Πάνω από τα 5.000 δολάρια συνεχίζει ακάθεκτος το ράλι του ο χρυσός και ήδη καταγράφεται μια αναπάντεχη εξέλιξη: από την αρχή του 21ου αιώνα, το πολύτιμο μέταλλο έχει συντριπτικά μεγαλύτερη απόδοση από τις μετοχές. Παράλληλα, τεκτονικές αλλαγές καταγράφονται στο διεθνές οικονομικό σύστημα, καθώς η αξία των αποθεμάτων χρυσού των κεντρικών τραπεζών έχει ξεπεράσει την αξία των αμερικανικών ομολόγων.
Στο γράφημα του Bloomberg παρουσιάζεται μια αποκαλυπτική εικόνα για τις επενδυτικές τάσεις του 21ου αιώνα, αναδεικνύοντας τον χρυσό ως τον αδιαμφισβήτητο νικητή έναντι της αμερικανικής χρηματιστηριακής αγοράς. Συγκεκριμένα, η απόδοση του πολύτιμου μετάλλου (Spot Gold - μαύρη γραμμή) έχει ξεπεράσει το εντυπωσιακό φράγμα του 1.600%.
Ο χρυσός «νίκησε» τον δείκτη S&P
Συγκριτικά, ο δείκτης S&P 500 (πορτοκαλί γραμμή), παρόλο που έχει καταγράψει σημαντικά κέρδη, υπολείπεται δραματικά έναντι του χρυσού, κινούμενος κοντά στο επίπεδο του 600%. Η απόκλιση μεταξύ των δύο περιουσιακών στοιχείων είναι εμφανής καθ' όλη τη διάρκεια της εικοσαετίας, αλλά η πιο εντυπωσιακή άνοδος του χρυσού παρατηρείται στα τελευταία χρόνια, όπου η τιμή κινείται σχεδόν κάθετα ανοδικά.
Το ράλι τροφοδοτείται κυρίως από δύο κρίσιμους παράγοντες: Τις μαζικές αγορές από τις κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως και την αυξημένη ζήτηση για «ασφαλή καταφύγια» (haven demand), καθώς οι επενδυτές στρέφονται στον χρυσό για προστασία απέναντι σε γεωπολιτικές και οικονομικές αβεβαιότητες. Κατά τη διάρκεια του τρέχοντος αιώνα, ο χρυσός δεν λειτούργησε απλώς ως μέσο διαφύλαξης αξίας, αλλά ως ένα επενδυτικό όχημα με αποδόσεις που υπερκέρασαν κατά πολύ τις παραδοσιακές μετοχές.
Οι κεντρικές τράπεζες «ποντάρουν» στον χρυσό
Ένα ακόμη γράφημα αποκαλύπτει μια επίσης δραματική εξέλιξη: μια ιστορική «αλλαγή φρουράς» στα θησαυροφυλάκια των κεντρικών τραπεζών παγκοσμίως.
Στο γράφημα φαίνεται η σύγκριση μεταξύ της αξίας των παγκόσμιων αποθεμάτων χρυσού (μαύρη γραμμή) και των διακρατούμενων αμερικανικών κρατικών ομολόγων (κίτρινη γραμμή) από κεντρικές τράπεζες εκτός ΗΠΑ. Το συμπέρασμα είναι ξεκάθαρο: Για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία, η αξία του χρυσού που κατέχουν οι κεντρικές τράπεζες έχει ξεπεράσει την αξία των αμερικανικών ομολόγων.
Η τομή των δύο γραμμών συμβαίνει προς το τέλος της περιόδου (2025-2026), με τον χρυσό να εκτινάσσεται σχεδόν κάθετα προς τα 5 τρισεκατομμύρια δολάρια, λόγω της ενίσχυσης της τιμής του χρυσού. Ενώ τα αμερικανικά ομόλογα παραμένουν εγκλωβισμένα σε ένα εύρος γύρω στα 3,5 με 4 τρισεκατομμύρια δολάρια από το 2020, ο χρυσός ακολουθεί εκθετική πορεία.
Τα στοιχεία αυτά αποτελούν την απόδειξη της διεθνούς φυγής από το δολάριο (αποδολαριοποίηση). Οι κεντρικές τράπεζες φαίνεται να μειώνουν την έκθεσή τους στο αμερικανικό χρέος, αντικαθιστώντας το με το μοναδικό περιουσιακό στοιχείο που δεν έχει κίνδυνο αντισυμβαλλομένου (counterparty risk): τον φυσικό χρυσό.
