Οικονομία

Δημοσιονομικό Συμβούλιο: Ανάπτυξη 2,6% το 2023, στο 2,8% το 2024


Ισχυρή ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας με ρυθμό 2,6% το 2023 και 2,8% το 2024, προβλέπει το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο στην εξαμηνιαία έκθεσή του. 

Οι συντάκτες της έκθεσης εκτιμούν ότι κατά την επόμενη διετία θα ενισχυθούν σημαντικά οι επενδύσεις και  η δυναμική της ιδιωτικής κατανάλωσης, ενώ την ίδια στιγμή ο υψηλός πληθωρισμός θα παραμείνει αγκάθι για την οικονομία και την κοινωνία. Αναφορικά με τους κινδύνους και τις αβεβαιότητες για την εγχώρια οικονομία, το Δημοσιονομικό Συμβούλιο κάνει μνεία, μεταξύ άλλων,  στον συνεχιζόμενο πόλεμο στην Ουκρανία, στην όξυνση της ενεργειακής κρίσης και στην περιοριστική νομισματική πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Ειδικότερα, σύμφωνα με την έκθεση, η ελληνική οικονομία διατήρησε σημαντικό μέρος της δυναμικής της από το 2022 και στους πρώτους μήνες του 2023. Προβλέπεται ότι ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας για το 2023 θα είναι στο 2,6% και για το 2024 στο 2,8%. 

Αναφορικά με τον πληθωρισμό, οι έντονες πιέσεις υποχωρούν, με τον ετήσιο ρυθμό μεταβολής του εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή για τη χώρα μας να διαμορφώνεται στο 2,8% τον Ιούνιο του 2023, από 4,1% τον Μάιο 2023. Ο αντίστοιχος ρυθμός πληθωρισμού σε επίπεδο Ευρωζώνης βρίσκεται στο 5,5% και πιθανή διατήρηση  της επίδοσης αυτής, μπορεί να επιδράσει θετικά στην συγκράτηση του εξωτερικού ελλείμματος. Στους παράγοντες που συνέβαλαν στην επιβράδυνση του πληθωρισμού συγκαταλέγονται η αποκλιμάκωση των τιμών της ενέργειας, η σχετική εξομάλυνση της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας και η ταχεία αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. 

Το υψηλό επίπεδο του δομικού πληθωρισμού, που παρά την μείωση του από 7,3% τον Μάιο 2023 σε 4,8% τον Ιούνιο, επιβαρύνει δυσανάλογα το κόστος διαβίωσης των πιο ευάλωτων νοικοκυριών με αναγκαίες τις μέχρι τώρα δημοσιονομικές παρεμβάσεις για την ενίσχυση του διαθεσίμου εισοδήματός τους.

Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών

Στον εξωτερικό τομέα το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών του α΄ τετραμήνου του 2023 βελτιώνεται κατά 3 δισ. ευρώ σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες του 2022, κυρίως λόγω των μειωμένων τιμών ενέργειας, των αυξητικών τάσεων των εξαγωγών και των ταξιδιωτικών υπηρεσιών, καθώς των εισροών από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Αναμένεται να διατηρηθεί όμως σε υψηλά επίπεδα τουλάχιστον μέχρι το 2026 και αυτό χρήζει ιδιαίτερης προσοχής και στενής παρακολούθησης δεδομένου ότι επιδεινώνει τη διεθνή επενδυτική θέση της χώρας. Από την άλλη πλευρά, το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μπορεί να δικαιολογηθεί σε ένα βαθμό λόγω της αυξημένης ζήτησης για εισαγόμενα κεφαλαιουχικά προϊόντα, η οποία συνδέεται με τις υψηλές χρηματοδοτήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και άλλων ευρωπαϊκών προγραμμάτων που σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα θα έχουν θετικό αντίκτυπο για την οικονομία της χώρας.

Σημαντικές ευκαιρίες για την ελληνική οικονομία αποτελούν η αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας, που ξεκίνησε το 2022 και συνεχίζεται το 2023, άρα η μείωση της απόστασης από τον στόχο της επενδυτικής βαθμίδας, η πραγματοποίηση μιας σειράς κρίσιμων μεταρρυθμίσεων, η έγκαιρη και αποτελεσματική αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, η αξιοποίηση των τραπεζικών καταθέσεων που διατηρούν τη ρευστότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων σε ικανοποιητικά επίπεδα και το κλίμα πολιτικής σταθερότητας.

