντι σε οποιαδήποτε προσπάθεια κωδικοποίησης της «Γαλάζιας Πατρίδας» ή επισημοποίησης αμφισβητούμενων θαλάσσιων διεκδικήσεων.
Παράλληλα, καλούν την Ουάσιγκτον να επαναβεβαιώσει με σαφήνεια τη στήριξή της στις αρχές της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και στην ανάγκη διατήρησης της σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Πρόκληση για τα αμερικανικά συμφέροντα»
Στο καταληκτικό μέρος της επιστολής τους, οι δύο Αμερικανοί νομοθέτες αναγνωρίζουν τον ρόλο της Τουρκίας ως συμμάχου στο ΝΑΤΟ, ωστόσο τονίζουν ότι η μετατροπή της «Γαλάζιας Πατρίδας» σε επίσημο νομοθετικό δόγμα θα είχε ευρύτερες συνέπειες.
Όπως επισημαίνουν, μια τέτοια εξέλιξη θα συνιστούσε άμεση πρόκληση για τα στρατηγικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών, ενώ θα δημιουργούσε πρόσθετες πιέσεις στους βασικούς εταίρους της Ουάσιγκτον στην περιοχή.
Για τον λόγο αυτό, θεωρούν απαραίτητο ένα ξεκάθαρο μήνυμα από την αμερικανική πλευρά, ώστε να διαφυλαχθούν η περιφερειακή ασφάλεια, η συνοχή του ΝΑΤΟ και η σταθερότητα σε μια από τις πιο κρίσιμες γεωπολιτικά περιοχές του κόσμου.
