Τις συγκρατημένα αισιόδοξες προβλέψεις τους για τις τιμές του πετρελαίου αρχίζουν να αναθεωρούν οι μεγάλοι τραπεζικοί οίκοι, καθώς οι προσπάθειες διπλωματικής διευθέτησης του πολέμου στο Ιράν «βαλτώνουν» και παρατείνεται ο διπλός αποκλεισμός στο Στενό του Ορμούζ από τους Ιρανούς και το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό.
Σε νέα έκθεσή του, ο ευρωπαϊκός τραπεζικός όμιλος ING αναθεωρεί τις προβλέψεις του για την εξέλιξη της τιμής του Brent το τρέχον έτος, τονίζοντας ότι στο χειρότερο σενάριο που έχει επεξεργασθεί η μέση τιμή του τρίτου τριμήνου θα μπορούσε να εκτιναχθεί στα 150 δολ. το βαρέλι.
Οι προβλέψεις για το πετρέλαιο αναθεωρούνται προς τα πάνω καθώς συνεχίζεται η παρατεταμένη διακοπή στο Στενό του Ορμούζ, τονίζεται στην ανάλυση της ING, που σημειώνει ότι:
Έχουμε αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις μας για τις τιμές του πετρελαίου, καθώς οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν έχουν βαλτώσει και δεν υπάρχουν άμεσα σημάδια επανάληψης των ροών μέσω του Στενού του Ορμούζ.
Ανεβαίνει το κατώτατο όριο
Οι συνεχιζόμενες διαταραχές της προσφοράς ανεβάζουν το κατώτατο όριο (floor) για την αγορά πετρελαίου. Έχουν περάσει πλέον οκτώ εβδομάδες από τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα στο Ιράν. Αυτό οδήγησε στον συνεχιζόμενο αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ, ενός βασικού σημείου συμφόρησης για την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, με περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα (b/d) να διακινούνται πριν από τον πόλεμο.
Αφού λάβουμε υπόψη την εκτροπή μέρους του πετρελαίου μέσω αγωγών και τη μικρή ροή δεξαμενόπλοιων που εξακολουθούν να περνούν από το Στενό του Ορμούζ, επί του παρόντος διακόπτεται η προσφορά περίπου 14 εκατομμυρίων πετρελαίου ημερησίως.
Κατά τους πρώτους 2 μήνες της σύγκρουσης, έχουν χαθεί περίπου 850 εκατομμύρια βαρέλια προσφοράς. Είναι σαφές ότι η διαταραχή αυξάνεται κάθε μέρα που περνάει χωρίς να υπάρχει λύση.
Ενώ το ιρανικό πετρέλαιο διακινούνταν μέσω του Στενού του Ορμούζ σε μεγάλο βαθμό ανεπηρέαστο, ο αποκλεισμός από τις ΗΠΑ θέτει κάποιον κίνδυνο για αυτές τις ροές. Πριν από τον αποκλεισμό, υπολογίζαμε τις ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου σε περίπου 1,5 εκατομμύρια b/d.
Αναθεώρηση του βασικού σεναρίου
Στο βασικό μας σενάριο, σημειώνουν οι αναλυτές της ING, αρχικά υποθέσαμε ότι θα αρχίζαμε να βλέπουμε μια σταδιακή επανάληψη των ροών μέσω του Στενού του Ορμούζ τον Απρίλιο. Ωστόσο, αυτό σαφώς δεν έχει υλοποιηθεί και, ως εκ τούτου, επικαιροποιούμε τις παραδοχές του βασικού μας σεναρίου και αναθεωρούμε προς τα πάνω τις προβλέψεις μας για το ICE Brent.
Τώρα υποθέτουμε ότι οι ροές πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ θα αρχίσουν σιγά-σιγά να επαναλαμβάνονται τον Μάιο και τον Ιούνιο και θα παραμείνουν κάτω από τα προπολεμικά επίπεδα για το μεγαλύτερο μέρος του έτους. Αυτή η μεγαλύτερη σε διάρκεια επιστροφή επιτρέπει τη σταδιακή επανάληψη της παραγωγής, η οποία χρειάστηκε να διακοπεί λόγω περιορισμών αποθήκευσης.
