Η συζήτηση για τη στρατηγική και αμυντική αυτονομία της Ευρώπης έχει ξεκινήσει εδώ και καιρό στις Βρυξέλλες, με αφορμή τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για διάλυση του ΝΑΤΟ και παύση της αμερικανικής στήριξης στη Γηραιά Ηπειρο. Η ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ενωσης έχει πάρει το μήνυμα και καθώς φαίνεται- βάσει των όσων είπε σήμερα η φον ντερ Λάιεν- επεξεργάζεται εναλλακτικές λύσεις και προτάσεις για μια νέα ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας.
Σε πρώτο πλάνο» βρίσκεται η δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας (European Security Council), με τη συμμετοχή χωρών όπως ο Καναδάς, η Νορβηγία, η Ουκρανία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ένα, δηλαδή «Ευρωπαϊκό ΝΑΤΟ),το οποίο θα έχει ως κύριο σκοπό την αντιμετώπιση των αυξανόμενων κινδύνων για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, χωρίς τη συμμετοχή των ΗΠΑ...
Όπως ανέφερε η επικεφαλής της Κομισιόν, η νέα στρατηγική θα παρουσιαστεί από κοινού με την Ύπατη εκπρόσωπο της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφαλείας, με στόχο την προσαρμογή των ευρωπαϊκών θεσμών και των διαδικασιών λήψης αποφάσεων στη νέα πραγματικότητα των απειλών ασφαλείας. Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι οι κυβερνοεπιθέσεις, οι δολιοφθορές, οι εμπρησμοί και οι παραβιάσεις με drones αυξάνονται και ότι, όσο αυξάνεται το επίπεδο της απειλής, πρέπει να ενισχύεται και η ευρωπαϊκή ετοιμότητα.
Η πρόεδρος της Επιτροπής πρότεινε επίσης τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού μηχανισμού αντίδρασης σε υβριδικές απειλές, αντίστοιχου με το 'Αρθρο 4 του ΝΑΤΟ, το οποίο χαρακτήρισε «ευρωπαϊκό 'Αρθρο 4» ή «Πρωτόκολλο Έκτακτης Ασφάλειας». Όπως εξήγησε, με την ενεργοποίησή του από ένα κράτος-μέλος, όλα τα κράτη-μέλη θα συγκαλούνται για τον συντονισμό κοινής ευρωπαϊκής αντίδρασης, προκειμένου να αποτρέψουν περαιτέρω κλιμάκωση και να περιορίσουν τις επιπτώσεις μιας επίθεσης.
Αναφερόμενη, τέλος, στην ευρωπαϊκή άμυνα, ανακοίνωσε ένα νέο Ευρωπαϊκό Μέσο για την ενίσχυση των στρατηγικών αμυντικών δυνατοτήτων (European Instrument for Strategic Enablers), πλήρως ευθυγραμμισμένο με το ΝΑΤΟ, για την ενίσχυση κρίσιμων δυνατοτήτων, όπως η αντιαεροπορική και η αντιπυραυλική άμυνα, οι στρατηγικές μεταφορές, ο ανεφοδιασμός αεροσκαφών, το διάστημα και η κυβερνοάμυνα.
«Η Ευρώπη θα υπερασπιστεί κάθε τετραγωνικό μέτρο της επικράτειάς της», δήλωσε η Φον ντερ Λάιεν.
Τι είχε αποκαλύψει η WSJ
Η Wall Street Journal αποκάλυψε προ μηνών ότι οι Ευρωπαίοι επεξεργάζονται ένα εναλλακτικό σχέδιο αμυντικής πολιτικής, χρησιμοποιώντας τις υπάρχουσες στρατιωτικές δομές του ΝΑΤΟ, σε περίπτωση που οι ΗΠΑ αποχωρήσουν.
Η πρόκληση είναι τεράστια, καθώς ολόκληρη η δομή του ΝΑΤΟ βασίζεται στην αμερικανική ηγεσία σχεδόν σε κάθε επίπεδο, από την επιμελητεία και τις πληροφορίες έως την ανώτατη στρατιωτική διοίκηση της συμμαχίας.
Οι Ευρωπαίοι προσπαθούν να αναλάβουν περισσότερες από αυτές τις ευθύνες, κάτι που ο Τραμπ απαιτεί εδώ και καιρό. Η διαφορά τώρα είναι ότι οι Ευρωπαίοι λαμβάνουν μέτρα με δική τους πρωτοβουλία, λόγω της αυξανόμενης εχθρότητας του Τραμπ, και όχι ως αποτέλεσμα αμερικανικής πίεσης.