Σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής ετοιμότητας και βιομηχανικής ικανότητας αποτελεί η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο ενέκρινε επίσημα τα πέντε πρώτα Ευρωπαϊκά Αμυντικά Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (EDPCIs). Τα συγκεκριμένα συνεργατικά σχέδια θεσπίστηκαν στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Αμυντικής Βιομηχανίας (EDIP) που υιοθετήθηκε το 2025 και αφορούν κρίσιμες στρατιωτικές δυνατότητες οι οποίες είναι υπερβολικά μεγάλες ή σύνθετες για να αναπτυχθούν μεμονωμένα από κάποιο κράτος μέλος.
Με την τρέχουσα απόφαση, τα πέντε έργα καθίστανται κατάλληλα για χρηματοδότηση, η οποία θα καλύψει τα αρχικά στάδια ανάπτυξής τους. Παράλληλα, ανοίγει ο δρόμος για εξασφάλιση επιπλέον πόρων μέσα από το μελλοντικό Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, εντός της περιόδου του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 2028-2034.
Η υπουργός Άμυνας της Ιρλανδίας και ασκούσα την προεδρία του Συμβουλίου, Έλεν ΜακΈντι, τόνισε ότι η πρωτοβουλία αποδεικνύει την έμπρακτη συνεργασία των χωρών μελών, σε στενό συντονισμό με τη Νορβηγία και την Ουκρανία, για την προστασία του διαστήματος, του εναέριου χώρου, των θαλασσών και των υποθαλάσσιων υποδομών.
Αναλυτική παρουσίαση των πέντε αμυντικών προγραμμάτων
Η διαδικασία επιλογής ξεκίνησε στις 16 Φεβρουαρίου 2026 με πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Υποβλήθηκαν συνολικά εννέα προτάσεις, εκ των οποίων επιλέχθηκαν οι πέντε επικρατέστερες κατόπιν γνωμοδότησης της Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Άμυνας. Τα εγκεκριμένα προγράμματα περιλαμβάνουν:
-
DECODER: Επικεντρώνεται στην κατασκευή, κλιμάκωση και ανάπτυξη drones καθώς και προηγμένων τεχνολογιών εξουδετέρωσης εχθρικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, γεφυρώνοντας κρίσιμα κενά δυνατοτήτων.
-
IMSD (Ολοκληρωμένη Άμυνα Θάλασσας και Βυθού): Δημιουργεί ένα διαλειτουργικό σύστημα εντοπισμού, αποτροπής και αντίδρασης σε απειλές που εκδηλώνονται στο θαλάσσιο περιβάλλον και στον βυθό.
-
SPACE: Ενισχύει τις διαστημικές υποδομές της Ευρώπης, περιλαμβάνοντας δορυφόρους έγκαιρης προειδοποίησης πυραύλων, ασφαλείς επικοινωνίες, συλλογή πληροφοριών, επιτήρηση, ακριβή εντοπισμό θέσης, καθώς και δυνατότητες πολέμου πλοήγησης και ταχείας αντικατάστασης δορυφόρων.
-
EU-FIAMD: Αφορά τη δημιουργία ενός ομοσπονδιακού, ολοκληρωμένου συστήματος αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας, εξοπλισμένου με μηχανισμούς έγκαιρης προειδοποίησης και συντονισμένης διοίκησης.
-
Eastern Flank Watch (Επιτήρηση της Ανατολικής Πτέρυγας): Στοχεύει στην αναβάθμιση της ασφάλειας κατά μήκος των ανατολικών συνόρων των συμμετεχόντων κρατών σε πολλαπλά πεδία, όπως η ξηρά, ο αέρας, η θάλασσα και ο κυβερνοχώρος.