Νέα προειδοποίηση για τις επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης στην παγκόσμια οικονομία απευθύνει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), θέτοντας στο τραπέζι το ενδεχόμενο εκτίναξης της τιμής του πετρελαίου στα 130 δολάρια το βαρέλι έως τις αρχές του 2027, εφόσον παραταθεί η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και ενταθούν οι διαταραχές στην ενεργειακή τροφοδοσία.
Το δυσμενές αυτό σενάριο ενισχύει τους φόβους για αναζωπύρωση του πληθωρισμού, αύξηση του κόστους παραγωγής και νέα επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας. Η παρατεταμένη αβεβαιότητα γύρω από τις ενεργειακές ροές, σε συνδυασμό με τους περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα και τις απειλές κατά ενεργειακών υποδομών, διατηρεί τις αγορές πετρελαίου σε καθεστώς αυξημένης νευρικότητας. <Cite refs={["turn986397news23","turn986397news25"]}/>
Το σενάριο των 130 δολαρίων
Η προοπτική ανόδου του πετρελαίου στα 130 δολάρια το βαρέλι συνδέεται με την πιθανότητα να συνεχιστούν οι συγκρούσεις και να παραμείνουν περιορισμένες οι μεταφορές πετρελαίου από την περιοχή του Περσικού Κόλπου. Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν κομβικό πέρασμα για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, με οποιαδήποτε παρατεταμένη διαταραχή στη διέλευση δεξαμενόπλοιων να απειλεί να περιορίσει την προσφορά και να αυξήσει τις τιμές.
Το ενδεχόμενο μιας νέας μεγάλης ανόδου του πετρελαίου αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα καθώς οι οικονομίες έχουν ήδη επιβαρυνθεί από το αυξημένο ενεργειακό κόστος. Μια περαιτέρω εκτίναξη των τιμών θα μπορούσε να μεταφερθεί στις τιμές των καυσίμων, στις μεταφορές, στη βιομηχανία και στα τρόφιμα, περιορίζοντας την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και πιέζοντας τα περιθώρια κέρδους των επιχειρήσεων.
Ανθεκτικότητα με αυξανόμενους κινδύνους
Στην τελευταία έκθεσή του για τις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας, το ΔΝΤ προβλέπει ανάπτυξη 3,1% για το 2026, από 3% στην προηγούμενη εκτίμησή του. Η αναθεώρηση αντανακλά, μεταξύ άλλων, τη δυναμική των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη, οι οποίες στηρίζουν την οικονομική δραστηριότητα σε σημαντικές οικονομίες.
Ωστόσο, το Ταμείο προειδοποιεί ότι η εικόνα αυτή μπορεί να επιδεινωθεί εάν οι γεωπολιτικές εντάσεις οδηγήσουν σε νέα ενεργειακά σοκ. Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου, η αύξηση του δημόσιου χρέους και οι κίνδυνοι που συνδέονται με την έκρηξη των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη αποτελούν βασικές πηγές αβεβαιότητας για την παγκόσμια ανάπτυξη. <Cite refs={["turn986397news23","turn986397news27"]}/>
Ο κίνδυνος νέου πληθωριστικού κύματος
Μια άνοδος του πετρελαίου στα 130 δολάρια θα περιέπλεκε και το έργο των κεντρικών τραπεζών, καθώς η αύξηση του ενεργειακού κόστους θα μπορούσε να ανακόψει την αποκλιμάκωση του πληθωρισμού. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η διατήρηση υψηλότερων επιτοκίων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα θα επιβάρυνε τον δανεισμό νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ενώ θα περιόριζε τις δυνατότητες στήριξης της οικονομικής δραστηριότητας.
Ταυτόχρονα, οι κυβερνήσεις θα αντιμετώπιζαν αυξημένες πιέσεις για μέτρα προστασίας των καταναλωτών και των επιχειρήσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία τα υψηλά επίπεδα δημόσιου χρέους περιορίζουν τα δημοσιονομικά περιθώρια.
Το βασικό διακύβευμα για τις αγορές είναι πλέον η διάρκεια της ενεργειακής κρίσης. Εάν οι διαταραχές στην προσφορά αποδειχθούν παρατεταμένες, το πετρέλαιο στα 130 δολάρια δεν θα αποτελεί απλώς μια δυσμενή εξέλιξη για την ενεργειακή αγορά, αλλά έναν παράγοντα που θα μπορούσε να ανατρέψει τις προσδοκίες για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό διεθνώς.