Διεθνή

Κλάας Κνοτ: Η ΕΚΤ δε μπορεί να σώζει αιώνια τις κυβερνήσεις


Αυστηρό μήνυμα δημοσιονομικής σύνεσης προς τις κυβερνήσεις της Ευρωζώνης απευθύνει ο Κλάας Κνοτ, ξεκαθαρίζοντας πως η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) δεν μπορεί να λειτουργεί επ' αόριστον ως δίχτυ ασφαλείας για τα κρατικά ταμεία.

Σε συνέντευξή του στην ιταλική , ο πρώην επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας της Ολλανδίας υπογράμμισε ότι, παρότι οι παρεμβάσεις είναι αναγκαίες σε περιόδους ακραίων διακυμάνσεων στις αγορές ομολόγων, δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να υποκαταστήσουν μια υγιή και υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική.

Οι τοποθετήσεις του αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο Κνοτ είναι ένας εκ των βασικών διεκδικητών για τη διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία ανακοίνωσε την αποχώρησή της στις 7 Φεβρουαρίου 2027, σχεδόν εννέα μήνες πριν από τη λήξη της θητείας της. Βασικός του συνδιεκδικητής για την προεδρία είναι ο Ισπανός Πάμπλο Ερνάντεθ ντε Κος.

Σύμφωνα με το , η ικανότητα των υποψηφίων να διαχειριστούν κρίσεις χρέους και πιέσεις στις αγορές ομολόγων —με χαρακτηριστικό παράδειγμα την πρόσφατη δημοσιονομική επιδείνωση στη Γαλλία— θα παίξει καταλυτικό ρόλο στην τελική επιλογή.

Ο Κνοτ παραδέχθηκε πως, σε έναν ιδανικό κόσμο, η κεντρική τράπεζα θα έπρεπε να σηκώνει μικρότερο βάρος στις κρίσεις. Ωστόσο, η ύπαρξη 21 διαφορετικών εθνικών κυβερνήσεων που χαράσσουν ανεξάρτητη δημοσιονομική πολιτική εντός της Νομισματικής Ένωσης καθιστά απαραίτητη τη θέσπιση ισχυρών δικλείδων ασφαλείας.

Ανθεκτικότητα, αμυντικές δαπάνες και τεχνητή νοημοσύνη

Αναλύοντας τις προοπτικές της ευρωπαϊκής οικονομίας, ο Ολλανδός τραπεζίτης εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος. Η εγχώρια ζήτηση αντέχει, υποστηριζόμενη από:

  • Την ισχυρή αγορά εργασίας και τα υψηλά επίπεδα απασχόλησης.

  • Την καλή οικονομική κατάσταση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

  • Την πρόσθετη δημοσιονομική ώθηση από την αύξηση των αμυντικών δαπανών σε αρκετές χώρες.

Παράλληλα, επεσήμανε τις θετικές δευτερογενείς επιδράσεις που δέχεται η Ευρώπη από την έκρηξη των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς η αυξημένη παγκόσμια ζήτηση συντηρεί την αναπτυξιακή δυναμική της Γηραιάς Ηπείρου.

Ο πληθωρισμός, ο πόλεμος στο Ιράν και η στάση της ΕΚΤ

Στο μέτωπο των τιμών, ο Κνοτ συνέστησε επαγρύπνηση. Στις αρχές του 2026 ο πληθωρισμός κινούνταν κοντά στον στόχο και τα επιτόκια βρίσκονταν σε ουδέτερα επίπεδα, ωστόσο ο πόλεμος στο Ιράν ανέτρεψε τις ισορροπίες, εκτινάσσοντας το κόστος της ενέργειας.

Το κρίσιμο στοίχημα για την ΕΚΤ είναι αν η ενεργειακή ανατίμηση θα μείνει ένα μεμονωμένο σοκ ή αν θα πυροδοτήσει δευτερογενείς πιέσεις στους μισθούς και στα αγαθά. Μέχρι στιγμής, οι πληθωριστικές προσδοκίες παραμένουν υπό έλεγχο. Ο ίδιος δικαίωσε τη μετρημένη στάση της τράπεζας, τονίζοντας ότι ένα αρνητικό σοκ στην προσφορά πλήττει ταυτόχρονα την ανάπτυξη, καθιστώντας τις αποφάσεις για τα επιτόκια εξαιρετικά περίπλοκες. Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή θα είναι καθοριστικές για τη χάραξη πολιτικής.

Επανεξέταση των παλαιών διαφωνιών Βορρά - Νότου

Κλείνοντας, ο Κνοτ αναφέρθηκε στις γνωστές διαμάχες μεταξύ βόρειων και νότιων χωρών της Ευρωζώνης την περίοδο της κρίσης χρέους πριν από μια δεκαετία. Όπως εξήγησε, εκείνες οι αντιπαραθέσεις εκτυλίχθηκαν σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον, σημαδεμένο από διαρθρωτικά χαμηλό πληθωρισμό, παγκοσμιοποίηση και λιτότητα.

Κοιτάζοντας πίσω, ο ίδιος παραδέχθηκε ότι έχει αναθεωρήσει ορισμένες από τις τότε θέσεις του, μια δήλωση που σηματοδοτεί μια πιο ευέλικτη προσέγγιση ενόψει της μάχης για την ηγεσία της ΕΚΤ.

Διαβαστε επισης