«Προσγειώνει» το ΙΟΒΕ τις προσδοκίες των επενδυτών για συνέχιση της ισχυρής ανόδου στο Χρηματιστήριο με ώθηση από τις αναβαθμίσεις του ΧΑ, εξηγώντας σε ειδική ανάλυση ότι ήδη η αγορά έχει ενσωματώσει τα οφέλη, καθώς στο 12μηνο μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2026 είχε περίπου διπλάσια απόδοση από τον ευρωπαϊκό δείκτη Stoxx 600.
Ειδικότερα, όπως αναφέρει το ΙΟΒΕ, από τις 21 Σεπτεμβρίου 2026, οι οίκοι FTSE Russell, S&P Dow Jones Indices και STOXX κατατάσσουν την Ελλάδα στις ανεπτυγμένες αγορές, δέκα χρόνια μετά την υποβάθμισή της από τη FTSE Russell.
Παράλληλα, η αντίστοιχη απόφαση της MSCI έχει προγραμματιστεί να τεθεί σε ισχύ στις 31 Μαΐου 2027. Το ΙΟΒΕ τονίζει ότι, αν και η αναβάθμιση έχει τεράστιο συμβολικό βάρος, τα δεδομένα υποδεικνύουν ότι μάλλον έρχεται να επισφραγίσει μια θετική πορεία που είχε ήδη συντελεστεί, παρά να την προκαλέσει. Τα ουσιαστικά αποτελέσματα καταγράφονται σε βάθος χρόνου και όχι ως ξαφνικά γεγονότα γύρω από τις ανακοινώσεις των οίκων.
Η πορεία του Γενικού Δείκτη και η ρευστότητα
Η μελέτη των στοιχείων δείχνει ότι οι ελληνικές μετοχές ενισχύθηκαν σημαντικά κατά το έτος που προηγήθηκε της ένταξης.
- Ο Γενικός Δείκτης του ΧΑ σημείωσε άνοδο 31,7% από την 1η Σεπτεμβρίου 2025 έως τις 21 Σεπτεμβρίου 2026.
- Η απόδοση αυτή υπερέβη σημαντικά την άνοδο του STOXX Europe 600, η οποία διαμορφώθηκε στο 16,4% την ίδια περίοδο.
- Η υπεραπόδοση έναντι των ευρωπαϊκών αγορών καταγράφηκε σταδιακά από τον Μάιο και μετά, με μηδαμινές διαφοροποιήσεις (κάτω της μίας εκατοστιαίας μονάδας) γύρω από τις ημέρες ανακοινώσεων των S&P DJI, FTSE Russell και STOXX.
- Μοναδική εξαίρεση αποτέλεσε το τριήμερο γύρω από την ανακοίνωση της MSCI τον Μάρτιο, όπου η απόδοση του ΧΑ ήταν κατά περίπου τρεις μονάδες υψηλότερη από τον STOXX Europe 600.
Εντυπωσιακή ήταν ωστόσο η αναδιάρθρωση των χαρτοφυλακίων. Την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2026, τελευταία συνεδρίαση πριν από την τυπική ένταξη, η ημερήσια αξία συναλλαγών στο ΧΑ άγγιξε το ιστορικό υψηλό των 4,26 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό είναι 15 φορές υψηλότερο από τη διάμεση ημερήσια αξία των 20 προηγούμενων συνεδριάσεων και αντιστοιχεί περίπου στο 2% της κεφαλαιοποίησης της αγοράς. Σύμφωνα με την ανάλυση, περίπου 3,7 δισεκ. ευρώ της συγκεκριμένης συνεδρίασης αποδίδονται στην αναβάθμιση.
Ωστόσο, την αμέσως επόμενη ημέρα, οι συναλλαγές επέστρεψαν στα κανονικά τους επίπεδα, υποδεικνύοντας ότι επρόκειτο για μια εφάπαξ ανταλλαγή μετοχών μεταξύ θεσμικών επενδυτών που ακολουθούν διαφορετικούς δείκτες (αναδυόμενων και ανεπτυγμένων αγορών) και όχι για νέα καθαρή εισροή κεφαλαίων.
Κεφαλαιοποίηση σε ιστορικό υψηλό
Η ανάκαμψη της αγοράς έχει επαναφέρει το ΧΑ κοντά στα επίπεδα προ κρίσης. Ειδικότερα,
- Η κεφαλαιοποίηση εκτινάχθηκε από τα 26,9 δισεκ. ευρώ το 2011 στα 146,2 δισεκ. ευρώ στα τέλη του 2025. Στα τέλη Αυγούστου 2026, η κεφαλαιοποίηση προσέγγισε τα 193,4 δισεκ. ευρώ, πλησιάζοντας το ιστορικό υψηλό των 195,5 δισεκ. ευρώ του 2007.
- Τα εταιρικά ομόλογα εδραιώθηκαν ως κρίσιμη πηγή χρηματοδότησης το 2025, ξεπερνώντας τις εκδόσεις μετοχών με 1,4 δισεκ. ευρώ έναντι 1,1 δισεκ. ευρώ (χωρίς να συνυπολογίζονται τα ευρωομόλογα).
- Το πρώτο εξάμηνο του 2026 αντλήθηκαν 6,1 δισεκ. ευρώ. Από αυτά, τα 5,4 δισεκ. ευρώ προήλθαν από αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, με τη μερίδα του λέοντος (4,25 δισεκ. ευρώ) να αφορά την ΑΜΚ της ΔΕΗ, η οποία ήταν η μεγαλύτερη μη τραπεζική έκδοση των τελευταίων 20 ετών.
Μείωση του πιστωτικού κινδύνου
Η πορεία της αγοράς συμβάδισε με τη δραστική μείωση του πιστωτικού κινδύνου. Το περιθώριο (spread) των ομολόγων υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας των συστημικών τραπεζών έναντι των κρατικών ομολόγων υποχώρησε στις 65 μονάδες βάσης το 2025-2026, έναντι 350-380 μονάδων βάσης την περίοδο 2022-2023.
Το περιθώριο των ομολόγων μειωμένης εξοφλητικής προτεραιότητας (Tier 2) κατέρρευσε από τις ~770 μονάδες βάσης το 2019 σε 130-150 μονάδες βάσης το 2025-2026.
Το περιθώριο του ελληνικού 10ετούς κρατικού ομολόγου έναντι του αντίστοιχου γερμανικού έπεσε από τις 157 μονάδες βάσης το 2023 σε μόλις 70 μονάδες βάσης το διάστημα Ιανουαρίου-Αυγούστου 2026.
Σταθερή διαδικασία βελτίωσης
Όλα τα παραπάνω στοιχεία, σύμφωνα με το ΙΟΒΕ, υπογραμμίζουν ότι η βελτίωση στα μεγέθη της αγοράς και το κόστος χρηματοδότησης είναι αποτέλεσμα μιας σταθερής διαδικασίας που ξεκίνησε το 2023 με την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας από την Ελλάδα.
Η αναβάθμιση από μόνη της δεν προκαταβάλλει μελλοντικές εξελίξεις. Όπως σημειώνει το ΙΟΒΕ, κρίσιμα ορόσημα για τη συνέχεια θα είναι η δυναμική της αξίας των συναλλαγών, οι ροές κεφαλαίων από μη κατοίκους επενδυτές, η επικείμενη ένταξη στους δείκτες της MSCI τον Μάιο του 2027, και φυσικά, η ευρύτερη πορεία των θεμελιωδών μεγεθών της ελληνικής οικονομίας.