Επίσης, λαμβάνει υπόψη πιθανές ζημιές στις υποδομές, οι οποίες θα μπορούσαν να επιβραδύνουν περαιτέρω την επιστροφή στα προπολεμικά επίπεδα.
Το νέο βασικό μας σενάριο προβλέπει ότι το ICE Brent θα κυμανθεί κατά μέσο όρο στα 104 $/βαρέλι (έναντι 96 $ προηγουμένως) το 2ο τρίμηνο του 2026, ενώ η σημαντική μείωση των αποθεμάτων και η αργή ανάκαμψη προς τις προπολεμικές ροές προβλέπει ότι το Brent θα κυμανθεί κατά μέσο όρο στα 92 $/βαρέλι (έναντι 88 $/βαρέλι προηγουμένως) το 4ο τρίμηνο του 2026.
Τα χαμηλά αποθέματα και η ανάγκη αναπλήρωσής τους (εμπορικά ή στρατηγικά), υποδηλώνει επίσης ότι οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν σχετικά καλά υποστηριζόμενες στο ορατό μέλλον.
Κίνδυνοι και σενάρια
Οι ανοδικοί κίνδυνοι για αυτήν την υπόθεση είναι ένα σχεδόν πλήρες κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ που θα διαρκέσει μέχρι τον Μάιο, γεγονός που πιθανότατα θα έβλεπε το Brent να βρίσκει ένα κατώτατο όριο πάνω από 100 $/βαρέλι για το υπόλοιπο του έτους (σενάριο 2).
Ωστόσο, ένας πιο σημαντικός κίνδυνος έγκειται σε μια ανανεωμένη κλιμάκωση που θα μπορούσε σχεδόν να σταματήσει την προσφορά πετρελαίου μέχρι το τέλος του δεύτερου τριμήνου. Βάσει αυτού του σεναρίου (σενάριο 3), οι αποστολές αργού από τη Σαουδική Αραβία μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και οι εξαγωγές των ΗΑΕ από τη Φουτζέιρα θα διαταράσσονταν επίσης, οδηγώντας ενδεχομένως τις τιμές του πετρελαίου σε νέα υψηλά ρεκόρ.
Καταστροφή της ζήτησης
Υπήρξε έντονη συζήτηση σχετικά με το εάν οι τρέχουσες τιμές αντικατοπτρίζουν πλήρως τη σοβαρότητα της διαταραχής της προσφοράς, με πολλούς να υποστηρίζουν ότι οι τιμές πρέπει να αυξηθούν περαιτέρω για να πυροδοτήσουν επαρκή καταστροφή της ζήτησης (demand destruction) και να αποκαταστήσουν την ισορροπία της αγοράς.
Ωστόσο, είναι σημαντικό να μην εξετάζουμε μόνο τις τιμές του αργού πετρελαίου. Η αύξηση στα περιθώρια διύλισης σημαίνει ότι οι τιμές των διυλισμένων προϊόντων έχουν δει σημαντικά μεγαλύτερη άνοδο και θα οδηγούν ήδη σε καταστροφή της ζήτησης.
Ενώ τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures) του Brent έχουν αυξηθεί περίπου 80% μέχρι στιγμής φέτος, οι τιμές του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (gasoil) και των καυσίμων αεροσκαφών (jet fuel) έχουν αυξηθεί κατά 102% και 120%, αντίστοιχα.
Μεταξύ των ακυρώσεων πτήσεων, των μειωμένων ρυθμών λειτουργίας στα πετροχημικά εργοστάσια και των μέτρων που λαμβάνονται (ιδίως στην Ασία) για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, υπολογίζουμε την καταστροφή της ζήτησης στην περιοχή των 1,6 εκατομμυρίων b/d.
Αν και αυτό είναι σημαντικό, θα ήταν ανεπαρκές εάν οι διαταραχές του εφοδιασμού επιμείνουν. Σε ένα σενάριο παρατεταμένης διακοπής (σενάριο 3), θα απαιτούνταν ουσιαστικά υψηλότερες τιμές πετρελαίου —τόσο στα αργά όσο και στα διυλισμένα προϊόντα— για να οδηγήσουν σε πρόσθετη καταστροφή της ζήτησης, καταλήγουν οι αναλυτές της ING.