Ουσιαστικά, το χρήμα των κρατών μετακινείται από την «υπόσχεση πληρωμής» των ΗΠΑ (ομόλογα) στην απτή αξία του μετάλλου.
Η πτήση πάνω από τα 5.000 δολάρια
Σε μια ιστορική κίνηση, η τιμή του χρυσού ξεπέρασε σήμερα για πρώτη φορά τα 5.000 δολάρια ανά ουγγιά. Το πολύτιμο μέταλλο συνεχίζει μια ξέφρενη πορεία ανόδου, τροφοδοτούμενη από την αναταραχή που προκαλεί η αναμόρφωση των διεθνών σχέσεων από τον Τραμπ, αλλά και από τη μαζική έξοδο των επενδυτών από τα κρατικά ομόλογα και τα νομίσματα.
Το «ράλι» του μετάλλου έφτασε έως και το 2,1%, αγγίζοντας τα 5.100 δολάρια, καθώς η αδυναμία του δολαρίου ενίσχυσε τη ζήτηση. Ο δείκτης του αμερικανικού νομίσματος έχει υποχωρήσει σχεδόν 2% σε έξι συνεδριάσεις, υπό το βάρος της φημολογίας ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να παρέμβουν για τη στήριξη του γεν, σε συνδυασμό με τις ανησυχίες για την ανεξαρτησία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας (Fed) και την απρόβλεπτη πολιτική του Τραμπ.
Ο χρυσός, ο οποίος έχει υπερδιπλασιάσει την αξία του τα τελευταία δύο χρόνια, επιβεβαιώνει τον ιστορικό του ρόλο ως το απόλυτο «βαρόμετρο φόβου». Έχοντας καταγράψει την καλύτερη ετήσια απόδοσή του από το 1979, φέτος σημειώνει ήδη άνοδο άνω του 17%. Η κινητήρια δύναμη είναι το λεγόμενο «debasement trade» (συναλλαγές λόγω υποτίμησης), μια τάση όπου οι επενδυτές εγκαταλείπουν νομίσματα και ομόλογα.
Η πρόσφατη μαζική πώληση στην αγορά ομολόγων της Ιαπωνίας αποτελεί το τελευταίο παράδειγμα της απόρριψης των μεγάλων δημοσιονομικών δαπανών από τις αγορές.
Η αβεβαιότητα έχει χτυπήσει «κόκκινο» τις τελευταίες εβδομάδες λόγω των ενεργειών της κυβέρνησης Τραμπ: από τις επιθέσεις κατά της Fed και τις απειλές για προσάρτηση της Γροιλανδίας, μέχρι τη στρατιωτική επέμβαση στη Βενεζουέλα. Το Σαββατοκύριακο, ο Τραμπ κλιμάκωσε την ένταση απειλώντας τον Καναδά με δασμούς 100% εάν η Οτάβα προχωρήσει σε εμπορική συμφωνία με την Κίνα.
Ταυτόχρονα, στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ο κίνδυνος ενός κυβερνητικού shutdown αυξάνεται, καθώς οι Δημοκρατικοί απειλούν να μπλοκάρουν πακέτα δαπανών εάν δεν υπάρξουν περικοπές στη χρηματοδότηση του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας.
Ένας βασικός πυλώνας της ανόδου είναι η διόγκωση του δημοσίου χρέους στις ανεπτυγμένες οικονομίες. Μεγάλοι επενδυτές και Family Offices στρέφονται στον χρυσό για να διασώσουν την αγοραστική τους δύναμη, πεπεισμένοι ότι ο πληθωρισμός θα είναι η μόνη λύση για τη βιωσιμότητα των κρατών.
Οι επενδυτές αναμένουν τώρα την επιλογή του Τραμπ για τον επόμενο πρόεδρο της Fed. Ένας πιο «dovish» (ήπιος) επικεφαλής θα αύξανε τα στοιχήματα για περαιτέρω μειώσεις επιτοκίων, κάτι που θα ήταν θετικό για τον χρυσό.
Αναλυτές προειδοποιούν ότι οι γεωπολιτικές αβεβαιότητες που προκαλεί ο Τραμπ δεν πρόκειται να εξαφανιστούν σύντομα, γι’ αυτό και ο χρυσός θα παραμείνει στο παιχνίδι για μήνες ή και χρόνια, αν και οι επενδυτές πρέπει να είναι προετοιμασμένοι για ενδιάμεσες διορθώσεις μετά από τόσο ισχυρά κέρδη.