Ιρλανδία: Στροφή στην πυρηνική ενέργεια υπό την πίεση των data centers

Το ενδεχόμενο να στραφεί για πρώτη φορά στην ιστορία της στην πυρηνική ενέργεια εξετάζει η Ιρλανδία, προκειμένου να καλύψει τις τεράστιες απαιτήσεις ηλεκτροδότησης των κέντρων δεδομένων.

Παρά τη διαβεβαίωση της ιρλανδικής κυβέρνησης ότι η άμεση στρατηγική παραμένει προσανατολισμένη στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ), εκπρόσωπος του Υπουργείου Κλίματος, Ενέργειας και Περιβάλλοντος δήλωσε στο Euronews ότι μακροπρόθεσμα οφείλουν να εξεταστούν όλες οι επιλογές για την απολιγνιτοποίηση.

Η «Σίλικον Βάλεϊ» της Ευρώπης και η εκτόξευση της ζήτησης

Στο Δουβλίνο, που αποτελεί το τεχνολογικό κέντρο της γηραιάς ηπείρου, η συζήτηση για το μέλλον των data centers έχει ενταθεί. Σύμφωνα με τη Στατιστική Υπηρεσία της χώρας, οι υποδομές αυτές απορροφούν σήμερα το 21% με 22% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας, ποσοστό που εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει το 31% στις αρχές της δεκαετίας του 2030 λόγω της ανάπτυξης των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.

Η συνολική εικόνα στην Ευρωπαϊκή Ένωση αποτυπώνει το μέγεθος της πρόκλησης:

• Κατανάλωση 2024: 70 TWh ηλεκτρικής ενέργειας.

• Πρόβλεψη για το 2030: 115 TWh, ποσότητα ικανή να ηλεκτροδοτήσει 32,9 εκατομμύρια νοικοκυριά για έναν χρόνο.

Οι άμεσες προτεραιότητες και η αλλαγή στάσης

Η Ιρλανδία δεν παρήγαγε ποτέ πυρηνική ενέργεια, ενώ το 1999 απαγόρευσε νομοθετικά την εγχώρια παραγωγή της λόγω φόβων για ατυχήματα. Η κυβέρνηση δίνει προτεραιότητα σε τεχνολογίες άμεσης απόδοσης, όπως:

• Χερσαία και τα πρώτα υπεράκτια αιολικά πάρκα.

• Φωτοβολταϊκά συστήματα.

• Μπαταρίες αποθήκευσης και ηλεκτρικές διασυνδέσεις.

Ωστόσο, ο πρωθυπουργός Μάικλ Μάρτιν άφησε αιχμές για μια νέα «δεκτικότητα» απέναντι στην πυρηνική λύση, καλώντας παράλληλα τους πολίτες να σταματήσουν τη «δαιμονοποίηση των data centers».

Τα εμπόδια, οι μελέτες και το νομικό πλαίσιο

Η ενσωμάτωση της πυρηνικής ενέργειας παρουσιάζει σημαντικές δυσκολίες. Απαιτείται η δημιουργία ρυθμιστικού πλαισίου από το μηδέν (κατασκευή, λειτουργία, αποσυναρμολόγηση, διαχείριση ραδιενεργών αποβλήτων). Αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η πυρηνική τεχνολογία δεν θα μπορούσε να ενταχθεί στο σύστημα πριν από τη δεκαετία του 2040.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη τεχνική μελέτη για 30 τεχνολογίες απολιγνιτοποίησης, η οποία θα αξιολογήσει την πυρηνική ενέργεια με βάση το κόστος, την ωριμότητα, τους χρόνους υλοποίησης και την κοινωνική αποδοχή. Η τελική απόφαση θα μπορούσε να βοηθήσει στη μείωση των τιμών του ρεύματος, οι οποίες στην Ιρλανδία είναι οι υψηλότερες στην ΕΕ (με την Κύπρο να ακολουθεί).

Στο νομοθετικό πεδίο, ο βουλευτής του Φιάνα Φέιλ, Τζέιμς Ο'Κόνορ, κατέθεσε νομοσχέδιο για τη νομιμοποίηση της πυρηνικής ενέργειας.

Η οικονομική προσφορά των data centers

Ο Υπουργός Επιχειρήσεων, Πίτερ Μπερκ (Φίνε Γκέλ), παρουσίασε οικονομική μελέτη που αναδεικνύει την προσφορά του κλάδου:

• Παραγωγή οικονομικής δραστηριότητας 2,2 δισ. ευρώ ετησίως.

• Υποστήριξη 19.500 θέσεων εργασίας.

Ο Τομ Πάρλον, πρόεδρος της Ιρλανδικής Συμμαχίας Προμηθευτών Data Center, σημείωσε ότι τα στοιχεία καταρρίπτουν τους ισχυρισμούς περί μηδενικής προσφοράς στην τοπική οικονομία.

Βάσει του νέου σχεδίου για τους Μεγάλους Καταναλωτές Ενέργειας, όλα τα νέα data centers θα υποχρεούνται να εξασφαλίζουν δική τους παραγωγή ενέργειας (εντός ή πλησίον των εγκαταστάσεων), με το 80% να προέρχεται από ΑΠΕ.

Περιβαλλοντικές ενστάσεις και αντιδράσεις

Η τοπική κοινωνία και οικολογικές οργανώσεις εκφράζουν έντονες ανησυχίες. Τα κέντρα δεδομένων καταναλώνουν εκατομμύρια λίτρα νερού καθημερινά για ψύξη, συχνά από τοπικούς πόρους σε περιοχές που πλήττονται από ξηρασία.

Την ίδια στιγμή:

1. Λομπίστες της τεχνολογίας προσβάλλουν νέο νόμο της ΕΕ που υποχρεώνει τα data centers να αποκαλύπτουν το πραγματικό ενεργειακό κόστος και να περιορίσουν τους ρύπους (τα πρώτα σήματα βιωσιμότητας αναμένονται στις 15 Αυγούστου 2027).

2. Οικολογικές οργανώσεις πιέζουν τον Επίτροπο Ενέργειας Νταν Γιώργκενσεν να φράξει τον δρόμο στην ταχεία επέκταση των υποδομών.

3. Ο Όισιν Κόγκλαν (Ιρλανδικό Περιβαλλοντικό Δίκτυο) υποστήριξε ότι η στάση του πρωθυπουργού αποτελεί προσπάθεια ικανοποίησης των αμερικανικών κολοσσών τεχνολογίας και της πολιτικής Τραμπ για την τεχνητή νοημοσύνη, ακόμη κι αν η πυρηνική λύση απαιτεί υπερβολικό χρόνο και κόστος.

Από την πλευρά του, ο Σκοτ Λέιν (διευθύνων σύμβουλος της Speeki) χαρακτήρισε τα data centers «αναγκαιότητα» για την παγκόσμια οικονομία, τονίζοντας ότι η ευθύνη βαραίνει τους φορείς χάραξης πολιτικής για την εφαρμογή αυστηρών ελέγχων, υπεύθυνων συστημάτων ψύξης και την ταχεία προώθηση των ΑΠΕ.

(Με πληροφορίες από το Euronews)