Προκλήσεις και αβεβαιότητες

Υπαρκτές είναι ωστόσο, τόσο σε βραχυπρόθεσμο όσο και μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, εξωγενείς προκλήσεις και αβεβαιότητες αναφορικά με το θετικό μακροοικονομικό σενάριο της ελληνικής οικονομίας όπως, ο συνεχιζόμενος πόλεμος στην Ουκρανία, η οικονομική στασιμότητα σε χώρες της Ευρώπης, η όξυνση της ενεργειακής κρίσης, η επιδείνωση της κλιματικής αλλαγής και η συνεχιζόμενη περιοριστική νομισματική πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Στο δημοσιονομικό πεδίο η οικονομία κατέγραψε θετικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα με πρωτογενές πλεόνασμα για το 2022 στο 0,1% του ΑΕΠ και με πρόβλεψη στο Πρόγραμμα Σταθερότητας 2024-26 για αντίστοιχο πλεόνασμα το 2023 στο 1,1% του ΑΕΠ. Η ταμειακή εκτέλεση του προϋπολογισμού εξελίσσεται ικανοποιητικά τους πρώτους μήνες του 2023 με σημαντική αύξηση των φορολογικών εσόδων περίπου κατά 1,5 δισ. ευρώ έναντι του στόχου στον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2023, κυρίως λόγω αύξησης των εισπράξεων από φόρους σε όλους τις κατηγορίες και αύξησης των μεταβιβάσεων. Θετική είναι η επίδραση της ψηφιοποίησης του φορολογικού συστήματος στην πλευρά των εσόδων, με βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης και αύξησης της φορολογικής βάσης.

Οι στόχοι

Οι δημοσιονομικοί στόχοι της χώρας για το 2023 υπόκεινται όμως σε αβεβαιότητα και συναρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την υλοποίηση του μακροοικονομικού σεναρίου. Επιπλέον, οι αυξήσεις στις τιμές εξακολουθούν να πιέζουν τις δημόσιες δαπάνες εκτός του αναμενόμενου επιπέδου, ιδιαίτερα στους μισθούς του δημοσίου και τις κοινωνικές παροχές.

Το δημόσιο χρέος της χώρας, παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση εντός του 2022 κατά 23 ποσοστιαίες μονάδες, με πρόβλεψη για το 2023 στο 162,6% του ΑΕΠ, παραμένει το υψηλότερο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ένα από τα υψηλότερα διεθνώς. Η ισχυρή μεγέθυνση, ο πληθωρισμός και η φορολογική συμμόρφωση αποτέλεσαν σημαντικούς παράγοντες για την αξιοσημείωτη αυτή αποκλιμάκωση, η οποία υπό προϋποθέσεις αναμένεται να συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια με πρόβλεψη για 135% του ΑΕΠ το 2026. Μεσοπρόθεσμα, η διάρθρωση του δημοσίου χρέους ελαχιστοποιεί τους κινδύνους για τη βιωσιμότητα του, παρόλα αυτά μακροπρόθεσμα, η σταδιακή αναχρηματοδότηση του σε όρους αγοράς αναδεικνύει σοβαρή αβεβαιότητα, και απαιτεί δημοσιονομική επαγρύπνηση.

Εκτός δημοσιονομικού πλαισίου

Το 2023 είναι το πρώτο μετά από μια περίοδο 12 ετών, όπου η ελληνική οικονομία βρίσκεται εκτός του πλαισίου μνημονιακής επιτήρησης ή ενισχυμένης εποπτείας, και η τελευταία χρονιά που παραμένει σε ισχύ η γενική ρήτρα διαφυγής. Ένα νέο πλαίσιο δημοσιονομικής διακυβέρνησης ξεκινά με κύριο χαρακτηριστικό την άρση των οριζόντιων μέτρων και την υιοθέτηση ειδικών ανά χώρα δημοσιονομικών περιορισμών. Σε αυτό το πλαίσιο ενισχύεται για την Ελλάδα η εθνική ιδιοκτησία των επιλογών δημοσιονομικής πολιτικής. Συνετές και στοχευμένες δημοσιονομικές παρεμβάσεις, που σέβονται τις διεθνείς οικονομικές υποχρεώσεις της χώρας και άρα εγγυώνται τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, είναι η απαραίτητη συνθήκη για τη μακροοικονομική σταθερότητα.
H αξιόπιστη δημοσιονομική διαχείριση είναι προϋπόθεση για την αναπτυξιακή δυναμική της ελληνικής οικονομίας, η οποία θα επιτρέψει την ενίσχυση των ευάλωτων νοικοκυριών και τελικά τη βελτίωση της κοινωνικής ευημερίας.

Αναφερόμενη στην Έκθεση, η πρόεδρος του ΕΔΣ δήλωσε:

«H συνετή δημοσιονομική διαχείριση είναι προϋπόθεση για την πλήρη ανάκτηση και εμπέδωση της αξιοπιστίας της ελληνικής οικονομίας, η οποία θα συμβάλει στην ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης και τελικά στην βελτίωση της κοινωνικής ευημερίας.»


 

Διαβαστε επισης